Winkelmand

Geen producten in je winkelwagen.

Bob’s revolutionaire management-idee

Bob is directeur van een groot concern. Hij doet zijn best. Deze keer heeft Bob een revolutionair management-idee: collega's mogen zelf aangeven wie er overbodig is.

VAN Bob
AAN Allen
ONDERWERP Bezuinigingsvoorstellen

Beste mensen,
Ik hoef natuurlijk niemand meer te vertellen dat komend jaar een moeilijk jaar voor ons wordt. En natuurlijk kunnen in deze situatie bezuinigingen niet uitblijven. Maar dat willen we dit keer eens anders aanpakken. Nu niet eens door de directie, vanaf verre afstand, maar door jullie. Jawel, door jullie. Want jullie op de werkvloer weten immers beter dan wij van de directie waar de quick wins te vinden zijn, wat substantie heeft en wat niet of niet meer in deze tijden. Deze methode van bezuinigingen wordt momenteel in veel Amerikaanse bedrijven toegepast en hoewel we echt niet elke trend uit dat land willen overnemen (die kredietcrisis hadden we liever niet overgenomen, haha!) lijkt deze methode zeer toepasbaar op ons bedrijf. We horen graag snel jullie bezuinigingsvoorstellen!
Namens de directie,Jullie Bob

Beste directeur,
Ik was er liever niet over begonnen, en het gaat ook eigenlijk tegen mijn natuur in, maar nu er toch bezuinigd moet worden: Dirk-Jan. U kunt hem makkelijk wegbezuinigen. Dirk-Jan is Supervisor Ad Hoc Projecten en nu bijna alle ad hoc projecten on hold zijn gezet heeft hij nauwelijks nog iets te doen. Dat kan ik weten want ik zit tegenover Dirk-Jan en hij is nu bezig een sudoku op te lossen op zijn computer.
Marjolijne

Hoi directie,
Ik ben vorig jaar gepasseerd en geen adjunct geworden op mijn afdeling. Ik geef eerlijk toe dat me dit toen erg heeft geraakt. Maar inmiddels heb ik nieuwe inzichten gekregen en zie ik om zonder wrok. Die nieuwe inzichten zijn dat een adjunct op een kleine afdeling als de onze eigenlijk niet nodig is. Sterker nog: zo'n extra schakel in het management veroorzaakt alleen maar ruis en oponthoud en daar zijn het, zoals u weet, niet de tijden na. Ik heb het overigens over George Biemans, verder best een geschikte kerel.
Joris

Hoi directie,
Op mijn afdeling werkt Joris Ruigrok, nou ja werken, hij is voornamelijk druk met de boel te verzieken, omdat hij zich gepasseerd voelt. Die heb je altijd wel op een afdeling, zo'n type, maar dit lijkt me wel een geschikt moment om ervan af te komen, want de boel verzieken op een afdeling kost natuurlijk ook geld, ik schat een halve ton op jaarbasis. Zal ik gezien de economische situatie reeds deze week een slechtnieuwsgesprek met hem voeren?
George Biemans
Adjunct F&O

Dag directie,
Mijn direct leidinggevende, Tom IJzermans, Director Facility Management, wil koste wat kost ook dit jaar verder met Inter Cleaning, terwijl het schoonmaken van dit gebouw substantieel goedkoper kan, bijvoorbeeld met Total Cleaning of Office Cleaning. Waarom, vraagt u zich nu natuurlijk af, gaat mijn baas dan toch door met Inter Cleaning? Ik denk dat een onderzoek hier snel een antwoord op zal vinden en van dat antwoord zal u nog staan te kijken…
Wim Simonsen
Deputy Facility Management

Wekelijks de nieuwsbrief van Werk en Leven ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Zeer geachte directeur,
Het is niet omdat ikzelf geen kinderen heb, maar mij stoort toch wel het gedrag van bepaalde vrouwen op mijn afdeling die voortdurend aan het bellen zijn met hun kinderen of oppas of ineens om half vijf weg zijn omdat Jaapje of Roosje naar de mondhygiëniste moet, ik noem maar wat. Zoals tegenover mij Annejet, die het wel erg bont maakt: twee, drie keer per week rent ze ineens naar huis, omdat daar weer eens de chaos is uitgebroken. Ik wil niet rancuneus overkomen, zo ben ik niet, en houd het daarom zakelijk: als ze er morgen niet meer is, merkt u dat niet aan de output en kan ze meteen ook thuis aan de slag, wat aan de telefoontjes te horen erg nodig is.
Dra. Ingrid Schoenmakers

Dag Bob,
Klikken, daar houd ik niet van, maar in deze omstandigheden vind ik wel dat je extreme gevallen aan de orde kunt, ja móet stellen. Neem Ingrid Schoenmakers, pardon, doctoranda Schoenmakers: ze doet gemiddeld twee weken over het schrijven van een simpel rapportje. En de meeste van die rapportjes verdwijnen in een la. Ook is ze vaak ineens weg omdat een van haar poezen ziek is geworden. Ze is 58 dus er is vast wel een chique regeling te treffen.
Annejet Smulders

Meer Bob de manager?

Gebruik je AI als tool voor automatisering of benut je de echte waarde van AI?

De lijst met bedrijven die medewerkers ontslaan omdat ze vervangen zouden kunnen worden door AI, is schier oneindig. Werk kan geautomatiseerd worden, is de gedachte. Maar gebruik je AI alleen als middel voor automatisering, dan benut je de echte potentie van AI niet, vindt MT/Sprout-columnist en AI-watcher Aaron Mirck. De echte waarde zit in versterking, niet in automatisering.

aaron mirck columnist mt/sprout

HP laat 6.000 werknemers gaan, omdat AI taken van hen kan overnemen. Het is niet het eerste bedrijf dat besluit werknemers af te laten vloeien vanwege het gebruik van AI. IBM laat 9.000 mensen gaan, Accenture 11.000, TCS 12.000 en Amazon 14.000. Pinterest gaat met vijftien procent minder werknemers door dankzij AI en WiseTech Global zelfs met bijna 30 procent minder.

In Nederland zijn ING, APG en Bird de meest spraakmakende voorbeelden. ING kondigde aan 950 mensen te laten gaan want AI, het Nederlandse Bird ontsloeg 20 procent van zijn medewerkers en pensioenuitvoerder APG verwacht 1000 tot 1200 banen te kunnen schrappen. De vraag is of de dienstverlening van deze bedrijven even goed blijft met minder werknemers.

Lees ook: Mijn boek zit in ChatGPT, maar waar blijft mijn betaling?

AI inzetten tegen werk als kostenpost

Betaalbedrijf Klarna claimde 700 werknemers niet meer nodig te hebben, nu tweederde van het klantcontact wordt afgehandeld door chatbots. Het gaf later aan juist weer nieuwe medewerkers te willen aantrekken. Ceo Sebastian Siemiatkowski deelde zijn openbaring op X: ‘In een wereld van AI zal niets zo waardevol zijn als mensen. Oké, je kunt ons uitlachen dat we dat zo laat beseffen.’

De voorbeelden hierboven illustreren in elk geval hoe organisaties op dit moment AI vaak inzetten: als middel om taken en banen te automatiseren. De onderliggende waarde van automatisering is dat werk een kostenpost is, een probleem dat opgelost moet worden. De vraag is of deze aanpak organisaties verder helpt.

Economen zeggen: zet AI niet in om werk te automatiseren

Economen van Stanford en MIT denken van niet. Ze stellen dat AI op een slimmere manier kan worden ingezet dan als middel voor automatisering. Het grootste deel van de waarde van onze economie komt, zo leggen ze uit, niet voort uit goedkopere versies van bestaande goederen, maar uit nieuwe producten en diensten. Hun aanbeveling luidt dan ook: zet AI niet in om werk te automatiseren, maar om de mogelijkheden van menselijke inspanning te vergroten.

Een voorbeeld ter illustratie: een communicatiespecialist die de beschikking heeft over AI kan één tekst geschikt maken voor tien verschillende doelgroepen. Maar die communicatiespecialist met AI kan ook tien communicatiespecialisten vervangen. De keuze voor tien communicatiemedewerkers of tien doelgroepen wordt niet door de medewerkers zelf gemaakt, maar door de leiding van een organisatie.

Leiders komen voor de keuze te staan, die in jargon wordt aangeduid als automation (automatisering) versus augmentation (vergroting van mogelijkheden), wat ik vertaal als automatisering versus versterking. In Engelstalige literatuur wordt er over dit onderscheid geschreven, maar Nederland loopt traditiegetrouw weer lichtjaren achter. Zonde, want het leert ons op een nieuwe manier kijken naar de relatie tussen werk en technologie.

Amazon zette AI in voor versterking

Een bekend bedrijf dat ervoor koos om AI in te zetten voor versterking in plaats van automatisering, is Amazon. Het bedrijf had boekwinkels kunnen ‘automatiseren’ door medewerkers te vervangen door robots. Zo zouden kosten worden bespaard, maar het zou niet dezelfde impact hebben gehad als het huidige Amazon, dat de boekenmarkt (helaas) voorgoed veranderde.

Lees ook: AI-agents: slimme collega’s of gewoon automatisering in een glitterjas?

Amazon gebruikt klantdata en AI om lezers automatisch persoonlijke aanbevelingen te bieden. Zo zien consumenten in een oogopslag, op basis van talloze aankopen uit het verleden, welke boeken ze mogelijk nog meer interessant vinden. Dat kan een offline boekwinkel niet en daarom groeide Amazon uit tot de grootste (online) boekhandel. Een voorbeeld van versterking dat ook laat zien dat AI al veel ouder is dan ChatGPT, iets wat in deze hype nog wel eens vergeten wordt. Amazon pionierde immers als online boekhandel in de vorige eeuw.

Werkgevers verwachten veel van automatisering

Werkgevers verwachten dat in 2030 het werk ongeveer gelijk verdeeld zal zijn tussen werknemers, computersystemen en werknemers die gebruikmaken van technologie (ofwel: medewerkers wier vaardigheden door technologie, zoals AI, versterkt worden). Niet elke sector heeft dezelfde verwachtingen van automatisering en het versterken van medewerkers.

Lees ook: Is Nederland blind voor de donkere kant van AI? In de VS zijn bedrijven veel kritischer

In de verzekeringssector, pensioensector en telecom verwachten werkgevers dat automatisering verantwoordelijk is voor meer dan 95 procent van de afname in taken die nu nog uitsluitend door mensen worden gedaan. In de gezondheidszorg en de publieke sector verwacht men dat bijna de helft van de taken die nu alleen door mensen worden uitgevoerd, straks worden uitgevoerd door een samenwerking tussen mens en machine. In die sectoren wordt dan ook meer ingezet op het versterken van medewerkersvaardigheden in plaats van automatisering.

Tot slot: versterk vaardigheden met AI

Versterking in plaats van automatisering vraagt om een andere benadering van AI en werk. Het vraagt om verbeeldingskracht om nieuwe mogelijkheden en concepten te bedenken, en om het lef om die concepten in de organisatie te laten landen. Het is immers makkelijker om taken te automatiseren dan om nieuwe producten of diensten te lanceren. Het vraagt bovenal om werk niet te zien als een probleem dat opgelost moet worden. Stel jezelf deze vraag bij elke AI-toepassing: automatiseer ik een taak, of vergroot ik een vaardigheid?

Er zijn immers genoeg toepassingen denkbaar waarbij AI niet wordt gebruikt om het werk van collega’s te automatiseren, maar waarbij AI hun vaardigheden vergroot. Denk aan AI-agents die medewerkers coachen of in razend tempo bijpraten over de laatste ontwikkelingen. Zodat hun vaardigheden worden ontwikkeld.

Toch blijkt uit onderzoek van Anthropic iets heel anders. Slechts 12 procent van de taken die Claude te vervullen krijgt, valt in de categorie ‘augmentation’. 77 procent van de klanten gebruikt AI vooral om administratieve taken over te nemen, iets wat de AI-maker ‘full task delegation’ noemt. Met andere woorden: het gros van de markt is nog bij AI als middel voor automatisering, slechts een op de acht bij AI als middel voor versterking.

Voorlopen is dus nog nooit zo makkelijk geweest.

Lees ook: AI is geen wondermiddel: 6 nuchtere lessen voor managers