Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Leiderschap

Inzichten over strategie, management en organisatie. En hoe jij jouw persoonlijke leiderschapsstijl kunt ontwikkelen.

Recente artikelen

Welke leiderschapskwaliteiten heb je nodig voor relationeel leiderschap?

Zoveel leidinggevenden, zoveel verschillende stijlen van leiderschap. In dit artikel zoomen we in op het begrip relationeel leiderschap. Welke leiderschapskwaliteiten...

clock 2 min

‘Van stilzitten is geen sprake’

Iedereen heeft een moment in zijn loopbaan waarin het kwartje valt. In MT belichten we de komende weken de carrièrekeuzes...

clock 2,5 min

Maurice Oostendorp (1956) is een CEO met een missie. Na een loopbaan in het bankwezen kwam hij in 2013 als CFO bij het in problemen geraakte en op dat moment al genationaliseerde SNS Reaal terecht. Toen dat bedrijf door eigenaar de Nederlandse Staat werd opgeknipt, werd hij aangesteld om de bankenpoot te gaan leiden. Die inmiddels tot de Volksbank omgedoopte poot speelt met de op particuliere klanten gerichte merken ASN Bank, RegioBank, SNS en BLG Wonen een belangrijke rol in het Nederlandse financiële landschap. Menselijke maat Maar de Volksbank wil niet zo maar een bank zijn. Het gedrag van de financiële sector dat mede tot de bankencrisis heeft geleid, moet worden vermeden. Bij de Volksbank wil men het idee bank nieuwe inhoud geven, met maximaal oog voor de belangen van de klant en in samenspraak met de andere stakeholders. Bankieren met de menselijke maat, zoals men het op het hoofdkantoor tegenover het Centraal Station in Utrecht noemt. Dat heeft niet alleen gevolgen voor die klanten maar ook voor de interne processen, het toezicht en de manier waarop binnen de bank wordt samengewerkt. Wat houdt bankieren met de menselijke maat in? ‘Wij denken dat het onderscheid dat wij als bank kunnen maken vooral in de relatie met de klant ligt. Bij de klanten moet het gevoel leven dat ze de bank er voor ze is op het moment dat ze hem nodig hebben. Van oudsher gaan banken er met hun productvoorwaarden van uit dat de klant niet altijd te vertrouwen is. De bank moet worden beschermd tegen verkeerd gedrag van de klant. Dat model willen we omkeren. Bij de Volksbank starten we vanuit het principe dat alle klanten te vertrouwen zijn.’ Hoe moet ik me dat concreet voorstellen? ‘Een voorbeeld is ons besluit om geen incassobureaus meer in te schakelen. Als je bankiert vanuit de klant, moet je niet als er geldproblemen zijn het dossier naar een bureau overhevelen. We halen alle dossiers terug en proberen er met de klant zo goed mogelijk uit te komen.’ Staan de belangen van de klanten altijd voorop? ‘Zo veel mogelijk, maar dat kan alleen als je de belangen van de verschillende belanghebbenden met elkaar in evenwicht brengt. Voor de vier belangrijkste stakeholders hebben we aparte doelstellingen geformuleerd. Naast de klanten zijn de belanghebbenden de aandeelhouder, de maatschappij en de medewerkers. De doelstelling die we voor de klanten hebben vastgesteld is dat ze erop vertrouwen dat de bank ze op het moment dat ze dat nodig hebben, vanuit hun belang zal adviseren. Het percentage klanten dat dat vertrouwen heeft, staat nu op 40 en we willen dat binnen enkele jaren flink omhoog brengen. Onze maatschappelijke doelstellingen zijn financiële weerbaarheid en duurzaamheid. Het doel is daarbij om in 2030 een klimaatneutrale balans te hebben. Voor de aandeelhouders gelden uiteraard financiële doelstellingen zoals winstgevendheid.’ En de medewerkers?’ ‘Voor de medewerkers zijn we nog bezig om de doelen te concretiseren. Wat we belangrijk vinden is betrokkenheid en bevlogenheid, de mate waarin je als werknemer kan bijdragen aan de doelen van het bedrijf en waarin je je kunt ontwikkelen. We vinden dat iemand die bij de Volksbank werkt een interessante baan moet hebben en naar behoren wordt betaald, hoewel niet beter dan de algemene arbeidsmarkt. Verantwoordelijkheid dragen en ruimte voor eigen initiatief horen daar ook bij.’ Hoe breng je deze belangen met elkaar in evenwicht? ‘We stellen de doelstellingen zo veel mogelijk in overleg met de verschillende belanghebbenden vast. Daarbij zeggen we dat geen van hen voor de maximale waarde mag gaan. De aandeelhouders moeten niet de maximale opbrengst van hun investeringen verwachten, en de medewerkers niet de hoogste salarissen. Alle bonussen en variabele beloningen, van hoog tot laag, zijn afgeschaft.’ Wat gebeurt er als de belangen onderling strijdig zijn? ‘Het is zaak om goed uit te leggen waarom je iets doet. Neem bijvoorbeeld het besluit om te stoppen met de incassobureaus. De medewerkers vonden dat fantastisch. De aandeelhouders lijkt het geld te kosten. Maar we zijn ervan overtuigd dat het op termijn voor zowel de klant als bank beter is.’ Vraagt deze manier van werken om een andere organisatiestructuur? ‘We zijn een traditionele bank met een traditionele hiërarchische structuur. Daar ontkomen we voorlopig niet aan, onder meer omdat de externe toezichthouders de verantwoordelijkheden scherp afgebakend willen zien. Maar we hebben daar twee dingen aan toegevoegd. De klantprocessen zoals een rekening openen of een hypotheek afsluiten lopen horizontaal dwars door de structuur heen. Dat geeft de medewerkers de gelegenheid om de belangen van hun eigen klantrelaties te bewaken. Soms moet je formele processen tijdelijk omzeilen om bepaalde oplossingen voor je klanten tóch mogelijk te maken. Daarnaast zijn we bezig de interne besluitvorming aan te passen aan de principes van de holacratie. We werken met cirkels waarin teamleden bepaalde rollen met veel autonomie vervullen. De vergaderingen verlopen volgens een vast stramien, waarbij elk teamlid input kan leveren, maar de verantwoordelijke uiteindelijk zelf besluiten neemt over de uitvoering van het werk. Vaart!, zoals we dit project noemen, is nog in een pilotfase.’ De Volksbank streeft naar meer vertrouwen tussen de bank en de klanten en de werknemers onderling. Maar de tendens onder de externe toezichthouders is juist naar meer controle. Wringt dat soms? ‘Ja, dat kan soms wringen. De ECB heeft ons laten weten dat niet veel met bankieren met de menselijk maat te kunnen. De centrale bank is meer geïnteresseerd in zekerheden. Wij hebben ons gerealiseerd dat de uitdaging bij ons ligt om die zekerheden te bieden. Als het betekent dat we de risicoweging anders moeten doen, dan doen we dat. Als dat zou betekenen dat we meer kapitaal moeten aanhouden dan andere banken, dan is dat prima. We vinden dat toch al prettig, want we willen een veilige bank zijn. Mochten we dan ook iets minder winst maken, ook prima. Winstmaximalisatie past niet bij deze bank.’ Wordt bankieren met de menselijke maat niet ook mogelijk gemaakt doordat de Volksbank staatseigendom is? Dus doordat jullie een grootaandeelhouder hebben voor wie het maatschappelijk belang zwaarder weegt dan het rendement? ‘Het klopt wel dat we die ruimte krijgen. Maar dat is niet de reden dat we dit doen, de reden is dat het in het DNA van het bedrijf zit. De bank wilde dit al doen toen ze nog onderdeel van het beursgenoteerde SNS Reaal was. Destijds was er echter geen ruimte voor, en na de nationalisering kwam die ruimte er wel. Dus in die zin heeft u gelijk: de nationalisering heeft geholpen. Maar we doen we dit niet omdat we wereldverbeteraars zijn, maar vanuit een bepaalde visie. De visie is dat een bank steviger in haar schoenen staat als ze haar verantwoordelijkheden neemt en door haar klanten wordt vertrouwd.’ U bent een traditioneel opgeleide bankier en u heeft jarenlang bij een grootbank gewerkt. Nu slaat u met de Volksbank een heel andere richting in. Wat is uw drijfveer? ‘Ik heb lang bij ABN Amro gewerkt en heb gezien dat het bedrijf ten onder is gegaan aan leiderschap dat onvoldoende in verbinding was met de organisatie. De gemiddelde werknemer van ABN Amro wilde echt niet dat de bank werd opgekocht en in drie stukken opgeknipt. Ik heb dat ook als zeer pijnlijk ervaren. Dat was mede onderdeel van de financiële crisis die enorm heeft ingegrepen op het welzijn van gewone burgers die daar niks aan konden doen. Ik wil niet meer terug naar de tijd van de eendimensionale focus op de aandeelhouderswaarde. Dat is voorbij.’

Maurice Oostendorp: ‘Winstmaximalisatie past niet bij de Volksbank’

Wie zijn de ‘nieuwe leiders’ en wat doen ze anders? In een serie interviews stellen we de vraag wat nieuw...

clock 5,5 min

‘Beroepscommissaris’ en voormalig topman van Martinair Arie Verberk is op 75-jarige leeftijd overleden. Een profiel.

In het nieuws: Arie Verberk (oud CEO Martinair, 1943-2018)

‘Beroepscommissaris’ en voormalig topman van Martinair Arie Verberk is op 75-jarige leeftijd overleden. Een profiel.

clock 2 min

AI algoritmes groep mensen massa MT

Met deze algoritmes hoef je zelf bijna niks meer te doen

De suggesties bij Bol.com, de selectie van meest relevante posts op Facebook - erg handig, maar voor je het weet...

clock 2,5 min

Werving- en selectieprocedure volgens de Topgrading methode

A-spelers, hoe trek je ze als werkgever aan? De wensen van deze getalenteerde medewerkers zijn veranderlijk en je moet als...

clock 2 min

Blaise Agüera y Arcas tedje computer kunst MT

Tedje van de week: ook een computer kan kunst maken

Michelangelo zei ooit: ‘In elk blok steen zit een beeld verscholen. De beeldhouwer hoeft het er alleen maar uit te...

clock 0,5 min

tribes, organisatie, leiderschap, stam, totem, danielle braun, corporate antropoloog

Leer van koppensnellers en maak een tribe van je organisatie

Willen we verbinding en veiligheid terugkrijgen in de organisatie, dan zouden we onze bedrijven meer als tribes moeten gaan zien....

clock 3 min

Greg Blatt Tinder IAC MT

In het nieuws: Greg Blatt (IAC en Tinder)

Niet alleen klaagt Tinder moederbedrijven IAC/InterActiveCorp en Match Group aan, ook wordt oud-CEO en IAC-voorzitter Greg Blatt beschuldigd van seksuele...

clock 2 min

Leer van koppensnellers en maak een tribe van je organisatie

Willen we verbinding en veiligheid terugkrijgen in de organisatie, dan zouden we onze bedrijven meer als tribes moeten gaan zien....

clock 3 min

‘Het was een heel intensieve tijd, maar ik merkte ook dat het me gemakkelijk afging’

Iedereen heeft een moment in zijn loopbaan waarin het kwartje valt. In MT belichten we de komende weken de carrièrekeuzes...

clock 2 min

poetslipvisje sociale controle MT

Het poetslipvisje en sociale controle

Wat we zouden doen als niemand keek, weten we alleen zelf. Het is maar goed dat er sociale controle bestaat,...

clock 2,5 min

Paul Singer Elliott

In het nieuws: Paul Singer (CEO Elliott)

Het lukte de activistische belegger Paul Singer vorig jaar net niet om AkzoNobel verkocht te krijgen. Nu heeft zijn beleggingsvehikel...

clock 2,5 min

Stoïcijnse wijsheid

Tijdens zijn vakantie las Mikkel Hofstee over de Stoïcijnen en zag dat er uit hun filosofische lessen ook voor de...

clock 2,5 min

‘Laat je onzekerheid niet in de weg staan van wat belangrijk voor jou is

Onzekerheid kost een hoop tijd en energie. In de constant veranderende wereld van vandaag is onzekerheid overal te vinden. Verandering...

clock 2 min

Betrouwbare salesforecast? Weg met hoop, welkom feiten!  

Betrouwbare salesforecast? Weg met hoop

Een solide salesforecast is van levensbelang voor elk bedrijf, maar vaak lukt het maar niet om een realistische voorspelling van...

clock 2,5 min

Stoïcijnse wijsheid

Tijdens zijn vakantie las Mikkel Hofstee over de Stoïcijnen en zag dat er uit hun filosofische lessen ook voor de...

clock 2,5 min

Tim Sweeney Epic Games Fortnite MT

In het nieuws: Tim Sweeney (CEO Epic Games, ontwikkelaar Fortnite)

Sinds dit weekend is de populaire game Fortnite op alle Android-smartphones te spelen. Het spel is te downloaden via de...

clock 3 min

Waarom je (beter niet) kunt vragen of je de robot van je concurrent mag lenen

Robots: ze werken nauwkeurig, zijn nooit ziek, en kunnen geprogrammeerde taken eindeloos herhalen zonder kwaliteitsverlies. Tegelijkertijd zijn ze (ondanks dalende...

clock 3 min

hockey Teun de Nooijer topsport McDermott & Bull MT

Topsporters in het bedrijfsleven: Teun de Nooijer

Op topsport zit een houdbaarheidsdatum. Veel Nederlandse topsporters hebben na hun sportcarrière daarom nog een loopbaan in het bedrijfsleven. Welke...

clock 5,5 min

Op deze leeftijd heb je de grootste kans op succes met je startup

Het lijkt alsof de leeftijd van succesvolle startup-ondernemers vooral ‘jong’ is. Maar nieuw onderzoek toont aan dat founders met een leeftijd...

clock 3 min

Columnisten

Ralf Knegtmans

Managing partner van executive searchbedrijf De Vroedt & Thierry. Schrijft over talent en leiders van de toekomst.

Lees de columns van Ralf Knegtmans

Laura Bas

Laura Bas is generatie Z-expert, spreker en influencer.

Lees de columns van Laura Bas