Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Advertorial: IFN Finance

 

Laat je assets voor je werken!

 "Geld uitlenen kan iedereen. De kunst is om het verantwoord te doen", zegt algemeen directeur van IFN Finance Jan Berent Heukensfeldt Jansen. Met ruim veertig jaar ervaring in het verstrekken van werkkapitaal heeft de Rotterdamse financier meer dan voldoende basis om aan die voorwaarde te voldoen.

 

 

Daarmee biedt IFN Finance nu meer dan ooit een serieus alternatief voor de soms moeizame financiering door reguliere banken. "Een verstandige ondernemer staart zich niet blind op de huidige situatie, maar houdt zijn blik gericht op de toekomst", stelt Heukensfeldt Jansen. "Een van de manieren om dat te doen is goed kijken naar de assets van je onderneming: de voorraden, de debiteuren en de voorverkochte inkopen. In sommige gevallen zijn dat slapende assets, waarmee je veel meer kunt doen dan je denkt. Wij kijken samen met de ondernemer graag naar de mogelijkheden om die assets om te zetten in werkkapitaal, waarmee hij juist nu zijn bedrijf een boost kan geven. We gaan daartoe een partnership aan met de ondernemer. De basis wordt gevormd door wederzijds vertrouwen. Dat is altijd de kern geweest van onze dienstverlening en dat blijft zo."

Kansen zien

Heeft IFN zelf geen last van de recessie? Heukensfeldt Jansen: "Als flexibele financier leggen wij de focus op groeiende ondernemingen. Daar ondervinden wij momenteel wel dat dit moeizamer gaat. Daarnaast kijken wij kritischer naar financieringsaanvragen, ook om de klant te beschermen. Het devies bij de beoordeling van kredietaanvragen is echter zoals dat bij IFN altijd is geweest: transparant, duidelijk en goed onderbouwd. Ook een harde zakelijke boodschap is op die manier voor onze klanten acceptabel en dat heeft tot gevolg dat ze klant zullen blijven. Het feit dat we een 7,9 hebben gescoord in ons jaarlijkse klanttevredenheidsonderzoek is wat dat betreft een goede indicatie. Voor de klanten van IFN is belangrijk dat onze medewerkers zich als vanouds richten op hún belangen. Dat de economische omstandigheden daarvoor op dit moment niet ideaal zijn, mag geen belemmerende factor zijn. Wij gaan ervan uit dat zowel onze klanten als wijzelf sterker uit deze crisis tevoorschijn komen en dat we daarvoor nu de basis leggen. Voorwaarde daarvoor is dat we voortdurend alert blijven op kansen en mogelijkheden voor onze klanten. Dat wil zeggen: ontwikkelingen in de verschillende branches goed in de gaten houden en proactief handelen wanneer zich een kansrijke situatie voordoet. Dat is juist in tijden van economische neergang van essentieel belang. Elke recessie is ook weer een keer afgelopen en daar moet je als onderneming, maar óók als financiële partner van die onderneming, goed op voorbereid zijn. Je bent als ondernemer succesvol als je kansen volop weet te benutten. Op het moment dat zich zo'n kans voordoet, wil je verzekerd zijn van de financiële middelen om snel en slagvaardig te kunnen reageren. Het is cruciaal dat je op dat moment een partner hebt die je ambities helpt waar te maken. IFN Finance maakt precies het verschil tussen een gemiste kans en succes."

Vliegwiel

Wanneer is de recessie weer voorbij? Heukensfeldt Jansen: "Dat weet niemand. We weten wel dat IFN Finance niet in zijn eentje het vliegwiel van de economie weer op gang kan brengen. We zijn maar één speler in het grote geheel. Waar we ons nu op richten, is ons werk zo goed mogelijk te doen en daarmee onomstotelijk onze plaats in het financiële spectrum te bewijzen als het vliegwiel eenmaal weer op gang is gekomen."

In de media wordt veel aandacht besteed aan het feit dat banken te weinig kapitaal zouden uitlenen aan ondernemingen. Klopt dat beeld? Heukensfeldt Jansen: "Het is logisch dat banken in deze tijd wat terughoudender zijn. Aan de andere kant is het ook voor reguliere banken goed als ze een alternatieve financieringsmogelijkheid achter de hand hebben. We zien de belangstelling uit die hoek dan ook steeds meer toenemen, maar tegelijkertijd valt het op dat factoring als fenomeen in Nederland nog steeds niet zo bekend is. De Franse president Sarkozy roept in zijn speeches regelmatig: ‘Denk aan werkkapitaalfinanciering!' Ik kan me niet herinneren minister Bos daar ooit over gehoord te hebben. Daarom vind ik het belangrijk dat we ons organiseren. Om die reden heeft IFN Finance het initiatief genomen om te komen tot de oprichting van een Nederlandse branchevereniging voor factoring en asset based financiering. Het is goed voor ondernemend Nederland als er meer bekendheid wordt gegeven aan de voordelen van werkkapitaalfinanciering. Iedere ondernemer zou eens goed naar zijn assets moeten kijken en voor zijn liquiditeit aan werkkapitaalfinanciering moeten denken. Laat je assets voor je werken! Het gaat daarbij niet alleen maar om het financieren van groei. Want ook als je in deze situatie je onderneming gaat herstructureren om zo je bedrijfsprocessen efficiënter en flexibeler in te richten, is werkkapitaalfinanciering een prima optie. Op die manier ben je het best voorbereid op de toekomst!"

Noot: ten tijde van het interview is IFN Finance een volle dochter van ABN AMRO.

IFN Finance B.V.

Lichtenauerlaan 150, 3062 ME Rotterdam

Postbus 8705, 3009 AS Rotterdam

Telefoon: (010) 253 53 53

Fax: (010) 253 54 55

Dagelijks de nieuwsbrief van Management & Leiderschap ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

E-mail: [email protected]

www.ifnfinance.nl

Hoger minimumloon, een vrachtwagenheffing en duurdere pakketjes uit China: dit verandert er voor bedrijven per 1 juli

Het minimumloon gaat omhoog, vrachtwagens krijgen een kilometerheffing en bedrijven mogen klanten niet zomaar meer bellen. Het zijn een paar van de nieuwe regels waar ondernemers vanaf 1 juli 2026 mee te maken krijgen. Een overzicht.

nieuwe regels 1 juli 2026
Foto: Getty Images

Minimumlonen gaan omhoog

De grootste verandering voor werkgevers zit waarschijnlijk in de stijgende loonkosten. Dat geldt met name voor bedrijven waar een groot deel van het personeel op of rond het minimumloon zit. Denk aan sectoren als de horeca, retail, schoonmaak of logistiek.

Het wettelijk minimumuurloon voor werknemers van 21 jaar en ouder gaat per 1 juli 2026 namelijk iets omhoog: van 14,71 naar 14,99 euro bruto, een verhoging van 28 cent (+1,9 procent). De verhoging geldt ook voor leerlingen van 21+ die via de beroepsbegeleidende leerweg (bbl) werken.

De minimumjeugdlonen stijgen met ongeveer 10 cent per uur naar 4,50 euro (15 jaar) tot 11,77 euro (20 jaar) bruto. Veel uitkeringen zijn gekoppeld aan het minimumloon. Met de verhoging stijgen bijvoorbeeld ook de WW en de AOW mee.

Vrachtwagenheffing voor ondernemers

Met ingang van juli wordt in Nederland de vrachtwagenheffing ingevoerd, een belasting per gereden kilometer voor vrachtvoertuigen met een gewicht boven de 3.500 kilo. Die geldt op bijna alle snelwegen en een deel van de provinciale en gemeentelijke wegen.

Hoe zwaarder en vervuilender de vrachtwagen, hoe hoger het tarief. Gemiddeld gaat het om zo’n 19 cent per kilometer, maar elektrische vrachtwagens betalen slechts 3 cent. Dat moet de overstap naar elektrisch rijden stimuleren. Die impuls is al te zien, meldt BNR; de verkopen van elektrische vrachtwagens zijn in een jaar tijd verdubbeld.

Inmiddels rijden er ruim 2.700 e-trucks in Nederland, 2 procent van het totaal. Onder meer supermarktketens als Lidl hebben hun elektrische vloot uitgebreid. Voor wie nog niet zover is, houdt het kabinet rekening met de sterk gestegen brandstofprijzen als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. Vanaf 1 september tot en met 31 december 2026 geldt een tijdelijke verlaging van 22,3 procent op het tarief.

Lees ook: Robotauto’s? De revolutie in zelfrijdende vrachtwagens komt veel sneller op gang

De opbrengst van de heffing wordt door de overheid geïnvesteerd in de verduurzaming van de transportsector. In 2026 is in totaal 253 miljoen euro beschikbaar voor subsidies bij de aanschaf van elektrische of waterstoftrucks en laadpalen.

‘Tachograafplicht’ voor zwaar vervoer in het buitenland

Ondernemers die internationaal rijden krijgen daarnaast te maken met een ‘tachograafplicht’. Een tachograaf is een slim apparaat in vrachtwagens en (bestel)bussen dat rij- en rusttijden, de afgelegde afstand en gepasseerde grensovergangen registreert.

Bedrijfsvoertuigen die meer dan 3.500 kilo wegen moeten al zo’n apparaat hebben, maar vanaf 1 juli geldt die verplichting ook voor lichtere voertuigen (vanaf 2.500 kilo). Voor bestelbussen en vrachtwagens die op stroom of waterstof rijden, geldt een uitzondering.

Klanten ongevraagd bellen mag niet meer

Deze maatregel raakt bedrijven die veel doen met telemarketing: klanten ongevraagd bellen mag vanaf 1 juli niet meer. Telefoonverkopers mogen hun klanten voortaan alleen nog telefonisch benaderen als zij daarvoor toestemming hebben gegeven. Goede doelen (en goededoelenloterijen) en uitgevers van kranten en tijdschriften zijn uitgezonderd van deze regel.

Bedrijven die veel via koude acquisitie werven, zullen dus op zoek moeten naar manieren om die toestemming te verkrijgen, met formulieren of via klantaccounts bijvoorbeeld – en wellicht ook naar andere verkoopkanalen naast de telefoon.

Goedkope pakketjes van buiten de EU worden duurder

De Europese Unie scherpt de invoerheffingen voor pakketjes uit landen buiten de EU aan. Op pakketjes met een waarde tot en met 150 euro hoefde eerder geen invoerheffing te worden betaald. Die vrijstelling wordt geschrapt.

Naast de verzendkosten betalen klanten voortaan 3 euro extra per soort product. Wie een stapel T-shirts en een telefoonhoesje bestelt, betaalt dus 6 euro meer. Het gaat om een tijdelijke maatregel die geldt tot 1 juli 2028, daarna komt er een gemeenschappelijk douanetarief.

Lees ook: Zijn Shein en Temu nog te stoppen? ‘Europa is veel te traag’

Met de maatregel wil de EU de eigen markt beter beschermen tegen de stroom aan goedkope spullen die vooral uit China deze kant opkomt – en daarmee tegen oneerlijke concurrentie voor Europese verkopers. Bovendien voldoen de artikelen vaak niet aan de gezondheids- en veiligheidseisen en milieunormen die de EU hanteert.

Maar e-commercebedrijven die producten van buiten Europa halen, krijgen ook met de maatregel te maken, in de vorm van extra kosten en administratie.

Nieuw systeem voor prioritering bij netaansluitingen

Vanwege de toenemende drukte op het stroomnet introduceren netbeheerders op 1 juli een nieuw systeem voor prioritering bij netaansluitingen. Netbeheerders letten hierbij op het maatschappelijk belang van de aanvrager, op basis van het prioriteringskader van toezichthouder ACM.

Dat systeem geeft voorrang aan ‘congestieverzachters’ (partijen die de flexibele capaciteit van het net vergroten), ‘veiligheid’ (noodhulpdiensten, ziekenhuizen, politie, defensie) en ‘basisbehoeften’ (woningbouw en onderwijs).

Wie een nieuwe of zwaardere aansluiting aanvraagt, kan op een wachtlijst terechtkomen als het lokale stroomnet vol is. Dat geldt ook voor kleinverbruikers met een aansluiting tot maximaal 3 x 80 ampère. Daar vallen zowel huishoudens als kleinere bedrijven onder.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Geld lenen voor verduurzaming wordt makkelijker voor mkb’ers

Het midden- en kleinbedrijf (tot 250 medewerkers) kan vanaf 1 juli makkelijker geld lenen om te verduurzamen. Dat kan via de Borgstelling MKB-kredieten (BMKB). Daarbij wordt de omvang van het borgstellingskrediet verhoogd van 50 naar 75 procent van het kredietbedrag, wat het onderpand en daarmee de financierbaarheid van een bedrijf vergroot. De maatregel geldt specifiek voor groene investeringen, zoals het verduurzamen van bedrijfsprocessen of -panden.

Daarnaast is sinds 18 juni een regeling van kracht waarbij mkb’ers ook goedkoper geld kunnen lenen. Er zijn afspraken gemaakt met financieringsorganisatie Qredits, die de rente op de bestaande MKB Duurzaamheidslening in elk geval voor zes maanden heeft verlaagd van 4,95 procent naar 2 procent.

Wat jij kan leren van de genante AI-flaters van Starbucks en Meta

Starbucks verwoestte zijn reputatie in Zuid-Korea door blind AI-advies te volgen. Meta joeg duizenden medewerkers tegen zich in het harnas met een AI-reorganisatie die niemand zag aankomen. Onverschilligheid komt duur te staan, schrijft columnist Simone van Neerven.

Foto: Getty Images

Op 18 mei van dit jaar lanceert Starbucks in Zuid-Korea de campagne ‘Tank Day’ om hun nieuwe koffie thermobeker te promoten. Een paar uur later staat het hele land op zijn kop. Klanten slaan hun Starbucks-bekers en -mokken kapot en de loyaliteitsapp wordt massaal verwijderd.

Overheidsinstanties breken de banden met de koffieketen en zelfs de president bemoeit zich er mee en noemt Starbucks ‘goedkope sjacheraars’. De omzet daalt in één week met 26 procent en de ceo van Starbucks Korea wordt gedwongen om ontslag te nemen.

Wat bleek? Starbucks lanceerde de campagne op de nationale herdenkingsdag die in Zuid-Korea bekendstaat als 5/18. Op 18 mei 1980 begon in de stad Gwangju een volksopstand tegen het militaire regime van Chun Doo-hwan. Het leger sloeg de protesten met grof geweld neer, wat uitmondde in een tiendaags bloedbad. Volgens officiële cijfers kwamen daarbij ongeveer 170 mensen om het leven, maar onafhankelijke schattingen lopen uiteen van 500 tot 2.000 doden.

Niet alleen de gekozen lanceringsdatum leidde tot ophef. Ook de slogan van de Starbucks-campagne ‘thwack on the desk‘ (klap op het bureau) bleek uiterst ongelukkig gekozen. De slogan riep herinneringen op aan een beruchte uitspraak van de Zuid-Koreaanse autoriteiten na de marteldood van studentenactivist Park Jong-chul in 1987. De politie beweerde destijds aanvankelijk dat Park was overleden nadat een agent “met een klap op het bureau had geslagen”, een verklaring die symbool is komen te staan voor de doofpotaffaire rond zijn dood.

Lees ook: Je dacht slim te zijn met je AI-tools? Collega’s vinden je dommer, blijkt uit onderzoek

Klakkeloos overnemen van AI advies

Het bleek dat de marketeers een AI-tool hadden gebruikt om tot de campagne en slogan te komen. De suggesties waren klakkeloos overgenomen zonder enig historisch en cultureel besef. Daarbij kwam dat het management de promotie goedkeurde zonder de bijlage met het marketingmateriaal te openen en checken.

Het is een veelgemaakte fout om je scherpte te verliezen als je AI om advies vraagt zonder de output goed te controleren en te factchecken. Het voorbeeld van Starbucks Korea maakt pijnlijk duidelijk dat onverschilligheid je heel duur kan komen te staan.

Starbucks blunderde nog meer

In september 2025 introduceerde Starbucks in meer dan 11.000 vestigingen in de Verenigde Staten een AI-tool voor voorraadbeheer. Met een tablet konden medewerkers hun schappen scannen, waarna de software automatisch melkpakken, siropen en andere producten telde. Volgens Starbucks was de tool 99 procent nauwkeurig en kon hij voorraadtellingen tot acht keer sneller uitvoeren dan medewerkers. Maar alweer een paar maanden later, in mei 2026, trok Starbucks de stekker uit het initiatief.

De AI was getraind en getest onder ideale omstandigheden: overzichtelijke schappen, goede verlichting en een perfect opgeruimd magazijn. Maar zo is het natuurlijk nooit in de praktijk. De software labelde producten verkeerd, verwarde verschillende soorten melk, sloeg artikelen over en registreerde voorraden onjuist. Het gevolg was een chaotisch voorraadbeheer, lege schappen en steeds meer frustratie onder barista’s die misgrepen tijdens hun werk.

Door de drang om mee te willen doen met de AI-hype willen veel organisaties laten zien dat ze vooroplopen. Dit voorbeeld maakt duidelijk dat het te snel invoeren van een AI-tool zonder voldoende praktijkervaring op te doen en naar medewerkers te luisteren, al snel kan uitmonden in chaos.

Lees ook: AI-agents zijn makkelijker te misleiden dan gedacht

Chaos en onvrede bij Meta

Ook bij Meta kunnen ze er wat van. Midden juni 2026 stuurt Meta cto Andrew Bosworth een interne memo rond en gaat daarin met de billen bloot. Hij geeft ruiterlijk toe dat het managementteam een vreselijke blunder heeft begaan met de ‘AI-reorganisatie’ die het bedrijf doorvoerde.

In mei van dit jaar schrapte Meta ongeveer 8.000 banen, zo’n 10 procent van het personeelsbestand. Volgens het bedrijf was de reorganisatie nodig om de miljardeninvesteringen in AI te financieren. Vrijwel tegelijkertijd ontvingen 7.000 andere medewerkers een heel ander bericht. In een e-mail kregen zij te horen dat ze waren geselecteerd voor een nieuw AI-initiatief binnen het bedrijf. Die overplaatsing was echter zonder hun medeweten of instemming besloten.

Deze reorganisatie komt bovenop een andere blunder van een maand eerder, waarbij Meta software installeerde om alle toetsaanslagen en muisbewegingen van medewerkers te registreren en zo data te verzamelen om hun AI-modellen te trainen. Dit leidde tot grote onvrede onder de medewerkers. Velen uitten hun ongenoegen op de interne kanalen: ‘This makes me super uncomfortable. How do we opt out?’ werd het meest gelikete bericht. Waarop Bosworth simpelweg reageerde met: ‘Er is geen opt-out op bedrijfslaptop.’

Meta-medewerkers kwamen in opstand en er werd een petitie opgezet tegen het tool, dat massaal werd ondertekend. Meta krabbelde terug en besloot eind juni om het programma voorlopig te pauzeren.

Lees ook: De AI-godfather die niet gelooft in chatbots als Claude en ChatGPT: ‘Niet eens slimmer dan een kat’

Moreel dieptepunt

Ook over de herstructurering lieten medewerkers flink van zich horen. Op Reddit schreef een medewerker dat de selectie voor de nieuwe AI-unit willekeurig leek te zijn verlopen. Anderen waren nog uitgesprokener en omschreven het werk in die unit als ‘een geestdodende hel’ en ‘alsof je in een strafkamp werkt’. Op interne Slack-kanalen werden massaal cynische memes gedeeld en meerdere medewerkers spraken van een ‘gevoel van diepe, groeiende angst’ binnen het bedrijf.

Tijdens een van de wekelijkse Tuesdays with Boz-chats erkent Bosworth dat het moreel van de medewerkers op een bijna historisch dieptepunt is beland: ‘Misschien niet het allerlaagst in de afgelopen 20 jaar, dat was denk ik tijdens het Cambridge Analytica schandaal in 2016, maar het komt daar wel dicht bij in de buurt.’

Menselijke maat

Meta wilde razendsnel opschalen in AI om de concurrentie voor te blijven. Maar de combinatie van een haastige reorganisatie en een gebrek aan transparantie leidde tot verwarring, onzekerheid en groeiende weerstand onder medewerkers. Het vertrouwen in het leiderschap kreeg daardoor een flinke deuk.

Meta’s AI-strategie struikelt dus niet zozeer over de technologie, maar over de menselijke kant van verandering. Het voorbeeld laat zien dat gebrek aan transparantie, slechte communicatie en beslissingen die van bovenaf worden opgelegd een recept zijn voor voor chaos en ontevredenheid onder medewerkers.

Meedoen met de AI-gekte

De voorbeelden van Starbucks en Meta laten zien dat de grootste mislukkingen niet worden veroorzaakt door de technologie zelf, maar door menselijke keuzes. AI-adviezen worden klakkeloos overgenomen, systemen worden uitgerold voordat ze in de praktijk zijn getest en medewerkers worden buitenspel gezet. De techniek is zelden het probleem; de manier waarop organisaties ermee omgaan des te vaker.

Maar we laten ons opfokken. Wim T. Schippers had het vast AI-gekte genoemd. De angst om achter te blijven zet organisaties ertoe aan om sneller te handelen dan verstandig is, met alle gevolgen van dien. Overhaaste beslissingen, kostbare blunders en vooral medewerkers die totaal over de kling zijn gejaagd. In een wereld die steeds harder rent, is vertragen soms de meest vooruitstrevende keuze. Maar wie durft er nog op de rem te trappen als iedereen vol gas geeft?

Lees ook: AI-FOMO: de angst om achter te lopen verlamt bedrijven

Deze startup uit de VS zoekt $350 miljoen om het hart van ASML’s chipmachine te vervangen

ASML bouwt de enige machines ter wereld waarmee de meest geavanceerde chips worden gemaakt. Een Amerikaanse startup denkt een cruciaal onderdeel te kunnen verbeteren. Is dat een bedreiging of juist een kans voor de grootmacht uit Veldhoven? 4 vragen.

ASML
ASML's chipmachines gebruiken EUV-licht om microscopisch kleine ontwerpen op wafers te printen. Foto: ASML

1. Wat is er volgens xLight mis met de lichtbron die ASML gebruikt?

xLight-oprichter Nicholas Kelez ontwikkelt een alternatief voor een onmisbaar onderdeel in de machines van ASML: de lichtbron. Voor zijn meest geavanceerde machines gebruikt de chipmachinefabrikant extreem ultraviolet licht (EUV). Dat wordt gegenereerd via een proces dat laser-produced plasma wordt genoemd.

Dat gaat zo. In een vacuümkamer worden aan een stuk door minuscule druppeltjes tin afgeschoten, 50.000 keer per seconde. Die druppeltjes worden met lasers platgeslagen en tot ontploffing gebracht. Bij deze ‘mini-supernova’s’ worden fotonen uitgezonden met een golflengte van 13,5 nanometer (een miljoenste van een millimeter), het EUV-licht.

Dat licht wordt via een serie spiegels het lithografiesysteem in gestuurd, waar het wordt gebruikt om patronen op een chip te ‘printen’.

Klinkt ingewikkeld? Dat is het ook. Het kostte ASML meer dan vijftien jaar voordat het systeem betrouwbaar genoeg was voor commerciële chipproductie. Het is de enige partij ter wereld die deze EUV-lithografiemachines kan maken, die op hun beurt weer essentieel zijn voor de productie van de meest geavanceerde (AI-)chips.

Lees ook: Recordfunding van 330 miljoen: is Nearfield Instruments straks even onmisbaar als ASML?

xLight-oprichter Kelez is ervan overtuigd dat de lichttechnologie die ASML gebruikt tegen grenzen aanloopt. Hoe kleiner de patronen, hoe meer transistors – de kleinste bouwstenen – er op een vierkante centimeter kunnen worden gedrukt. En hoe meer transistors, hoe krachtiger en efficiënter de chip wordt. Dat is belangrijk voor het zware rekenwerk dat nodig is voor AI-modellen. ASML heeft er dus baat bij om ‘fijnere lijntjes’ te tekenen.

Dat kan door het EUV-licht met grotere spiegels scherper te ‘focussen’, waarop ASML nu inzet. Volgens Kelez komt er bij die methode een moment dat de grens bereikt is, omdat de spiegels dan te groot en te zwaar worden, en de machines zodoende te duur. Hij denkt dat het effectiever is om de golflengte van het EUV-licht zelf te verkorten, en dat die kan worden teruggebracht tot 2 nanometer.

2. Oké, en waaraan sleutelt xLight dan precies in Silicon Valley?

Aan een externe ‘lichtfabriek’. In plaats van in de machine wil de startup het EUV-licht daarbuiten opwekken. Dat doet xLight met een vrije elektronenlaser (Free Electron Laser of FEL). Het gaat om een deeltjesversneller waarbij elektronen in bundels worden versneld tot dichtbij de lichtsnelheid en vervolgens door een reeks magneten gestuurd. Daardoor gaan ze slingeren en creëren ze EUV-licht.

Door de ruimte tussen de magneten aan te passen kan de golflengte van dat licht worden ‘ingesteld’. Het systeem moet zo’n 100 bij 50 meter groot worden en kan bijvoorbeeld naast een chipfabriek worden geïnstalleerd. De laser kan zoveel EUV-licht opwekken dat deze volgens xLight zo’n zestien tot twintig lithografiemachines tegelijk van licht kan voorzien. Light as a service, aldus Kelez.

99 procent van de energie die daarvoor nodig is kan worden teruggewonnen, zegt de oprichter tegen The Economist. Terwijl er volgens correspondent Shailesh Chitnis in de machines van ASML bij elke spiegelreflectie juist zo’n 30 procent verloren gaat. ‘Tegen de tijd dat de fotonen de wafer bereiken, is er minder dan 2 procent van de oorspronkelijke energie over.’

Een EUV-lithografiemachine van ASML. xLight werkt aan een alternatieve lichtbron. Foto: ASML

3. Klinkt allemaal heel mooi, maar hoever is xLight daarmee?

De deeltjesversneller van xLight bestaat alleen nog op papier. De technologie werkt in het lab, maar moet nog op grote schaal worden bewezen. De startup bouwt nu een eerste prototype, in het Albany Nanotech-complex in de staat New York. Die moet in 2028 klaar zijn.

Het bedrijf zou volgens techsite The Information al (niet-bindende) overeenkomsten voor 4,2 miljard dollar aan projectfinanciering hebben gesloten, bedoeld voor de bouw van de eerste zeven installaties. Waar die moeten komen, en wanneer, is niet bekend.

Ook voor het prototype is geld nodig. De Amerikaanse overheid stak eind vorig jaar 150 miljoen dollar in de startup via de Chips and Science Act, een subsidieprogramma van ruim 50 miljard dollar om de binnenlandse chipproductie in de VS te versterken.

Veelzeggend is dat voormalig Intel-ceo Pat Gelsinger bestuursvoorzitter bij xLight is. Intel was ooit leidend op de wereldwijde chipmarkt, maar raakte die dominante positie kwijt aan spelers als TSMC, Samsung en Nvidia.

Lees ook: Waarom de nieuwe ceo de droom van een leidend Intel alvast kan opbergen

In ruil voor die zak geld kreeg het Witte Huis volgens The Wall Street Journal een onbekend belang in xLight, waarmee de overheid waarschijnlijk de grootste aandeelhouder is geworden. Daarnaast zouden er volgens The Information gesprekken lopen om nog eens 350 miljoen dollar aan privaat kapitaal op te halen, met Boardman Bay Capital en Bain Capital in de lead.

4. Moet ASML zich zorgen maken?

Ja en nee. xLight doet volgens techsite The Next Web een poging om het ‘monopolie’ van ASML te doorbreken. Maar in plaats van uitdager stelt de startup zich juist als partner op. De twee bedrijven werken zelfs samen om de technologie te demonstreren. Het plan is om de elektronenlaser te integreren in de machines van ASML; xLight zou de tech volgens The Information aan de Veldhovense grootmacht willen verkopen.

Dan moet de startup eerst aantonen dat de technologie werkt, zegt ceo Christophe Fouquet tegen TechCrunch. Volgens de ASML-topman kan de eigen lichttechnologie bovendien nog ‘jarenlang’ verder worden ontwikkeld. ‘We weten hoe we die kunnen opschalen. Waar xLight aan werkt, is een nieuwe lichtbron die nog gebouwd en bewezen moet worden. De enige vraag is of die uiteindelijk betere prestaties levert of goedkoper is dan onze huidige oplossing. Ik denk dat daar het laatste woord nog niet over is gezegd.’

Waarom ASML dan met de startup samenwerkt? ‘We vinden dat we daarin een verantwoordelijkheid hebben.’

Als ASML zich al zorgen moet maken om uitdagers uit Silicon Valley, dan volgens NRC eerder over Substrate. Ook deze Amerikaanse startup werkt aan een alternatieve lichtbron, met röntgenstralen. Daar blijft het niet bij; het bedrijf wil ook eigen lithografiemachines en chipfabrieken bouwen, en claimt dat die voor 2028 operationeel zijn.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

PayPal-oprichter Peter Thiel gelooft erin; die stak al 100 miljoen dollar in de startup. Maar Fouquet moet het nog zien. ‘Ik heb al veel ambitieuze claims voorbij zien komen’, zegt hij tegen TechCrunch. ‘Wij beschikten dertig jaar geleden al over ons eerste EUV-beeld. Vervolgens kostte het twintig jaar intensief ontwikkelingswerk om daar een systeem van te maken dat geschikt was voor chipproductie.’

Lees ook: Waarom ASML 3.000 managers wipt: ‘Hoe meer bureaucratie, hoe minder innovatie’