Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Alle berichten

Nieuws Startups & Scaleups

Miljoenenstrop V&D-leveranciers; Onrust door tasjesverbod

Ondernemersnieuws: Miljoenenstrop dreigt voor toeleveranciers V&D, aanstaande tasjesverbod is een 'gedrocht' en kerst loopt in op Sint.

clock 2 min

Persoonlijke Groei

Bas Haring: ‘Innovatie begint zelden met out-of-the-box denken’

Innovatie begint zelden met out-of-the-box denken, constateert filosoof Bas Haring. Wat beter werkt: gefundeerde kritiek leveren. Sommige mensen kennen mij...

clock 2,5 min

V&D leeft nog. Maar veel anderen vielen dit jaar wél om, ondanks de economische upswing. De 12 bekendste gevallen(en). Sinds mei 2013 is het aantal faillissementen in ons land afgenomen, zo maakt het Centraal Bureau van de Statistiek bekend. In augustus dit jaar werd zelfs het laagste niveau sinds oktober 2008 bereikt. Maar dat wil natuurlijk niet zeggen dat elk bedrijf 2015 overleefde. En dan hebben we V&D nog niet eens meegerekend, want die hebben nog wat lucht gekregen tot in elk geval 2016. Maar voor welke 12 bekende en ooit zeer populaire bedrijven viel dit jaar wél het doek?

Management

De 12 grootste faillissementen van het jaar

V&D leeft nog. Maar veel anderen vielen dit jaar wél om, ondanks de economische upswing. De 12 bekendste gevallen(en).

clock 0,5 min

Management

Box: van garage naar miljardenbedrijf

In Nederland is hij vrijwel onbekend, maar in Silicon Valley een rockster: Aaron Levie. Samen met studiegenoot Dylan Smith bouwde...

clock 5,5 min

Tech & Innovatie

De snelst groeiende bedrijven in de VS van 2015

Rustig aan dan breekt het lijntje niet, dat is er niet bij voor deze ondernemingen. De 5 snelst groeiende bedrijven...

clock 1 min

Nieuws Startups & Scaleups

Franchiseruzie nekt DA; Spar bezorgt via Whatsapp

Kerstupdate: uitstel van betaling voor drogisterijketen DA, Spar-ondernemer laat boodschappen bestellen via Whatsapp en de V&D-cadeaukaart is waardeloos.

clock 2,5 min

Marketing

Zo maak je een effectieve bedrijfsfilm

Beeld blijft beter hangen dan tekst en websurfers zijn vaak geneigd om op een filmpje te klikken. Best een goed...

clock 2,5 min

Persoonlijke Groei

Bob buigt slecht nieuws om in iets positiefs

Bob is divisiedirecteur van een groot concern. Hij doet zijn best. Deze keer buigt hij slecht nieuws om in goed...

clock 3 min

De 'Hybrid'-thuisaccu is de 'beste in zijn soort', aldus experts van de TU Eindhoven. Een exclusief interview met Eric van Honk, partner bij moederbedrijf Betta Batteries. De meeste thuisaccu- of home storage-systemen baseren zich op de lithium-ion technologie, maar niet bij Hybrid Europe. Moederbedrijf Betta Batteries produceert namelijk de zogeheten Lead Crystal-batterij, volgens de TU Eindhoven de beste in zijn soort. De batterij, die al sinds 2009 wordt verkocht op diverse markten, is door Hybrid Europe nu opgeschaald voor toepassingen in woningen en bij het MKB. Eind volgend jaar wil het enkele duizenden tot tienduizenden systemen bij distributeurs in de EU hebben afgezet. Relatief jonge speler Betta Batteries (actief in China, Zuid-Afrika, Australië en Nederland, en het moederbedrijf van Hybrid Europe), is nog een relatief jonge speler op de batterijmarkt, een markt waar jaarlijks zo’n 80 miljard dollar in omgaat. Toch verdubbelt hun omzet jaar op jaar (nu 40 miljoen dollar). vertelt partner Eric van Honk. Duiken naar duurzaam Tot 2011 was hij werkzaam in de financiële wereld, uiteindelijk als directeur Vendor Leasing bij Fortis. Toen zijn onderdeel met BNP Paribas werd samengevoegd, besloot Van Honk dat het tijd was voor een nieuwe stap. Verder in de financiële wereld en dagelijks in maatpak rondlopen wilde hij niet langer, maar wat dan? ‘Op duikvakantie in de Filippijnen kwam ik in aanraking met Jacques Addinall, een Zuid-Afrikaans elektrotechnisch ingenieur en een van de oprichters van Betta Batteries. Ik had net daarvoor een interim opdracht gekregen om duurzame energiesystemen in een gebouw toe te passen en had wel oren naar zijn voorstel om in Betta Batteries te participeren’, zegt hij in een kantoorgebouw in Amsterdam-Zuidoost. Amerikaanse Defensie De Lead Crystal-batterij van Betta Batteries is gebaseerd op een patent van de Amerikaanse defensie uit de jaren 80 van de vorige eeuw, die het met de toenmalige stand der techniek niet verder kon ontwikkelen. Via diverse omzwervingen kwam het patent terecht bij een aantal Chinese wetenschappers die Addinall goed kende en ziehier; Betta Batteries was geboren. Elektrische scooters In 2009 begon het bedrijf in China batterijen voor elektrische scooters te produceren. Later volgde een serie nieuwe toepassingen, onder meer als backup-systeem voor telecom, solar toepassingen en andere stand-alone systemen en tractie (zoals golfkarren en rolstoelen). Dit jaar richtte Betta Batteries Hybrid Europe op. Het dochterbedrijf, gevestigd in Amsterdam, startte daarna een ontwikkeltraject voor thuisopslagsystemen. Begin oktober 2015 werden in Australië hun drie ‘home storage systems’ gelanceerd voor toepassingen op boten en in de gebouwde omgeving (woningen en het MKB). Geen patent De technologie voor hun schaalbare batterijsysteem is niet gepatenteerd. Bewust niet, zegt Van Honk: ‘Voor een patent ben je verplicht alle componenten te benoemen. Ook moet het chemische proces reproduceerbaar zijn. Daarmee komt de geheime formule op straat te liggen. Je hoeft maar enkele componenten te veranderen en een grote speler kan er vervolgens onder eigen vlag de markt mee op. Daar valt niet tegenop te procederen, dat is ons een te groot risico’, verklaart Eric van Honk. Kristal De geheime formule is de samenstelling van het gebruikte elektrolyt. Pim Kemper, managing director van Hybrid Europe, reikt over tafel een ‘kristal’ aan. De witte stof voelt aan als paraffine of kaarsvet, bevat 1,75 tot 3 procent zwavelzuur en is compleet veilig. ‘Kijk’, zegt hij en laat een foto zien: ‘aanvankelijk is dit een vloeistof geweest. Tijdens het vullen van de accu kun je er gewoon je hand in steken. Nadat we de accu 8 tot 10 keer in 72 uur hebben geladen en ontladen, kristalliseert het elektrolyt tussen de loodplaten en is de batterij bedrijfsklaar.' Geen corrosie Daar komt dan ook de naam vandaan: Lead Crystal. 'De kristallen, en dus de kleine hoeveelheid zuur, zijn gelijkmatig verdeeld over de loodplaten. Daardoor kan er geen corrosie of sulfatie optreden, iets wat wel het geval is bij loodzuur batterijen. Tegelijkertijd is de chemische samenstelling zó veranderd dat de formule van het oorspronkelijke elektrolyt niet valt te herleiden. Je kan dus geen ‘reverse engineering’ toepassen, dat wil zeggen dat je de batterij uit elkaar haalt om precies te weten hoe deze werkt.’ Beter dan loodzuur Ten opzichte van loodzuur batterijen heeft de Lead Crystal-batterij, naast veiligheid en afwezigheid van schadelijke stoffen, een groot aantal voordelen, met name voor het sterk wisselend aanbod aan wind- en zonnestroom, zegt Kemper. ‘Een loodzuur batterij verliest per 10 graden boven de specificaties in de datasheet normaal de helft van zijn levensduur. Zit je in (sub) tropische gebieden, dan blijft van die levensduur dus maar weinig over. De Lead Crystal-batterij doet dat per 10 graden slechts 13 procent. De levensduur ligt dus vele malen hoger. Omdat er bovendien minder storingen, schade en verliezen optreden, is de ‘return on investment’ aanzienlijk lager dan bij loodzuur batterijen. Tot slot is de accu ‘dry state’ waardoor er geen zwavelgas optreedt en hij in iedere positie gemonteerd kan worden. Die kwaliteit en brede toepasbaarheid zal elke manager aanspreken’, meent Van Honk. Diep ontladen Het belangrijkste voordeel voor vooral zonnestroomsystemen heeft Kemper dan nog niet genoemd: diep ontladen. ‘De opbrengst uit PV-panelen is sterk wisselend’, vervolgt hij. ‘Stroomopslag dient daarop naadloos aan te sluiten. Dat kan prima met Lead Crystal. Je kunt onze systemen deels of volledig ontladen (zelfs tot 1 Volt) zonder dat dit ten koste gaat van de capaciteit en levensduur. Dat is niet alleen efficiënter maar bovendien goedkoper. Telecombedrijven zitten om onze systemen te springen als backup stroomvoorziening voor hun GSM-masten. We leveren aan de meeste grote spelers, van Siemens en Orange tot British Telecom en Vodafone. Van die laatste hebben we bijvoorbeeld net een order gekregen om volgend jaar 150.000 batterijsystemen in Afrika te plaatsen, het continent waarop we nu ruim 7 jaar actief zijn.’ Schoon en veilig Volgens Van Honk zijn de veilige prestaties een groot verschil met andere soorten batterijen. Van Honk: ‘Onze batterijen bestaan uit één stuk. In tegenstelling tot lithium-ion batterijen hebben ze geen duur BMS (Batterij Management System) nodig dat een groot deel van de productieprijs bepaalt. Lithium-ion batterijen bestaan uit kleine cellen die via een BMS over onder meer temperatuur en voltage met elkaar moeten communiceren. Onze batterijen kunnen bovendien veilig per vliegtuig worden vervoerd. Thuisaccu’s op basis van lithium-ion mogen dat niet. Zodra die systemen in brand vliegen, creëren ze hun eigen zuurstof en blijven ze gewoon doorbranden. De Duitse brandweer heeft al aangegeven dat het blussen van branden, vanwege de gevaren, een zeer lastige klus wordt als lithium-ion thuisaccu’s in het spel zijn.’ Levensduur De hype rond Tesla’s Powerwall en Powerpack – gemaakt uit lithium-ion batterijen - begrijpt Van Honk dan ook niet zo. Weliswaar biedt Tesla haar thuisaccu voor rond de 3.500 dollar aan, en vanaf dit voorjaar voor 3.675 euro in Nederland, dat is niet de eindprijs voor de consument. ‘Tel je zaken als distributie, installatie en omvormers erin mee, dan kan het systeem wel eens meer dan 10.000 dollar kosten’, meent Van Honk. ‘Ook bedraagt de degradatie van hun systeem circa 15 tot 20 procent per jaar. Onze LCA (levenscyclusanalyse) heeft aangetoond dat de Lead Crystal-batterij als backup voorziening minstens 3.300 cycli bij 50% ontlading draait. Dat aantal cycli komt overeen met een levensduur van ongeveer 10 jaar.’ 'Plug-and-play' ‘Vergelijk de werking maar met een computer’, legt Kemper uit. ‘Het is gewoon ‘plug and play’ met een kabel naar het net en een kabel naar het PV paneel. Als gebruiker hoef je verder alleen op de aan/uit-knop te drukken. Zo blijft het aantrekkelijk voor zowel de distributeur en installateur als de consument.’ In onderhandeling met distributeurs Hybrid Europe levert overigens alleen aan distributeurs die de producten vervolgens verder in de markt zetten. Voor Nederland en de Duitstalige landen heeft Hybrid Europe al een distributeur gevonden. Met partijen in de UK, Spanje, Ierland, Italië, Oost-Europa, Rusland en diverse landen in Afrika lopen contacten. Kemper: ‘Voor december 2016 verwachten we enige duizenden tot tienduizenden systemen vanuit Nederland af te kunnen zetten.’ Boerenmentaliteit Betta Batteries en Hybrid Europe hebben goed over het bedrijfsmodel nagedacht. Bewust is er geen equity aangetrokken. ‘We hebben een boerenmentaliteit’, zegt Kemper. ‘We financieren uitrol en opschaling enkel en alleen uit onze ‘cash flow’, we werken hard en ondernemen slim. Door geen vreemd vermogen aan te trekken, kunnen we inspraak van externe financiers weren en onze eigen koers bepalen. Distributeurs, de enige afnemers met wie we in zee gaan, moeten onze producten vooraf betalen. Zo krijgen we minder snel last van liquiditeitsproblemen. Sales en marketing loopt dankzij mond-tot-mond reclame bijna vanzelf. Dat kan omdat we met onze batterij unieke voordelen hebben die reeds bekend zijn in de professionele markt. Productie en assemblage worden uitbesteed, hardware zorgvuldig gemonitord en distributeurs bewust op kwaliteit uitgezocht. Zo blijven we de beste in de klas.’ Lees meer over stroomopslag Hoe stroomopslag steeds meer dé gamechanger wordt in de energiemarkt Meer innovatie op MT.nl? De 50 Gamechangers van 2015 Biotechbedrijf Mimetas Gamechanger van 2015 Hoe een ijzersterke vezelpijp de olie - en gasindustrie op zijn kop zet De eerste elektronische pil ter wereld, afkomstig uit Eindhoven

Management

Hoe Hybrids thuisaccu heel Europa wil veroveren

De 'Hybrid'-thuisaccu is de 'beste in zijn soort', aldus experts van de TU Eindhoven. Een exclusief interview met Eric van...

clock 6 min

Management

Waarom V&D failliet gaat

De rechtbank in Amsterdam heeft V&D uitstel van betaling verleend. De surseance betreft de hele groep, dus zowel de warenhuizen...

clock 2 min

Management

Het beste advies is vaak een oncomfortabele vraag

De beste adviezen zijn vaak oncomfortabel en zitten meer dan eens verpakt in een vraag, constateert Ronald Meijers. 'Dat zegt...

clock 2,5 min

Nieuws

Waarom het omvallen van V&D slecht nieuws is voor webwinkels

Het omvallen van traditionele retaileketens V&D en Macintosh kan wel eens slecht nieuws zijn voor webwinkeliers, betoogt marketingexpert Tadek Solarz. Als de torenhoge...

clock 4 min

Management

Margriet Vonno: ‘Sinds ik er ben, wordt er weer gelachen’

Leiding geven in een politieke omgeving is nét even anders. Margriet Vonno legt uit hoe zij het aanpakt. In het...

clock 5,5 min

Nieuws Startups & Scaleups

V&D en Scapino-moeder op omvallen; Alex Mulder uit USG

Ondernemersnieuws: V&D en moederbedrijf Scapino in uitstel van betaling, oprichter Alex Mulder uit USG People en rechter verbiedt megastal Booking-oprichter Kees Koolen.

clock 2,5 min

Management

Deze wetten veranderen voor ondernemers in 2016

Van een verbod op plastic tassen tot het bevorderen van flexibel werken: vanaf 1 januari gaan er weer een hoop...

clock 4 min

Duurzaamheid

Zo wil Elon Musk concurrent Volkswagen straffen

Dat Elon Musk naast SpaceX-lanceringen en Tesla-perikelen tijd heeft om over een straf voor concurrent Volkskwagen na te denken, is...

clock 1,5 min

Met meer zonnepanelen en windmolens neemt het belang van stroomopslag toe. Maar de ontwikkelingen zijn hoopgevend. Een toekomstanalyse. Kleinschalige producenten gebruiken het publieke elektriciteitsnet nu als gratis opslag voor zonnestroom. Zodra dat voordeel verdwijnt, zullen er vele duizenden thuis- of buurtaccu’s verschijnen. Dat biedt kansen voor batterijbouwers, softwareontwikkelaars en andere toeleveranciers. Zonnepanelen Duurzame energie is veel sterker in opkomst dan gezaghebbende clubs als het IEA (Internationaal Energie Agentschap) ons keer op keer doen geloven. Dat gaat niet alleen op voor windenergie. Vooral de toename van PV-vermogen bij huishoudens (of ‘zonnestroom’) onttrekt zich aan hun zicht, brengen onafhankelijke instituten als de ‘Energy Watch Group’ naar voren. Jaarlijkse verdubbeling Hoewel die groei in Nederland langzamer gaat dan bij onze Oosterburen, worden ook hier indrukwekkende cijfers geboekt. Jaar na jaar verdubbelt ons PV-vermogen. Eind vorig jaar stond er bij een kwart miljoen huishoudens en bedrijven al ruim 1 Gigawatt opgesteld, te vergelijken met twee energiecentrales. Deskundigen verwachten dat het zonnestroomvermogen in Nederland tot 2023 door sterk dalende prijzen voor zonnepanelen tot wel 8 à 10 Gigawatt zal stijgen. Grenzen aan het net Goed nieuws? Uit duurzaamheidsoogpunt zeker. Maar de grenzen van ons elektriciteitsnet komen er wel mee in zicht. Want waar moet je die stroom laten als er niet alleen 10 Gigawatt aan zonnestroomvermogen, maar ook nog eens 6 Gigawatt aan windstroom uit windparken op de Noordzee wordt aangesloten? Zoveel energie gebruiken we met zijn allen niet op elk moment van de dag. De grenzen van ons elektriciteitsnet komen in zicht.' Wisselend aanbod Duurzame energiebronnen hebben, per definitie, wisselend aanbod: veel tijdens zonnige of winderige dagen, weinig bij windstil of bewolkt weer. Daarmee raakt de balans tussen vraag en aanbod op het publieke stroomnet steeds verder verstoord. Voorlopig kunnen de netbeheerders dat opvangen door electriciteit flexibel en vraaggestuurd uit de markt te halen. Na 2020 is dat niet meer genoeg en moeten ze ook naar stroomopslag omzien. Daarom voeren ze mondjesmaat – samen met grote energiebedrijven – wettelijk vrijgestelde experimenten met stroomopslag uit. De heilige graal Een echte driver voor stroomopslag - de heilige graal in de toekomstige energiebusiness - zijn energiebedrijven echter niet: hun bedrijfsmodel en productie is voor ruim 90% gebaseerd op de verbranding van fossiele brandstoffen in centrales. Automotive als 'driver' De echte driver komt uit een andere hoek, die van de automotive branche. Gedwongen door steeds strengere Europese milieuregelgeving kunnen die tegenwoordig bijna niet anders dan nu ook elektrische auto’s in de markt te zetten. Die produceren geen kooldioxide en fijnstof, een toenemend probleem in de westerse steden. Thuisaccu's En laat de ‘motor’ van een elektrische auto nou net een batterijpakket zijn; batterijen die de laatste jaren steeds compacter, veiliger en krachtiger zijn geworden. Nu mikken automotivefabrikanten op een andere massamarkt, die van de gebouwde omgeving. Het is daarom niet vreemd dat de wereldwijde wedloop naar betaalbare stroomopslagsystemen door autofabrikanten als Tesla Motors, BMW-i en Mercedes is ingezet. In 2015 lanceerden die bedrijven respectievelijk de Powerwall, MyReserve en de Energiespeicher. Dat zijn batterijpakketten – oftewel thuisaccu’s - die particulieren in hun garage of schuur kunnen installeren. 'Prosumenten' Stroomopslag voor consumenten die over duurzame bronnen als PV-panelen en elektrisch vervoer beschikken heeft twee grote voordelen. ‘Prosumenten’ – die zowel stroom produceren als gebruiken - kunnen de stroom die ze zelf opwekken opslaan en die bij storingen gebruiken of als ze meer voor netstroom moeten betalen. En netbeheerders hebben er baat bij omdat ze het groeiende aanbod aan duurzame energiebronnen kunnen balanceren en minder kapitaalintensieve investeringen moeten doen. Dat laatste is niet mis: zonder maatregelen als opslag worden die investeringen voor 2020 op liefst 27 miljard euro geschat. Autonome eilanden Over 10 jaar, denken veel experts, zal niet alleen de elektriciteitsprijs beduidend lager zijn. Ook ontstaan er ‘eilanden’ – in buurten, wijken of dorpen – die bijna autonoom van het stroomnet opereren. Met wind- en zonnestroom, stroomopslag en electrische auto’s beschikken ze immers over een betrouwbare én goedkope infrastructuur. Het management, de sporadische inkoop en de energieproductie hebben die ‘eilanden’ dan uitbesteed aan makelaars die vraag en aanbod van alle energiestromen ‘online’ en ‘right on time’ aan elkaar zullen koppelen. Dalende kosten, exponentiële groei Tot voor kort was het probleem dat thuisaccu’s te groot, te ingewikkeld en – vooral - te duur waren. Dat laatste begint echter rap te veranderen. Volgens een rapport uit juli 2015 voor de ‘Australian Renewable Energy Agency’ daalt de prijs voor deze vorm van stroomopslag de komende 3 jaar met 40 tot 60 procent. De markt voor thuisaccu’s zal daardoor exponentieel groeien, tonen recente onderzoeken aan. Zo verwacht het Californische Navigant Research, een marketing- en consultancybureau gespecialiseerd in technologie, dat de omzet voor thuisaccu’s van 450 miljoen dollar nu tot meer dan 16,5 miljard dollar in 2024 gaat stijgen. 13.000 thuisaccu's Nu is ons land natuurlijk geen Australië of Californië, waar de genoemde adviesbureaus vandaan komen. Wij kennen lang niet zoveel instraling van de zon en hebben een van de beste stroomnetten in de EU. Onze situatie is eerder vergelijkbaar met Duitsland. Maar terwijl onze Oosterburen met steun van de federale overheid al 13.000 thuisaccu’s hebben geplaatst, gebeurt dat in Nederland de komende tijd waarschijnlijk slechts mondjesmaat. Terugleveren aan het net Want wat is het geval? In tegenstelling tot Duitsland kent ons land de salderingsregeling. ‘Prosumenten’ kunnen zelfopgewekte stroom aan het net terugleveren en die later weer afnemen tegen dezelfde prijs, circa 22 tot 23 cent per kilowattuur. Dat zorgt ervoor dat de aanschaf van een thuisbatterij – de Powerwall kost bijvoorbeeld € 3675,- zonder installatie en omvormers – nu nog niet terug valt te verdienen. De overheid wordt echter steeds ongelukkiger door het succes van de regeling: het kost de schatkist jaarlijks circa 350 miljoen euro, kosten die bij steeds meer PV-panelen sterk oplopen. Tussen 2017 en 2020 zal het salderen naar verwachting worden afgebouwd of verdwijnen. Nieuwe belangenbehartiger ‘Bedrijven gaan pas met stroomopslag bij consumenten aan de slag als salderen van de baan is’, zegt Hans van der Spek, programmadirecteur ‘Cleantech’ bij FME, de werkgeversorganisatie voor de technologische industrie waarvan ruim 400 bedrijven actief zijn in de energietechnologie. Sinds dit jaar is hij tevens secretaris van ESNL, belangenbehartiger voor bedrijven die met stroomopslag bezig zijn. ESNL opereert niet alleen in Nederland maar heeft ook Europese samenwerkingsverbanden: de batterijmarkt is immers een wereldmarkt die nu nog vooral in het buitenland plaatsvindt. Gelijk speelveld Het salderen houdt de opslag van energie in Nederland tegen, aldus Van der Spek. ‘Eigenaren van duurzaam vermogen, vooral degenen die over zonnestroom beschikken, kunnen het openbare net nu als gratis opslag gebruiken. De kosten van een tekort of overschot aan elektriciteit worden op de maatschappij afgewenteld. Die transportkosten - nu een verplichte 17 procent van onze energierekening - moeten we immers wél samen ophoesten. We pleiten er dan ook voor dat de Rijksoverheid de salderingsregeling geleidelijk uitfaseert zodat er een gelijk speelveld ontstaat. Dan kan er ook in Nederland een massamarkt voor stroomopslag worden opengelegd. Ik ben ervan overtuigd dat opslag over 5 à 10 jaar bij duizenden tot tienduizenden huishoudens normaal geworden is.’ Ik ben ervan overtuigd dat stroomopslag over 5 à 10 jaar bij tienduizenden huishoudens normaal geworden is.’ Drie markten na 2020 Volgens de Routekaart Energieopslag die de Topsector Energie begin 2015 heeft gepresenteerd, ontstaan er na 2020 drie markten: een groothandelsmarkt (voor vermogens boven tien Megawatt) een markt voor achter de meter een balanceringsmarkt. In al die markten kan opslag een rol als intermediair vervullen. De noodzaak tot balancering begint zich soms nu al te voelen. Door de aardbevingsvergoedingen van de NAM zijn er, alleen al in 2015, meer dan 10.000 PV systemen in Groninger stad en ommeland geplaatst. Daardoor loopt de netbeheerder tegen de grenzen van het net aan: in de herfst van 2015 heeft Enexis, verantwoordelijk voor het net in de regio, al aangegeven dat het extra transformatoren en zwaardere leidingen gaat installeren om die sterk wisselende stroomtoevoer in goede banen te leiden. Aparte positie ‘Commerciële opslag kan in die situatie een goede oplossing zijn, ware het niet dat stroomhandel niet tot de taak van de netbeheerder behoort’, schetst Van der Spek het tweede dilemma. ‘De huidige wet- en regelgeving gaat uit van een scheiding tussen consumenten en producenten van stroom. Opslag vervult beide rollen: als je er stroom instopt via PV-panelen, dan produceer je, als je er stroom uithaalt is het plots consumptie geworden. Wij pleiten daarom voor een aparte ‘asset class’ , een fysiek middel voor stroomopslag, die in alle relevante wet- en regelgeving wordt opgenomen.' Maar hoewel het Ministerie van Economische Zaken positief tegenover het voorstel staat, 'duurt het nog wel enige jaren voordat zo’n aanpassing van kracht wordt’, meent Van der Spek. Cruciale schakel Opslag voor consumenten is nu nog een ondergeschoven kindje, blijkt uit de ruim dozijn projecten die de overheid sinds enkele jaren ondersteunt via het TKI (Topconsortium Kennis en Innovatie) ‘Switch2smartgrids’ in pilots en demonstratieprojecten. Slechts één van de projecten houdt zich met opslag bezig, en bovendien zijdelings. Dat is een gemiste kans voor het bedrijfsleven, vindt Van der Spek. ‘Prosumenten krijgen een steeds groter gewicht in de energietransitie’, zegt hij. ‘Kijk maar eens naar de sterke opkomst van energiecoöperaties. Nederland is sterk in opslagmanagement. Software voor vraaggestuurd energiemanagement wordt nu al door partijen als Energq uit Groningen voor grotere partijen toegepast. Dat kan straks ook voor prosumenten gebeuren. De ervaringen met flexibele prijzen van Power Matching City, een project voor prosumenten in Groningen dat wereldwijd de aandacht kreeg, wijzen al in die richting. Stroomopslag wordt straks dé cruciale schakel voor onze energie-infrastructuur: stroom uit duurzame bronnen opslaan als de prijs voor netstroom hoog is, en die juist gebruiken als de prijs laag is’, stelt Van der Spek. Stroomopslag wordt straks dé cruciale schakel voor onze energie-infrastructuur' Nationaal actieplan Volgend voorjaar gaat ESNL dan ook een nationaal actieplan optuigen waarin alle barrières voor stroomopslag zullen worden benoemd. Zeezoutbatterij De woorden van de ESNL-secretaris zijn Marnix ten Kortenaar uit het hart gegrepen. De voormalige schaatskampioen en chemicus heeft zich toegelegd op de ontwikkeling van een zeezoutbatterij. Volgens hem kun je batterijbouwers als Tesla, BMW-i en Mercedes onder meer vóór blijven door op kwaliteit, prijs en levensduur te concurreren. Maar er speelt veel meer mee. Ten Kortenaar: ‘We zullen een geheel nieuwe duurzame infrastructuur moeten ontwerpen waarin stroomopslag een belangrijke schakel is’. Blessing in disguise De huidige salderingsregeling vindt Ten Kortenaar dan ook een ‘blessing in disguise’. ‘Door de regeling de komende jaren langzaam af te bouwen, krijgen we voldoende tijd, ruimte en controle om die hele keten in goed overleg neer te zetten. Al de schakels - van PV-panelen, laadpalen en het vermogen van elektrische auto’s tot aan nieuwe wet- en regelgeving voor opslag, afdrachten aan de fiscus en ‘billing’ - moeten nauwkeurig op elkaar worden afgestemd. We doen dat niet alleen: samen met installatiebureaus en energie-experts werken we nu aan een uitgebreide productspecificatielijst om de structuur van een toekomstig microgrid inzichtelijk te krijgen. Want werkelijk succes bereik je alleen samen’, besluit hij. Lees ook het interview met 'Gamechanger' Dr. Ten: 'Zeezoutbatterij tot drie keer goedkoper dan normale'. Enkele Nederlandse batterijfabrikanten Dr. Ten E-stone batteries Hybrid Energy Ateps

Management

Hoe stroomopslag steeds meer dé gamechanger wordt in de energiemarkt

Met meer zonnepanelen en windmolens neemt het belang van stroomopslag toe. Maar de ontwikkelingen zijn hoopgevend. Een toekomstanalyse.

clock 7,5 min

Tech & Innovatie

De 10 snelst groeiende franchisebedrijven van de VS

Met groeiresultaten van honderden procenten doen ook sommige franchisebedrijven het ontzettend goed, maar welke formules slaan aan? Dit waren het afgelopen jaar de 5...

clock 1,5 min

Groei

Dit zijn de 10 grootste crowdfundplatforms van Nederland

Van alle crowdfundingeuro's in Nederland lopen de meeste via Geld voor Elkaar, waar ondernemers dit jaar bij elkaar ruim 24...

clock 1,5 min

meeuw consultants

Columnisten & Experts

Consultants, het zijn net meeuwen

Consultants zijn net meeuwen, zegt Remco Claassen. 'Ze vliegen je hut binnen, maken een hoop herrie, schijten alles onder en...

clock 2 min

Persoonlijke Groei

6 tips om beter te onderhandelen met (lastige) leveranciers

Hoe onderhandel je beter met je (toe)leveranciers? Deze 6 tips helpen je vooruit. De positie van de (toe)leverancier wordt alleen...

clock 3 min

Management

‘Grote kans dat jouw stokbroodjes van Pré Pain zijn’

Bij mooi weer zijn de stokbroden van Pré Pain niet aan te slepen. ‘Op het juiste moment de juiste uitzendkrachten...

clock 3,5 min

Nieuws Startups & Scaleups

Privacywet legt risico bij bedrijven; ‘Angst regeert bij Ikea’

Ondernemersnieuws vandaag: nieuwe privacywet heeft grote gevolgen bij datalekken, Ikea-medewerkers keren zich tegen oprichter Ingvar Kamprad en afgelopen jaar voor...

clock 3,5 min

Marketing

Zo combineer je online en offline marketing

Integratie van on- en offline marketing, hoe doe je dat effectief? Je website levensgroot op een billboard zetten? Kan, maar...

clock 2 min

Persoonlijke Groei

Als de robots komen? Dan wordt iedereen consultant

'Straks zijn er alleen nog maar robots, en is de rest van de wereld werkloos'. Nee hoor, zegt Bas Haring....

clock 2,5 min

Management

Trucjes om transitievergoeding te voorkomen: onfatsoenlijk of niet?

De transitievergoeding bij ontslag is financieel zwaar voor werkgevers. Daarom proberen ze er met trucjes onderuit te komen. Dit zijn...

clock 2,5 min

Marketing

Zo maak je een goede database

Een goede database is van groot belang voor je marketing. Maar dan moet je wel zorgen dat hij up-to-date is...

clock 2 min

Tech & Innovatie

Challengers van 2015: Catawiki

Nadat investeerders deze zomer 75 miljoen euro staken in de Nederlandse veilingsite Catawiki trappen oprichters René Schoenmakers en Marco Jansen het...

clock 1 min

Management

De manager is zó vorige eeuw. Deze eeuw is voor: de enabler

De manager als soort is op zijn retour: het worden er minder en ze managen minder, constateert Erik de Muinck...

clock 4 min

Management

Zes tips voor ideale wijnen bij het kerstdiner

We geven steeds meer uit aan kerst. Goede wijn is daarvan een belangrijk onderdeel. Nederland besteedt ook dit jaar weer...

clock 3 min

Lifehacks

6 veelvoorkomende e-mailfouten

Raak je ook weleens verdwaald in een berg e-mails? Herover focus en productiviteit met het vermijden van deze 6 valkuilen. 

clock 2 min

Management

Johan Aurik, ceo A.T. Kearney: ‘Elk businessmodel moet op de schop’

Nieuwe technologie zet voor iedereen het businessmodel op zijn kop. Een gouden kans voor consultants, zegt Johan Aurik, topman van...

clock 9,5 min

Management

Deze 5 bedrijven bewijzen dat een circulaire economie werkt

Afvalvrij ondernemen. Het kan. Deze 5 Nederlandse bedrijven tonen hoe een circulaire toekomst eruit kan zien. Hoe ziet een circulair...

clock 0,5 min

Nieuws Startups & Scaleups

Eindhovense 3D-printer scoort Airbus; 2 miljoen voor big data-recruiter

Ondernemersnieuws (kerstupdate): Airbus eerste klant 3D-printer Additive Industries, big data-recruiter scoort twee miljoen euro en zelfstandige horeca-ondernemer bevalt beter.

clock 0 min

Management

In 4 stappen naar WBSO-subsidie

Als je onderneming nieuwe producten of diensten ontwikkelt, kun je recht hebben op subsidie uit de pot van de WBSO...

clock 2 min

Persoonlijke Groei

5 alternatieven voor de bureaustoel

Zitten is slecht voor de gezondheid, blijkt uit recent onderzoek. Weg dus met die bureaustoel. Ontdek de voor- en nadelen...

clock 0 min

Groei

Even voorstellen: Martine Rooth (eHealth88)

Sprout is een netwerk van ambitieuze ondernemers. Wekelijks stellen we er één aan je voor. Deze week Martine Rooth van...

clock 3 min

Tech & Innovatie

Hoe Mimetas vanuit Leiden de hele farmaciewereld opschudt

Biotechbedrijf Mimetas uit Leiden won onlangs de titel ‘Gamechanger van het jaar 2015’. Wat doen ze en waarom breken ze...

clock 3,5 min

Groei

‘Beperk de instroom van startups’

We moeten ons meer richten op (potentiële) scale-ups, en niet op de instroom van nóg meer startups, zegt Quintin Schevernels (ex-Layar)...

clock 1 min

Managers kunnen een team maken of breken. 7 lessen om er een succes van te maken. Managementteams zijn organisaties in het klein, stelt organisatietrainer Tica Peeman. Wat er misgaat in een team is vaak vergelijkbaar met wat er mis gaat op organisatieniveau. In haar nieuwe boek ‘Team Management’ heeft zij de columns die ze schreef voor Management Team over teamontwikkeling gebundeld. Hier zijn haar 7 belangrijkste lessen voor managers. #1. Een managementteam is de organisatie in het klein We hebben het altijd over voorbeeldgedrag en het belang daarvan. Als het managementteam een conflict heeft met elkaar is de kans groot dat de afdelingen die zij aansturen ook niet goed met elkaar samenwerken, stelt Peeman. ‘Als je als managementteam niet aan je eigen teamontwikkeling werkt, laat je feitelijk de hele organisatie in de steek.’ Als je als managementteam niet aan je eigen teamontwikkeling werkt, laat je feitelijk de hele organisatie in de steek.’ #2. Een groep mensen is nog geen team Ook bij zelforganisatie hebben medewerkers nog steeds heldere gemeenschappelijke doelen en kaders nodig die door het managementteam worden gesteld. 'Mijn zakenpartner Raymond Geurts noemt dat altijd heel mooi: ‘het is als de randen van het zwembad. Je mag vrij zwemmen, maar als je tegen de rand botst doet dat zeer.’ De kaders moeten duidelijk gesteld worden en daar mogen mensen dus ook niet overheen.' #3. Koester het zwarte schaap In veel teams zijn er zwarte schapen, teamleden die buiten de groep komen te staan. Een zwart schaap heeft juist een antenne voor belangrijke thema’s van de groep die op die manier duidelijk worden. ‘Ik begeleidde een team dat veel meer resultaatgericht wilde werken. Er was een teamlid die daar duidelijk het meeste talent voor had en die werd juist buitengesloten. Hij representeert feitelijk iets dat het team moet leren. Zo lang zij het op die persoon projecteren hoeven de anderen er niet mee aan de slag. De les is dan om te herkennen welk thema een zwart schaap representeert en dan het onderwerp los te koppelen van de persoon en er als groep mee aan de slag te gaan.’ #4. Managers weten te weinig van teams Hoe kun je andere mensen aansturen of een effectief team bouwen als je heel weinig weet van groepsdynamica of teamprocessen? Het zit ook nog onvoldoende in de meeste managementopleidingen. Voor veel managers is het dus belangrijk om te leren hoe een team functioneert. Een voorbeeld is dat de teamontwikkeling volgens verschillende fases verloopt en dat elke fase een andere aansturing vereist. #5. Pas op voor oude instincten en angsten Realiseer je dat het wel of niet bij een groep horen, hele oude angsten bij mensen oproept. Het is een van de oudste instincten om je bij een groep aan te sluiten om te kunnen overleven. Bij een nieuwe groep of team spelen dus primaire reflexen een rol en kan angst ervoor zorgen dat we ons onvolwassen of onzeker kunnen gedragen. Een leidinggevende moet ervoor zorgen dat teamleden zich veilig voelen. ‘Wat vaak wordt overgeslagen is afspraken maken over hoe men met elkaar wil samenwerken, terwijl dat heel belangrijk is.’ Wat ook verbazingwekkend is hoe weinig mensen die vaak al jarenlang met elkaar werken van elkaar weten. ‘Ik begeleid nu een managementteam waar ik de leden over zichzelf een handleiding heb laten maken: hoe kom ik het beste tot mijn recht in dit team?. En daar hebben ze het nu nog steeds over. Het is echt cruciaal om elkaar te leren kennen voordat je goed kunt samenwerken.’ Wat vaak wordt overgeslagen is afspraken maken over hoe men met elkaar wil samenwerken, terwijl dat heel belangrijk is.’ #6. Ga het gedoe aan Als je spanningen of frustraties uit de weg gaat, hou je onvolwassen gedrag en onvolwassen teams. Er komt altijd gedoe, daar kun je vanuit gaan. Het is dus zaak om alles boven tafel te krijgen en bespreekbaar te maken. Dat is niet makkelijk, maar wel de moeite waard om veiligheid en daarmee vertrouwen en verbinding te creeren. ‘Ik sta nu zelf als directeur van ons trainingsbureau regelmatig in de vuurlinie van ons team. Je krijgt bij tijd en wijle behoorlijk wat shit over je heen. Leuk is anders, maar het is wel nodig om echte volwassenheid te realiseren.’ #7. Leer van de beste teams De teams die het gevecht met elkaar zijn aangegaan zijn vaak de teams met de beste resultaten. Onvolwassen teams zijn zich meestal onderling aan het vergelijken, terwijl volwassen teams bezig zijn met verbinden. Diversiteit is bijvoorbeeld een kracht als je met elkaar verbonden bent, dan vind je alle verschillen alleen maar interessant en kun je met en van elkaar leren. Als je als team verbonden bent, kun je ook makkelijker met andere teams verbinden en kun je nog veel meer bereiken. Win dit boek! Alles weten van teamontwikkeling? MT mag liefst 15 exemplaren weggeven van het nieuwe boek van Tica Peeman. Wilt u ook een exemplaar ontvangen? Vul dan hier uw gegevens in en wie weet behoort u ook tot de gelukkigen.

Columnisten & Experts

7 lessen om teams eindelijk eens volwassen te laten worden

Managers kunnen een team maken of breken. 7 lessen om er een succes van te maken.

clock 3 min

Nieuws Management & Leiderschap

Loonsverhoging bij ABN Amro; Top SBM Offshore aangeklaagd in Brazilië

Plus: SABMiller heeft haast met verkoop Grolsch, de blauwe envelop blijft nog even en de Rolls-Royce Dawn is here. Elke...

clock 4 min

Tech & Innovatie

Tien dingen die ik dit jaar leerde over ondernemen

Na het eerste volledige boekjaar met zijn bedrijf Evolve Mobile maakt Niels Aarts de balans op en geeft zijn tien belangrijkste lessen over...

clock 6,5 min

acerta pharma

Nieuws Startups & Scaleups

Miljarden voor biotech-startup (NL); Elektroscooter scoort bij angels

Ondernemersnieuws: Britten betalen vier miljard voor biotech-startup uit Oss, havenbedrijven gaan crowdfunden, angels steken miljoen in elektroscooter en zo feesten vc's.

clock 2,5 min

Marketing

Retro-reclames: dit kon toen nog

Reclames waarin flessen openmaken te moeilijk is voor vrouwen of kleine kinderen sigaretten aan de man brengen. Deze 13 advertenties kunnen...

clock 0 min

Persoonlijke Groei

Bob en de Kersttoespraak

Bob is divisiedirecteur van een groot concern. Hij doet zijn best. Deze keer zet hij z’n managers eens goed in...

clock 3,5 min

Groei

Deze drie zussen maken de (anti)Booking.com voor de kappersbranche

Hoe kunnen we een platform maken waar iedereen baat bij heeft, vroegen de drie zussen Lidwien (29), Carlijn (25) en...

clock 3,5 min

Management

10 buitensporige voorspellingen voor 2016

Welke 10 gebeurtenissen kunnen een gigantisch effect hebben komend jaar? Die vraag stelt Saxo Bank zich elk jaar. Het resultaat...

clock 0,5 min

Management

Lidwien Suur: ‘Disruptie? Vooral niet in paniek raken’

Wie geconfronteerd wordt met disruptie, moet vooral niet in paniek raken. Dat zegt Lidwien Suur, ceo van Unigarant en ANWB...

clock 5 min

Tech & Innovatie

Waarom een onderneming niet te veel regels moet hebben (video)

Aansprakelijkheid, meetbaarheid en helderheid: dat kunnen volgens consultant Yves Morieux drie tegenstanders zijn van effectief werken. In deze TED-talk legt de...

clock 0,5 min

Management

‘Klant blij met support over alle kanalen’

Klanten zijn zelfredzamer dan ooit. Slimme bedrijven spelen daarop in door klanten ook de ruimte te geven zelf de zaakjes...

clock 1,5 min

Management

‘Het weer is bepalend voor de economie’

De MeteoGroup is elke dag bezig met het weer. Om de eigen invloed op het klimaat zo klein mogelijk te...

clock 2 min

Management

‘We willen één house of brands maken’

Waarom digital agency TamTam vol inzet op een bewuste buy&build-strategie? ‘We hebben niet de ambitie de grootste te worden, maar...

clock 2 min

Marketing

Dit zijn de beste dienstverleners op HR-gebied

Berenschot en EY zijn bij de lezers van MT de favoriet als zij HR-advies willen. Maar ook Randstad gooit hoge...

clock 0 min

Marketing

Dit zijn de favoriete schoonmaakbedrijven van de MT-lezer

Asito steekt met kop en schouders uit boven de andere schoonmaakbedrijven, aldus de gemiddelde MT-lezer Alle schoonmaakbedrijven die meer dan...

clock 0 min

Marketing

Dit zijn de favoriete advocaten en notarissen van de MT-lezer

Loyens & Loeff is voor de MT-lezer het meest gewaardeerde bureau als het gaat om advocaten en notarissen. De volledige...

clock 0,5 min

Marketing

Dit zijn de beste dienstverleners in pensioenen en verzekeringen

De lezers van MT verkiezen drie dienstverleners tot ex aequo favoriet in pensioenen en verzekeringen: Aegon, Centraal Beheer Achmea en...

clock 0,5 min

Marketing

Dit zijn de favoriete partijen op het gebied van kantoorinrichting

Bij de MT-lezer is Ahrend met grote afstand de favoriet als het gaat om kantoorinrichting. De volledige lijst met bedrijven...

clock 0 min

Marketing

Dit zijn de favoriete partijen als het gaat om marketingadvies

VODW en M2Media zijn voor de MT-lezers veruit de nummers 1 als het gaat om marketingadviesbureaus. De volledige lijst: 1...

clock 0 min

Marketing

Dit zijn de favoriete trainers en opleiders van Nederland

Als het gaat om trainingen en opleidingen, is Schouten&Nelissen bij de MT-lezer de favoriete dienstverlener. Dit is de volledige lijst...

clock 0 min

Geen enkel bedrijf opereert in een vacuüm. Wie kan je het best van dienst zijn? MT vroeg het zijn lezers, voor de 14de keer op rij. Het valt misschien niet meteen op, maar de MT100 van dit jaar is een aardig stukje Hollands Glorie. Want als er iets duidelijk wordt uit het jaarlijkse onderzoek naar de beste dienstverleners en consultants, is het wel dat lokale partijen het goed doen bij de lezers van MT. Lokale spelers Bedrijven als Asito (ooit een afkorting voor: Alle Stof in Twente Opruimen), Koninklijke Ahrend en Randstad verslaan hun buitenlandse concurrentie in hun categorie met gemak. Eigenlijk alleen in de categorie ‘Strategisch advies’ zijn het de grote internationale consultancy-firma’s die de dienst uitmaken. ‘Lokale spelers doen het verassend goed in de zakelijke dienstverlening’, constateert ook Henk Volberda, de hoogleraar Strategisch Management en Ondernemingbeleid aan de Erasmus Universiteit, onder wiens supervisie het onderzoek werd. Fier rechtop ‘Als het gaat om reputatie, aantrekkingskracht en toegang tot bedrijfsmiddelen moeten de lokale spelers de grote internationale kantoren vaak voor laten gaan. Maar kennelijk spelen de factoren lokale kennis en netwerken een belangrijke rol en kun je je als klein of middelgroot kantoor zeker wel onderscheiden. Dat laten bureaus als Berenschot en M2Media wel zien. En ook de Nederlandse banken en advocatenkantoren blijven fier rechtop in de vergelijking met hun internationale tegenspelers.’ Al sinds 2002 MT vraagt al sinds 2002 elk jaar aan de lezers welke adviesbureaus zij zouden aanbevelen aan hun collega-managers. Dit jaar is het onderzoek, dat is uitgevoerd door het Rotterdamse INSCOPE Consulting, ook uitgebreid met facilitaire dienstverleners, bedrijven die diensten aanbieden op het gebied van bijvoorbeeld schoonmaak, catering, security en energie. Zo ontstaat een nog completer beeld van wie allemaal diensten worden ingekocht, en wie daarvoor het hoogst staan aangeschreven. Aanbevelingsscore Voor de lijst van 100 bedrijven is gewerkt met een ‘aanbevelingsscore’, die is opgebouwd uit het aantal keren dat een bedrijf is genoemd in een bepaalde categorie, met extra punten voor het aantal keer dat een bedrijf in de top-3 van een respondent is genoemd, en nog eens extra voor een nummer-1-notering. De favoriete bureaus van de beslissers in een bepaalde categorie komen zo eerder boven, wat er mede toe heeft geleid dat in categorieën waar niet veel bedrijven de dienst uitmaken sommige ook heel hoog kunnen scoren. Koninklijke Ahrend, de trotse nummer 1, is daarvan een mooi voorbeeld. De totale MT100, in tekst: 1. Koninklijke Ahrend 2. Securitas 3. Asito 4. M2Media 5. Sodexo Nederland 6. Randstad 7. Essent 8. Winkelman & Van Hessen 9. Eneco 10. VODW 11. Albron 12. Nuon 13. The PR Factory 14. Mindshare 15. Tempo-Team 16. Dietz Communicatie 17. ABN Amro 18. Vermaat Groep 19. ISS Catering Services 20. Egon Zehnder 21. Deloitte 22. G4S 23. Trigion 24. Hill & Knowlton 25. Rabobank 26. Capgemini 27. CSU 28. Schouten & Nelissen 29. MediaCom 30. ING Groep 31. KPMG 32. McKinsey & Company 33. Sales Improvement Group 34. Nyenrode 35. Ebbinge 36. Hago Nederland 37. Berenschot 38. Lowe & Partners 39. EY 40. Hahebo 41. Loyens & Loeff 42. Winkelman & Van Hessen 43. LOI 44. AEGON 45. Intergarde beveiliging 46. NCOI 47. Yacht Interim Management 48. Initiative 49. Delta 50. Randstad Bewaking 51. Nationale Nederlanden 52. Ravestein & Zwart 53. K+V Management Search 54. Boer&Croon 55. Inofec BV 56. Centraal Beheer Achmea 57. ICS Groep 58. ISS Security Services 59. De Projectinrichter BV 60. Hovek Projectinrichting bv 61. Boston Consulting Group 62. GroupM 63. Randstad HR Solutions 64. RedFoxBlue 65. Chubb Fire & Security 66. Gom Schoonhouden 67. MediaCom 68. Ogilvy 69. Brunel Nederland 70. Adecco 71. Start People 72. De Brauw Blackstone Westbroek 73. Twynstra Gudde 74. Saatchi & Saatchi 75. Spencer Stuart 76. Open Universiteit 77. Van Lier Bedrijfscatering 78. Manpower 79. NTI 80. MEC 81. PwC 82. Eiffel 83. Burson-Marsteller 84. FleishmanHillard 85. Turner 86. Interpolis 87. Unique 88. E.ON 89. BOOM 90. Accenture 91. Houthoff Buruma 92. GITP 93. De Baak 94. Simon-Kucher & Partners 95. Havas Media 96. YER 97. Michael Page / Page Executive 98. Schoonmaakbedrijf Succes (HSG) 99. Boerhof Projectinrichters 100. Hay Lees ook: Zo kwam de MT100 tot stand Vraag een gratis proefnummer aan De MT100 komt uit de meest recente papieren editie van Management Team. Ben je nog geen abonnee? Vraag deze editie dan aan als gratis proefnummer!

Management

Dit zijn de favoriete adviseurs en dienstverleners van Nederland

Geen enkel bedrijf opereert in een vacuüm. Wie kan je het best van dienst zijn? MT vroeg het zijn lezers,...

clock 2,5 min