Persoonlijk Leiderschap

Wat maakt jou een goede leider? Ontdek je sterke punten, valkuilen en persoonlijke drive.

leiderschapsstijlen adaptief leiderschap leiderschapslessen Simon sinek presenteren vrouwelijke leiders Leaders in Finance

Recente artikelen

Kom je Bart van der Roost, de nieuwe algemeen directeur van Opera en Ballet Vlaanderen, tegen in de gangen of bij een opera- of balletvoorstelling, spreek hem dan aan. Waarom? Nou, Bart van der Roost houdt van conversaties. Vooral met mensen die een leven leiden dat ver van hem afstaat. ‘Onlangs zat ik op een fundraiser naast een hartchirurg. Ik ben mezelf domweg vergeten voorstellen. Zo nieuwsgierig was ik naar de man zijn verhaal. Wat drijft iemand om op een dag wakker te worden en te denken: Ik ga een lichaam opensnijden en dat hart even repareren?’ Afgestudeerd als trombonist, is Bart in hoofd en hart vooral muzikant. Maar wanneer je zijn professionele carrière tot nu toe bekijkt, komt in het dagelijkse leven vooral zijn ondernemerstalent naar boven. Iets wat zijn toenmalige leraar op het Lemmensinstituut al vroeg in zijn carrière voorspelde. ‘Binnen de eerste drie jaar na mijn afstuderen, zou ik de muzikant in mij een halt toeroepen, zei hij. Het duurde uiteindelijk slechts zes weken.’ Instrumenten werden verkocht. MBA aan Vlerick Business School werd behaald. Bart van der Roost: een overtuigd manager dus. ‘Maar wel eentje met een passie voor muziek’, voegt hij er snel aan toe. Ken je grenzen ‘Een belangrijke eigenschap van een ondernemer is volgens mij goed weten waar de grenzen van je vaardigheden liggen. Ik denk bijna altijd dat anderen het beter weten dan ik. Daarom heb ik ook voor mijn job als algemeen directeur bij Opera en Ballet Vlaanderen twee coaches aangewezen die mij gaan bijstaan. Ik hou ervan om inzichten van anderen te horen, voor ik mijn eindbeslissing vorm. Dat is dan weer de twijfelaar in mij die naar boven komt. Twijfel helpt, angst niet. Angst is er daarentegen altijd, maar het is de kunst om je daar niet door te laten leiden.’ ‘Het is een eigenschap die ik herken bij alle bedrijfsleiders waarmee ik in contact kom. Er is niemand die zegt: ik weet het. Ze zeggen allemaal: Ik denk het. Ik voel het. Misschien zo en anders zo. Over risico’s binnen een organisatie probeer ik daarom op voorhand telkens heel duidelijk te communiceren. Laat ons het risico niet minimaliseren, maar laat ons de angst om te mislukken herkennen en dan stel ik voor dat we een weg zoeken die we samen kunnen bewandelen. Weet ik altijd perfect welke weg de juiste is? Nee, natuurlijk niet. Maar mensen lijken mij vaak als een grote broer te beschouwen. Ze volgen me, vertrouwen me, want ze weten: geef Bart een probleem en hij lost het wel op. Dat is uiteraard larie, maar door dan vertrouwen terug te geven bereik je als team vaak onvoorstelbare hoogtes.’ ‘Door vertrouwen terug te geven bereik je als team vaak onvoorstelbare hoogtes’ ‘De hectiek van mijn privéleven biedt mij relatieve rust. Op het werk wil ik variatie. Daarom zei ik na vijf jaar Brussels Philharmonic vaarwel. Als productiemanager begon de sleur erin te komen. Geef mij uitdagingen, de moeilijkste problemen eerst. Ik krijg daar energie van. Wijd het gerust aan mijn eeuwige optimisme. Als iemand bijvoorbeeld tegen mij zegt: nee, dat kan niet. Dan zal mijn antwoord zijn: Jij bepaalt niet waar de grens ligt. Misschien zijn er wel objectieve elementen om dat aan te tonen, maar iets dat niet kan, dàt kan niet. Soms is de weg uiteraard gewoon onnodig moeilijk. Of is er heel veel geld voor nodig. Maar het kan altijd, alles kan altijd.’ Bart van der Roost is medeoprichter van neoScores, een bedrijf dat digitale partituren verkoopt. Een gat in de markt, waarvoor de startup al vele malen bekroond is, vooral internationaal. Sinds mei is hij algemeen directeur van Opera en Ballet Vlaanderen. Noem het een speedboot vol technische snufjes verlaten voor een olietanker, onder toeziend oog van de overheid. Bart gebruikt heldere beeldspraak om zijn overstap zelf te beschrijven. Het zal een aanpassing in zijn leiderschap vergen, dat staat vast. Maar wat met zijn digitale attitude? Geen zorgen. Die neemt hij gewoon mee naar het Kunsthuis. ‘Dat de organisatie misschien nog niet klaar is om het digitale te omarmen, geeft mij alleen maar een drive om toch digitaal na te denken.’ Digitalisering introduceren Digitalisering in de Opera en het Ballet van Vlaanderen introduceren, zal geen werk van korte adem zijn. Dat beseft Bart ook. Maar hij durft het bedrijf wel een spiegel voor te houden. Ook die uitdaging gaat hij niet uit de weg. En gelukkig maar, want dat is essentieel binnen een bedrijf dat wil groeien. Wat is Bart zijn rol als algemeen directeur? De organisatie van zo’n groot Kunsthuis, uiteraard. Maar vooral: het publiek nog meer met muziek verbinden. ‘Wat de trombone in een symfonieorkest aan de melodie toevoegt, wil ik teweegbrengen bij Opera en Ballet Vlaanderen. Laat mij de vernieuwing zijn die voor een nog diepere connectie tussen publiek en muziek zorgt. In de visienota die ik momenteel aan het schrijven ben, ligt de nadruk vooral op behoudend vernieuwen. Belangrijk hierbij: behoudend staat eerst. Het weerspiegelt alle zaken die binnen het Kunsthuis volgens mij behouden moeten blijven. En dat zijn er verbazingwekkend veel.’ Opera en ballet klinken op het eerste gehoor een beetje afgeschreven voor buitenstaanders in een digitaal tijdperk. Ook Bart dacht oorspronkelijk heel wat werk te hebben. Aan de buitenkant leek de organisatie immers niet goed te draaien. Maar nu hij er middenin zit? ‘Ik ga heel hard mijn best doen om dit te overtreffen. De zalen zitten vol en per jaar bereiken we ongeveer 210.000 bezoekers. Het publiek is in hoog tempo aan het verjongen, er zijn heel veel getalenteerde mensen aan het werk… Ja, natuurlijk is het een oude organisatie. En ja, er zullen dus wat strubbelingen komen. Maar het stelt me gerust dat Opera en Ballet Vlaanderen standvastig genoeg is om die aan te kunnen.’ ‘De allerbelangrijkste connectie voor mij is die tussen mensen en muziek. Ik ben ervan overtuigd dat als ik mijn werk goed doe, ik echt een verschil ga maken. Opera is een al 3.200 jaar oude kunstvorm, die ook al 3.200 jaar lang prima werkt. Het is voor mij heel belangrijk dat we de uitingen van de West-Europese cultuur zo goed mogelijk behouden, omdat daar voor mij een bepaalde waarde in zit die ver voorbij een mensenleven gaat. Wat moet vernieuwd worden, is eventueel de bedrijfscultuur en de manier waarop we vandaag de dag met opera omgaan.’ Over de auteur: Raf Stevens visie is dat storytelling hét instrument is voor de leiders van de 21ste eeuw. Afgelopen juni verscheen zijn nieuwe boek ‘RAAK! Benut de kracht van je persoonlijk verhaal’. Het bevat een model van hoe je als leider zelf met verhalen aan de slag kan gaan.

Bart van der Roost (Opera): ‘Ik krijg energie van de moeilijkste problemen eerst’

Begon zijn carrière als trombonist, zette toen een startup in digitale muziekstukken op en is inmiddels CEO van de opera...

Ik heb het gehad met religies, vermeende bezitters van de enige echte waarheid. Een waarheid waarop een hiërarchisch gestructureerd instituut werd gebouwd dat dienst doet als onwrikbaar bewaker van de door de eeuwen heen vergaarde macht en rijkdom. Vaak ligt de oorsprong van religieuze instituten bij een ‘verlicht’ persoon, vreemd genoeg altijd een man, wiens heilsboodschap uiteindelijk een instrument van onderdrukking werd. In plaats van mensen te verheffen, doen religieuze instituten vaak net het omgekeerde. Loyaliteit aan God De kern van de boodschap was en is nog steeds dat we niet goed genoeg zijn zoals we zijn en dat we heel strenge – ja door God zelf gezonden – richtlijnen moeten volgen, willen we ooit waardig genoeg zijn om het aangezicht van de almachtige te aanschouwen. Het is voor dat soort instituten godslastering te beweren dat God in jou zit en deze dus niet buiten, maar net in jezelf moet gezocht worden. Het is immers niet goed voor het voortbestaan van religies te vertrekken vanuit de gedachte dat je perfect bent zoals je bent en dat er niets aan je kern moet veranderen. Dat slechts het enige wat een mens dient te doen, is zijn gedrag eindelijk geheel afstemmen op wie hij werkelijk is: goddelijk. Zien de miljarden gelovigen dan niet dat vertrekken vanuit zonde en onvolmaaktheid, religies juist de mogelijkheid geeft hen onder hun vleugels klein te houden zodat ze zelf nooit de eigen vleugels kunnen spreiden en dus ervaren dat ze mogen vertrouwen op en genieten van hun eigen vliegkunst? Authentiek op de werkvloer Ik zie elke dag opnieuw hoe dit soort cultuur en opvoeding de intrinsieke kracht van mensen op de werkvloer fnuikt. En dat maakt me opstandig. Wanneer ik tijdens een voordracht aan toehoorders de vraag stel wie op het werk steeds authentiek handelt, dan zie ik zelden meer dan een paar vingers de hoogte ingaan. De angst om op het werk negatief beoordeeld te worden en daardoor kans te lopen op ongewenste gevolgen, is ingebakken bij een meerderheid. Ik zie medewerkers meer overleven dan leven. Het alvermogen van religies is op vele plaatsen binnen de bedrijfsmuren verveld in de omnipotentie van de bedrijfshiërarchie. Maar weet dat vele leiders ook gebukt gaan onder angst. Hoewel ze dat publiek ontkennen. Vaak hebben zij die positie weten te bemachtigen door een wijze van handelen die veraf staat van wie ze werkelijk zijn. Ook bij hen is er een verschil tussen het gedrag dat ze tonen en wie ze diep vanbinnen zijn. Veel managers doen aan hardlopen omdat ze intuïtief aanvoelen dat stilstaan erg confronterend is. Het contrast tussen hoe men handelt en wie men werkelijk is en wat men voelt, wordt in stilstand immers erg duidelijk. We zijn vergeten dat we zelf God zijn, zelf verantwoordelijk voor de wereld die zich rondom ons manifesteert. Het wordt hoog tijd dat we stilstaan, in de spiegel kijken, zien wie daar werkelijk staat, trots voelen en daar eindelijk trouw naar handelen. En dan zelf te ervaren hoe fijn het is om op de zevende dag te rusten en te zien dat het goed was. MT-columnist Bart De Bondt is ex-CEO van de verzekeringsmaatschappijen van ING in België en founder van Team De Bondt. Hij schrijft over change en happiness@work.

We zijn vergeten dat we God zelf zijn

De kerkelijke cultuur van vroeger bestaat niet meer in die vorm. Gelukkig, zegt voormalig ING-baas Bart de Bondt. Maar die...

Sharon Kroes, debatteren, meeting, discussie, gelijk krijgen, onderhandelen

‘Alles waar je in een discussie op reageert, komt centraal te staan’

Waarom lukt het soms niet om een discussie de juiste kant op te sturen? Omdat er vaak sprake is van...

Wat is jouw ultieme doel van leiderschap?

Wat is volgens jou het doel van leiderschap? Als leiderschap een boom is, welke vrucht produceert hij dan? Aangezien je...

Jan van Setten, veranderen, overtuigen, motiveren, verandermanagement, veranderen

Jan van Setten: ‘Wat jou motiveert, werkt niet per se voor een ander’

Mensen houden graag vast aan oude patronen. Consistentie stuurt onze beslissingen en is daarmee ook een krachtig beïnvloedingswapen. Wil je...

De managementlessen van Ricardo Semler

Ricardo Semler deelt op 29 september zijn zakelijke inzichten tijdens een evenement bij The School of Life in Amsterdam. Zijn...

Tedje van de week: hoe AI ons leven gaat verbeteren (volgens de oprichter van Siri)

In plaats van de vechten tegen digitale ontwikkelingen als AI, zouden we volgens Siri-oprichter Tom Gruber juist samen moeten werken...

Zo zorg je voor een gezond diversiteitsbeleid

Een interne memo bij Google over het diversiteitsbeleid zet de kersverse diversiteitsmanager Danielle Brown direct aan het werk. Dat biologisch...

Iedereen is inmiddels wel bekend met de witblonde drakenkoningin: Daenerys Targaryen, ookwel Khaleesi genoemd. In de serie ontpopt zij zich van verlegen en beschermd jong meisje naar een volwassen vrouw en sterke leider. Bazin van de draken en opperbevelhebber van een heel leger, niet bang om een van beiden in te zetten tegen haar vijanden. Khaleesi is echter niet de enige sterke persoonlijkheid in de serie. Ook kleinere rollen laten af en toe een scherp staaltje moed en leiderschap zien. Wat kunnen we hiervan leren? #1. Ken je bondgenoten Iedereen werkt naar een doel toe, zorg dat je erachter komt wat het doel van de ander is. Zo weet je wat belangrijk is voor diegene en kun je met behulp van een compromis beide krijgen wat je wil. Uiteindelijk kan dit je de winst van de veldslag opleveren. #2. Omring jezelf met wijze raadgevers Goede leiders weten welke mensen ze om zich heen moeten verzamelen en wie het beste advies kan geven. Vraag om de mening en inzichten van slimme mensen in je directe omgeving. Eerlijke mensen die het beste met je voorhebben zijn onbetaalbaar. #3. Delegeer taken Niemand kan alles in zijn eentje doen. Zorg dat je geen controlfreak wordt en delegeer je taken. Laat je team je helpen om grote projecten of klanten te tackelen, zo vergroot je je kans op succes. #4. Laat van je horen Zorg dat iedereen weet wat jouw normen en waarden zijn en waar jij voor staat. Bespreek relevante ideeën, meng je in discussies en draag zo je steentje bij aan de organisatie. Dat geldt ook – of misschien zelfs extra – als je bazen in de vergaderzaal zitten of mensen met meer ervaring dan jij. Besef je dat jouw advies waardevol kan zijn voor iemand anders. #5. Wees geduldig Verandering gebeurt niet binnen een paar uur, dat heeft tijd nodig. Heb je bijvoorbeeld een nieuwe strategie voorgesteld of al geïmplementeerd, geef het dan wat tijd en ruimte om te aarden in de organisatie. Maar wees ook niet te afwachtend, je moet uiteindelijk wel de resultaten kunnen presenteren. Lees ook: Wat kan Game of Thrones ons leren over organisatieverandering?

5 leiderschapslessen van Game of Thrones

Je zou het niet snel aan elkaar koppelen: Game of Thrones en leiderschap. Toch zitten er wat sterke leiders verborgen...

‘Stop met e-mailen, start met werken’

We krijgen het steeds drukker. Een Britse uitgeverij had het overdag zo druk dat de redacteuren in de avonduren al...

Minder stress? Gedraag je als een productiviteitsninja

Met onze uitpuilende inboxen, groeiende to do-lijsten en agenda’s vol vergaderingen hebben we niets meer aan de traditionele tijdsmanagement technieken....

Toen Chris Beard in 2014 aangesteld werd bij Mozilla, betekende dat het einde van een managementstorm. Voorganger Brendan Eich werkte minder dan twee weken als CEO toen hij het veld moest ruimen vanwege zijn opvattingen rondom het homohuwelijk. Zijn financiële steun aan een politieke campagne tegen het homohuwelijk zorgde voor een storm aan kritiek bij gebruikers en het bedrijf. Nadat Eich CEO werd, stapte drie van de zes bestuursleden van de browsermaker op. Voordat hij aantrad als CEO was Beard al werkzaam bij Mozilla, onder andere als CMO. Na een klein uitstapje als durfkapitalist bij het Amerikaanse Greylock Partners keerde hij voor de CEO functie terug op het nest. Eich lijkt na dit incident misschien makkelijk te vervangen, maar niets is minder waar. Als oprichter van Mozilla en uitvinder van het Javascript (de computertaal die gebruikt wordt om webpagina’s interactief te maken) heeft Eich veel betekend voor het internet zoals het er vandaag de dag uitziet. Les Beard heeft als leider in ieder geval geleerd van het voorval van zijn voorganger. Toen medewerkster Christie Koehler in 2015 op Twitter klaagde over diversiteit op de werkvloer, kreeg zij van een anonieme gebruiker van Reddit een bak ellende over zich heen. De Reddit-gebruiker schreef onder andere dat de techindustrie blij zou zijn als ‘zij en de rest van haar blauw-harige feministen met neuspiercings’ weg ging. Beard gaf met harde woorden aan dat hij niet gediend was van dit soort taal. ‘Kom ik erachter dat dit een medewerker is, dan kan hij op ontslag rekenen.’ Marktaandeel Beard staat voor een groot aantal uitdagingen: webbrowser Firefox - het bekendste onderdeel van Mozilla - heeft de strijd in het veld van webbrowsers lange tijd geleden al verloren. Marktaandeel wordt verloren aan Chrome van Google en Apples Safari: in de laatste peilingen had Firefox slechts een aandeel van 9,76 procent tegenover 42 procent van Google Chrome. Vooral mobiel scoort Firefox nagenoeg niet, ondanks een poging om een mobiele browser in de markt te zetten. Daarbij komt de tegenaanval van Eich, die met zijn nieuwe browser Brave in minder dan 30 seconden 35 miljoen dollar ophaalde voor de ontwikkeling en uitbreiding van de webbrowser. Besturingssysteem Het antwoord van Mozilla leek te komen in de vorm van besturingssysteem Firefox OS, maar in februari van dit jaar werd de stekker uit de ontwikkeling hiervan getrokken. Het systeem heeft drie jaar gedraaid, maar vond nauwelijks gebruikers. Vijftig ontwikkelaars kwamen hiermee op straat te staan. Beard kondigde na het falen ‘minder commerciële avonturen’ aan, maar met de komst van transferdienst Send lijkt hij dat tegen te spreken. De dienst - die veel weg heeft van de Nederlandse dienst WeTransfer - maakt het mogelijk om bestanden tot 1 GB gratis te verzenden. Bij de Nederlandse equivalent ligt die grens bij 2GB.

In het nieuws: Chris Beard (Mozilla)

Webdienst Mozilla lanceert de dienst Send, waarmee consumenten grote bestanden gratis kunnen verzenden. Een portret van CEO Chris Beard.

In een meeting geldt vaak het recht van de sterkste. Wie het hardst schreeuwt, krijgt de meeste aandacht. En ook de rest van het kantoorleven is vooral ingericht op extraverte mensen. Flexwerkplekken, drukke lokalen en kantoortuinen dragen niet bij aan het stimuleren van introverten in hun werk. En dat terwijl een derde tot de helft van de mensen introvert is, terwijl de samenleving vooral is ingericht op extraverte mensen, zegt Susan Caine in haar TED-talk over introversie die miljoenen keren bekeken is. En dat terwijl introverten een substantiële bijdrage kunnen leveren op de werkvloer: ze nemen meer tijd om tot een overweging te komen, bekijken dingen vanuit een andere hoek dan extraverten en zijn meer doordacht. Volgens onderzoek van Adam Grant van de Amerikaanse Wharton School zijn ze zelfs betere leiders dan extraverte types, omdat ze meer ruimte laten aan medewerkers om hun eigen ideeën te ontwikkelen. Doelen Maar wat kunnen managers - introvert of extravert - doen om zowel de extraverten als de introverte mensen in hun team te laten floreren? Volgens Linda van der Wal, coach en schrijfster van het boek Kantoorgeheimen, is het vooral de kunst om te luisteren - een onderschatte eigenschap die vaak toebedeeld wordt aan introverte mensen. ‘Terwijl iedere leider er goed aan doet om te weten wat de doelen en drijfveren van zijn personeel zijn.’ Die kunnen nogal uiteen lopen en hangen lang niet altijd samen met het karakter. Wel is het volgens Van der Wal van belang om in het oog te houden dat het aan het karakter van medewerkers ligt hoe deze doelen worden ingevuld. ‘Introverten zullen wat meer bedachtzaam en individualistischer naar hun doelen toewerken, terwijl extraverten een stuk directer zullen zijn.’ Als voorbeeld geeft ze een meeting. ‘Heb je veel introverte mensen in je team, organiseer niet altijd een grote meeting, maar vraag input via de mail of laat iedereen afzonderlijk brainstormen.’ Extraverte wereld Aan de manager niet alleen de taak iedereen te begeleiden bij deze doelen, maar ook nog eens de verschillende karakters te begeleiden. Volgens Van der Wal is vooral het besef dat sommige mensen liever anders werken een belangrijkste eerste stap. ‘Veelal wordt iedereen over één kam geschoren als de extroverte medewerkers, daar is onze samenleving veelal op ingesteld.’ Caine herkent dit, zo vertelt ze in haar TED talk. Door zich op te stellen als extravert werd ze advocaat op Wall Street, terwijl ze liever schrijver wilde zijn. Ook ging ze ‘s avonds naar drukke barren terwijl ze liever een diner had gehad met vrienden. ‘Er was een constante druk om te bewijzen dat ik heus wel open en extravert kon zijn.’ Lees ook: Waarom vallen we voor de narcistische leider? Vooropgesteld: verlegen zijn is iets anders dan introvert. ‘Verlegen mensen zijn bang om sociaal veroordeeld te worden door anderen, introvertie gaat meer over hoe je reageert op sociale interactie,’ aldus Van der Wal. ‘Een introvert is op zijn best in een rustige situatie, terwijl extraverten graag de drukte opzoeken.’ Zachte waarden Door een werkvloer volledig in te richten met targets en te genereren omzet, lijken zachte skills van bedrijven als samenwerken, communiceren en aandacht voor elkaar onderdrukt. ‘Terwijl deze juist ook nodig zijn om harde doelen te behalen. Het een kan niet meer zonder het ander’, stelt Van der Wal. Lees ook: zo meet je zachte waarden als bedrijfsresultaat Uit onderzoek van de Amerikaanse wetenschapper Daniel Goleman blijkt dat IQ een drempelvoorwaarde is voor werk: iedereen moet bepaalde kennis hebben van een taak om deze uit te kunnen voeren. Het is het EQ dat ervoor zorgt dat mensen uiteindelijk excelleren. ‘En dat uit zich vooral in die zachte, meer emotionele waarden.’ En dat betekent dat extraverte types soms wat meer ruimte moeten laten voor de ideeën van de introverten. ‘Tegelijkertijd moeten introverten soms op het podium durven te stappen om zichzelf te presenteren’, aldus Van der Wal. Caine bevestigt dit in haar TED talk. ‘Rosa Parks, Eleanor Roosevelt: allemaal beschreven ze zichzelf als introvert, maar stonden ze op voor hun ideeën toen dat nodig was.’

Introverte medewerkers: hoe betrek je ze in je team?

Extraverte mensen hebben de overhand in de samenleving en op kantoor. Wat kun je als manager doen om ook de...

Harvard-professor Amabile over hoe je mensen creatiever en productiever maakt

Medewerkers worden creatiever en productiever als ze het gevoel hebben vooruitgang te boeken. Dat moet dan ook de focus zijn...

Managers praten wel, maar hebben vaak geen idee wat ze zeggen. Een heel mooi voorbeeld daarvan zag ik vorige week in een uitzending van het discussieprogramma Hollandse Zaken van omroep Max. Het ging over gevallen topmannen. Een van hen, een oud-bestuursvoorzitter van een woningcorporatie, wilde duidelijk maken dat hij zeker geen arrogant, zelfingenomen type in een ivoren toren was geweest. Nee, hij was juist heel erg betrokken bij de medewerkers. Hij stond dicht bij de werkvloer. 'Ik zei altijd, ik ben hier om 100 ideeën te bedenken, jullie zijn er om er 99 van af te schieten.' Dat ene zinnetje maakte mij meteen duidelijk dat de leiderschapsstijl van deze corporatiebaas best weleens een beslissende rol kan hebben gespeeld bij zijn eigen val. De baas bedenkt, de rest voert uit Laten we dat zinnetje eens aan exegese onderwerpen. Wat zegt hij daar nu eigenlijk? Ten eerste: "Ik heb 100 ideeën." Hier zegt hij in feite: "ik ben hier degene met ideeën." Dat lijkt mij de eerste fout. Want hij maakt van zijn medewerkers passieve volgelingen. Als de baas al honderd ideeën heeft, dan hoef jij er niet meer mee te komen toch? Hij degradeert iedereen op de werkvloer tot uitvoerders. Ten tweede: "jullie mogen 99 van mijn 100 ideeën afschieten, dat is jullie taak." Dat klinkt heel nederig, maar in feite loopt hij hier gewoon heel hard weg voor zijn verantwoordelijkheden. Hij stelt zijn medewerkers namelijk voor een wel hele moeilijke opgave: het nemen van beslissingen. Hij draait de rollen volledig om. In plaats van zelf knopen door te hakken – dat waar hij zo goed voor wordt betaald – laat hij dat over aan zijn medewerkers. Die moeten kiezen welk idee van de ‘baas’ het beste is en het vervolgens gaan uitvoeren. Als het misgaat, dan ligt het hoofd van de medewerker op het blok. Hij heeft het verkeerde idee gekozen! En die kans is aanzienlijk, want die medewerker heeft heus wel door wel idee de manager het meest lief is. Het vergt nogal wat om daar tegenin te gaan. Niet teveel ideeën Natuurlijk mag een leider best idee hebben, maar liever niet te veel. Eigenlijk volstaat één groot idee: de visie, de strategie. Maar het invullen daarvan, dat kan het beste gedaan worden met ideeën die van onderop komen. Mensen die weten welke processen de visie van de leider in de weg staan, die de klant spreken en weten wat zijn behoeften zijn en hoe die kunnen worden bevredigd. Aan de leider is het vervolgens respectvol met alle ideeën om te gaan en de beste te selecteren, want afschieten lijkt mij in dit geval niet meest bruikbare term.

Een leider is geen ideeënmachine

Is het de taak van de manager om met het ene na het ander idee op de proppen te komen?...

e boekhoudschandalen, kartelvorming en torenhoge bonussen uit de gouden jaren van voor de financiële crisis willen we liever niet meer terug. Daarom is er een herziene Coprorate Governance Code opgesteld, met afspraken over normen en waarden in het bedrijfsleven. Deze update van de Code Tabaksblat en de Code Frijns, legt de nadruk op de lange termijn: duurzaamheid, diversiteit en integriteit. Wil je als bedrijf aan deze compliance-regels voldoen, dan is (nog) meer aandacht voor zachte waarden een must. Lange termijn Omdat veel misstanden voor en tijdens de financiële crisis voortkwamen door een te grote focus op de korte termijn, stelt de herziene Code – de Code Van Manen – waardecreatie op de lange termijn centraal. Dat betekent dat leidinggevenden en bestuurders hun besluiten moeten toetsen aan het belang van het bedrijf én van de stakeholders. Dat betekent dat ook het milieu, arbeidsomstandigheden en mensenrechten een doorslaggevende rol kunnen gaan spelen. Aandacht voor de interne cultuur Van de leiding van een bedrijf wordt verwacht dat ze een cultuur creëert waarin integer handelen en gewenst gedrag worden gestimuleerd. Ook moeten er voldoende mogelijkheden zijn om vermoedens van misstanden en onregelmatigheden te kunnen melden. Met andere woorden: klokkenluiders moeten zich veilig voelen en beschermd worden. Andere pijlers van de nieuwe code zijn onder andere aandacht voor diversiteit in de samenstelling van het personeel, en voor verantwoord belonen. Ervaringsdeskundige: ‘Ik ben al 2 jaar bezig om met de lean-filosofie mensen uit te dagen verbeteringen door te voeren, en nu met deze Performance Cup lukt dat in 12 weken.’ Meten is weten Soft controls staan altijd naast de hard controls als de cijfers, regels en protocollen. De soft controls zijn veel minder tastbaar, maar hebben wel grote invloed. Ze helpen bij het halen van doelen en het beheersen van risico’s. Maar hoe weet je nou of die waarden en normen in jouw bedrijf voldoende geïmplementeerd zijn? Acht soft controls Muel Kaptein, hoogleraar business ethics and integrity management aan de Erasmus Universiteit en partner bij KPMG, ontwikkelde een methode om daar een antwoord op te kunnen geven. Hij onderzocht 150 gevallen waarin mensen in bedrijven over de schreef gingen. Op basis daarvan concludeerde hij dat er acht vormen van cultuur zijn die het gedrag van mensen binnen de organisaties het meest beïnvloeden. Hoe prominenter deze zogenoemde soft controls in een organisatie aanwezig zijn, hoe groter de kans op gewenst gedrag en hoe kleiner de kans op risico’s en incidenten. Dit zijn die acht soft controls: Helderheid Het moet voor alle medewerkers, managers en bestuursleden duidelijk zijn wat binnen de organisatie als gewenst en ongewenst gedrag wordt beschouwd. Hoe duidelijker dat is, hoe beter mensen begrijpen wat ze moeten doen, en hoe grote de kans dat ze dat ook echt doen. Voorbeeldgedrag Een belangrijke taak ligt bij de leiding. Bestuur, hoger management en teamleiders moeten het goede voorbeeld geven. Hoe beter ze dat doen, des te beter de rest van de medewerkers zich gedragen. Het omgekeerde is trouwens ook waar. Betrokkenheid Respect moet wederzijds zijn. Hoe meer het management de medewerkers betrekt bij de bedrijfsdoelen des te meer doen de medewerkers hun best om de belangen van de organisatie zo goed mogelijk te behartigen. Uitvoerbaarheid Stel realistische doelen, geef je medewerkers verantwoordelijkheden en taken die ze aankunnen. Wie beschikt over de juiste kennis en vaardigheden, is beter in staat te doen wat van hem verwacht wordt. Transparantie Hoe beter mensen gedrag en van zichzelf en anderen kunnen waarnemen, des te beter zijn ze in staat om hun gedrag aan te passen aan de verwachting van anderen. Bespreekbaarheid Hoe meer ruimte er is om te praten over standpunten, emoties, dilemma’s en overtredingen, des te vaker zullen mensen dat ook gaan doen. Daardoor is het mogelijk te leren van elkaar. Aanspreekbaarheid Hoe veiliger mensen zich voelen, des te groter de kans dat ze fouten, incidenten of calamiteiten zullen melden. Ook zullen collega’s elkaar eerder aanspreken over ongewenst gedrag. Hoe vaker en opener dit gebeurt, des te groter de kans dat iedereen van die situaties zal leren. Handhaving Beloon gewenst gedrag en bestraf ongewenst gedrag. Hoe beter en consequenter die handhaving, des te meer zullen medewerkers neigen naar doen wat beloond wordt en vermijden wat bestraft wordt. Geen woorden maar daden Andy Moniz van de Rotterdamse Erasmus Universiteit ontwikkelde een methode die het voor buitenstaanders mogelijk maakt om te kijken of een bedrijf zijn goede voornemens ook in de praktijk brengt. Hij ontwikkelde een algoritme dat alle teksten die online over een bedrijf verschijnen scant op bepaalde termen. Kritische artikelen, reacties van buurtbewoners of lovende woorden laten zien hoe het bedrijf zich daadwerkelijk gedraagt. Door die resultaten te analyseren wordt duidelijk hoe compliant een bedrijf in de praktijk is. Uit Moniz’ onderzoek blijkt bovendien dat het daadwerkelijke gedrag van een bedrijf een belangrijke voorspeller is van toekomstige bedrijfsresultaten.

Zo meet je de zachte waarden van je bedrijfsresultaat

Begrippen als integriteit, transparantie en veiligheid worden voor bedrijven steeds belangrijker. Maar hoe meet je die zachte waarden? Bijvoorbeeld met...

Stress slecht voor je? Ja, dat weten we allemaal wel. Toch? Niet perse, blijkt uit nieuw onderzoek. Toen psycholoog Kelly McGonigal de resultaten van het onderzoek zag veranderde ze haar verhaal radicaal. 'Stress is niet de vijand', stelt ze nu. 'Uit het onderzoek blijkt dat mensen die geloven dat stress slecht voor je is, een veel hogere kans hebben op ziek worden en doodgaan. Mensen die veel stress hebben, maar niet geloven dat dit schadelijk is voor je gezondheid, hebben zelfs minder kans op narigheid dan mensen die weinig stress hebben. Je perceptie maakt dus heel veel uit. Je kunt je lichaam laten geloven dat die stressgevoelens je alleen maar klaarstomen voor een bepaalde uitdaging.' Stress In de video licht Kelly McGonigal toe hoe het onderzoek in elkaar zit en wat de resultaten waren. Opvallend ander resultaat is dat bij stress een bepaald hormoon vrijkomt dat je 'socialer maakt'. 'Je lichaam wil dus in gestresste toestand dat je omringt wordt met vertrouwde mensen die om je geven. Zodat je de stress niet alleen draagt.'

Tedje van de week: stress is niet de vijand

Psycholoog Kelly McGonigal heeft haar cliënten jarenlang het advies gegeven om stress te vermijden, want stress is heel slecht voor...

In 4 tips van perfectionist naar optimalist

Perfectie is een mooi streven, maar meestal niet realistisch. Een mooie tegenhanger is volgens klinisch psycholoog Roos Woltering het ‘optimalisme’....

Partnerartikelen

Waarom ik weiger de rol van ceo te spelen (en wat ik dan wel doe)

Als baas moet je gewoon jezelf zijn in plaats van een toneelstukje opvoeren, vindt ervaren ceo Ineke Kooistra. Want alleen...

Blokker verliest meeste franchisewinkels – AI-startup Airweave scoort 6 miljoen

Ook nieuws: ASML kan geen groei garanderen voor 2026, mode-industrie gaat eigen klimaatdoelen niet halen, WeTransfer trekt omstreden AI-voorwaarden in...

airweave lennert jansen rauf akdemir sam altman

Nederlandse founders scoren bij Y Combinator met Airweave: 6 miljoen funding én een gesprek met Sam Altman

Airweave drong door tot de beroemde accelerator Y Combinator en heeft 6 miljoen dollar opgehaald in Silicon Valley. Oprichters Lennert...

Unilever lijkt politiek activisme van Ben & Jerry’s zat en kiest ‘eigen’ man als ceo

Ben & Jerry’s krijgt een Nederlander aan het roer: Jochanan Senf, een Unilever-veteraan. Zijn komst is niet onomstreden. Moederbedrijf Unilever...

Groeien? Vraag het aan Cristiano Ronaldo (als je durft)

Je hoeft geen superster te zijn om te groeien als een pro. Cristiano Ronaldo en andere sporters, succesvolle zangers en...

Oracle steekt miljard in Nederlandse AI – BALR. vraagt faillissement aan

Ook nieuws: vers geld voor Bux-uitdager UpToMore, nieuwe commissaris gemiddeld 59 jaar oud, Hema-schap bij Jumbo geen hardloper en big...

Burgers met bonen: zo loodsen supermarkten meer plantaardige eiwitten de winkelmandjes in

De eiwittransitie vertraagt. Over vijf jaar willen supermarkten meer plantaardige eiwitten verkopen dan dierlijke, maar wil de branche de eigen...

vincent karremans economische zaken actieplan

De overheid als klant voor next-gen tech: zo wil EZ-minister Karremans onze R&D-achterstand inlopen

Minister Vincent Karremans van Economische Zaken wil met zijn '3% R&D-actieplan' zorgen dat Nederland voldoende gaat investeren in innovatie. Hoe?...

Han de Groot bouwt een AI Gigafactory in Rotterdam van 5 miljard

Europa heeft gigantische AI-fabrieken nodig om minder afhankelijk te worden van Amerikaanse of Chinese infrastructuur. Aan die missie werkt ondernemer...

Gorilla’s gooien slechte leiders eruit, mensen niet: ‘De meeste organisaties zijn niet democratisch’

Gedragsbioloog Patrick van Veen toont met apengedrag hoe organisaties incompetente leiders kunnen wegsturen. Een les die het bedrijfsleven hard nodig...

Au-pairplatform Nina Care wil Europa in, ondanks dreigend verlies IND-vergunning

De IND dreigt in Nederland de vergunning in te trekken, er is volop negatieve media-aandacht, maar Jasmijn en Lyla Kok...

Defensie wil NS-wagons als noodhospitaal – Beethoven 2.0 moet Nederlandse innovatie redden

Ook nieuws: ASML-toeleveranciers verplaatsen productie massaal naar Azië. Trumps nieuwe heffingen 'hartstikke schadelijk' voor Nederlandse industrie, eerste oogst binnen bij...

Nederlanders willen dat leiders hun dilemma’s meer delen: ‘Authenticiteit wint altijd’

Laat je vooral niet opjagen om als ceo ferme uitspraken te doen over handelsoorlogen of geopolitieke spanningen. Nederlanders waarderen dat...

ACM steunt Picnic in cao-discussie supermarkten – Ben & Jerry’s krijgt een Nederlandse topman

Ook nieuws: Nederlandse economie draait best goed, NAM-miljarden voor Shell en ExxonMobil, hitte verdampt 80 miljoen banen, drie jaar cel...

plastictafel recycling plastic nederland zwerfafval

Recyclingbedrijven teleurgesteld over afspraken plastictafel: ‘Veel te weinig, veel te laat’

De plasticsector kwam begin juli met maatregelen om productie en recycling te redden. Van vrijwillige inkoop van gerecycled plastic door...

Met 1,6 miljoen voor AI-werkinstructies wil Perry technisch personeel beter ondersteunen

De Amsterdamse startup Perry zet AI in om werkinstructies te maken voor technici. Oprichters Arie Kuiper en Laurens Feenstra willen...

christian horner leiderschap red bull racing max verstappen

Baas van Max Verstappen ontslagen: 4 redenen waarom hij faalde als leider

Het einde van een tijdperk bij Red Bull Racing. Christian Horner, de man die Max Verstappen naar vier wereldtitels leidde,...

BP-logo verdwijnt uit Nederlands straatbeeld – 270 miljoen steun voor scheepsbouwer Damen

Ook nieuws: Brits koopjesplatform wil V&D nieuw leven inblazen, Nvidia is als eerste meer dan 4 biljoen dollar waard, Sociaal...

Winkelmand

Persoonlijk Leiderschap

Recente artikelen

Partnerartikelen