Winkelmand

Geen producten in je winkelwagen.

Francine van Dierendonck (APG): ‘Om impact te maken, moest ik niet in een lab gaan werken’

In de serie 'Route naar de top' vragen we topbestuurders naar de weg die ze aflegden - van basisschool tot boardroom. Deze keer: Francine van Dierendonck (46), ceo Administration en Services en bestuurslid bij APG. ‘Als kind haalde ik al de radio aan de achterkant open. Ik wilde graag weten hoe dingen werken.’

francine van dierendonck apg xenos
Je leest nu: Francine van Dierendonck (APG): ‘Om impact te maken, moest ik niet in een lab gaan werken’

Vroeger wilde ze juf worden. Voor de klas, net als haar vader en moeder. Als tiener veranderde dat in ‘professor aan de universiteit’. Ze blonk uit in alle exacte vakken, wat best opvallend is met een lerares Nederlands en een leraar Duits als ouders.

‘Mijn vader was daar trots op’, zegt Francine van Dierendonck terugblikkend op haar jeugd. ‘Hij zei altijd: Francine, als je een bètavak kiest, kun je doen wat je wilt.’ Daar zou hij gelijk in krijgen.

Jeugd in Zeeuws-Vlaanderen

Ze groeide op in Hulst, een dorpje in Zeeuws-Vlaanderen, samen met een twee jaar jonger zusje. ‘Heel verantwoordelijk en erg zelfstandig’, zo omschrijft ze zichzelf van toen. ‘Ik kon goed leren, deed ook erg mijn best. En ik was heel nieuwsgierig. Er was in Zeeuws-Vlaanderen natuurlijk niet zoveel te doen, er was ook nog geen internet. Dus toen ik een jaar of veertien was, had ik alle boeken in de bibliotheek uitgelezen.’

Het idee dat je DNA kunt manipuleren, dat vond ik waanzinnig interessant

Haar nieuwsgierigheid dreef haar ertoe allerlei apparaten uit- en weer in elkaar te zetten. ‘Als kind haalde ik al de radio aan de achterkant open. En het koffiezetapparaat, het toilet. Zelfs de wasmachine heb ik weleens stiekem aan de binnenkant bekeken. Dat vertelde ik mijn ouders overigens niet, ik schroefde alles wel weer dicht. Ik wilde graag weten hoe dingen werken.’

Ze speelde met Lego in een tijd waarin dat nog voor jongetjes was. Ze deed eigenlijk alles wat jongens ook deden. Met autootjes spelen, in bomen klimmen, verstoppertje. ‘Behalve oorlogje spelen, daar deed ik niet aan mee.’

Van technische studie naar het bedrijfsleven

Op de vraag of ze op de middelbare school werd gestimuleerd haar technische kant te ontwikkelen, klinkt het eenduidig: ‘Nee. Eerder het tegenovergestelde. Ik zie mijn moeder nog staan bij de afwas, met de borstel in de hand. Ik vertelde haar dat de decaan had gezegd dat ik de Technische Universiteit niet aankon. Ze gooide die afwasborstel neer, draaide zich om en zei: “Wat? Francine, je hebt alleen maar negens, hoe kan dat nou?” Nee, meisjes werden niet gestimuleerd om technische studies te doen. Ik hoor te vaak dat dat nog steeds zo is.’

Lees ook: Paul de Raad (ceo Vandebron): ‘Je bent te langzaam, kreeg ik vaak te horen’

Ze koos na het vwo voor een studie bioprocestechnologie aan de Landbouwuniversiteit, tegenwoordig de Wageningen University & Research (WUR). ‘Biotech was toen nog heel nieuw. Dat vond ik leuk. Het idee dat je DNA kunt manipuleren, dat vond ik waanzinnig interessant.’

Na haar afstuderen was ze niet meer zo zeker van een academische carrière, zoals ze als tiener voor ogen had. Ze besloot een jaar naar Delft te gaan, waar ze voor de tweede keer afstudeerde in biotechnologie. ‘Daar werd bij mij voor het eerst het vuurtje aangewakkerd waardoor ik uiteindelijk koos voor een carrière in het bedrijfsleven. Er liepen daar veel ambitieuze jongens en meisjes rond die graag bij Shell, McKinsey of Unilever wilden werken.’

Brede impact maken

Na een periode in Amerika, waar ze kort bij een groot ingenieurskantoor werkte, moest ze een keuze maken. ‘Ik had drie routes in mijn hoofd. Of ik ga een academische carrière doen, of ik ga bij een ingenieursbureau werken, of ik ga toch meer richting het bedrijfsleven.’

Het werd dat laatste, uit nieuwsgierigheid. ‘Ik was weinig met de corporate wereld in aanraking gekomen door mijn achtergrond; opgroeien in Hulst, ouders die leerkracht waren, de onderzoeksomgeving van Wageningen.’

In consultancy zag ze haar kennis als ingenieur, academische blik en interesse in het bedrijfsleven samenkomen. Zo solliciteerde in 2000 bij Boston Consulting Group. ‘Ik kon in een lab werken, wat hartstikke leuk en interessant is. Maar om impact te maken, moest ik dat niet doen. Ik zocht naar een manier om breder impact te maken. Het bedrijfsleven daagt je in de volle breedte uit, ook als mens.’

Lees ook:De route naar de top van Annemarieke de Haan (Unilever): ‘Mijn perfectionisme zat me in de weg’

Pionieren bij eBay

Bij eBay, waar ze in 2003 begon, mocht ze volop pionieren op het onontgonnen gebied van e-commerce. Ze had het geluk dat het bedrijf toen net Marktplaats had gekocht. Ze klom op tot Director Marketing en Customer Support en was onderdeel van het team dat het bedrijf door de groeicurve van verlieslatend naar winstgevend leidde.

Hardcore herstructureren, op relatief jonge leeftijd. Ik kan je vertellen: ik vond dat echt niet leuk.

Veel had ze in die tijd aan het mentorschap van haar toenmalige leidinggevende bij eBay, Bob van Dijk, tegenwoordig ceo bij mediaconglomeraat Prosus.

Maar ook plezier speelde een grote rol. ’Ik heb in mijn leven niet zoveel gelachen als in die zeven jaar bij eBay. Serieus, ik moet nog lachen als ik aan bepaalde grappen denk.’

Specialist in e-commerce

Dat weerhield haar er niet van over te stappen naar Philips. ‘Ik wilde mezelf in een positie brengen waarin ik nieuwe dingen kon leren en nieuwe mensen kon ontmoeten.’ Ze kreeg er de opdracht ‘iets met e-commerce’ te doen. Van Dierendonck lacht. ‘Dat was een heel andere context, maar wel een waar ik met mijn kennis impact kon maken. Ik kon laten zien wat e-commerce was en ook wat het niet was.’

Als directeur e-commerce bij Etam Groep en vervolgens als ceo van Xenos, brak voor Van Dierendonck tussen 2013 en 2018 een heel andere, vormende fase aan als leidinggevende. Beide retailorganisaties verkeerden in zwaar weer toen zij aantrad. ‘Hardcore herstructureren, op relatief jonge leeftijd. Ik kan je vertellen: ik vond dat echt niet leuk. Ik vond het moeilijk vanuit menselijk perspectief.’

Tegelijkertijd was het een boeiende periode. ‘Het ging wel over het vernieuwen van bedrijven. Als je in zo’n proces mede- of eindverantwoordelijk bent, dan durf ik wel te zeggen dat je echt leert hoe een bedrijf in elkaar steekt, zowel op bestuurlijk, juridisch, technisch en menselijk vlak. Het was een buitengewoon goede leerschool.’

Route naar de top

In de serie Route naar de top vragen we topbestuurders naar de weg die ze aflegden – van basisschool tot boardroom. Op zoek naar de lessen, blunders en adviezen die hen gevormd hebben. Lees alle gesprekken in de reeks »

Innoveren in de pensioenwereld

‘Nee, natuurlijk niet!’, was haar eerste reactie toen ze in 2018 werd gevraagd als bestuurslid bij APG. Ze wist niet wat ze in de pensioenwereld te zoeken had, totdat ze in gesprek raakte met ceo Gerard van Olphen over de invoering van een nieuw pensioenstelsel.

‘Misschien past dit toch wel bij mij, dacht ik toen. Als er één sector behoefte heeft aan empathie en innovatie, dan is wel de financiële sector in Nederland. Bovendien is ons Nederlandse pensioenstelsel zeer relevant en de impact van wat we doen groot.’

Je hebt in je carrière af en toen een godfather of godmother nodig

Er zijn duidelijke parallellen te vinden met het werk dat ze heeft gedaan in e-commerce en retail. Rode draad: het brengen van vernieuwing op plekken waar dat nodig is. Impact maken, zoals Van Dierendonck het noemt.

‘In al die banen die ik heb gehad, was dat een belangrijk thema. Ik heb altijd gezocht naar posities en momentum waar ik het idee had dat ik verbetering kon brengen en mensen in beweging kon krijgen. Als je iemand zoekt om de komende vijf jaar op de status quo te passen, dan heb je aan mij de verkeerde.’

Lees ook: De route naar de top van Hans Geels (Dille & Kamille): ‘Mijn hart zat potdicht, twee clowns openden het’

Steun van een goede mentor

Zoals ze in haar tijd bij eBay veel had aan de coaching van Bob van Dijk, vond ze na haar aantreden bij APG een mentor in Jolanda Poots, cfo bij Van Oord. ‘Ik vond het wel een beetje spannend, om na mijn ervaring in consumentenbedrijven op een senior positie te gaan zitten in een industrie die ik echt niet kende. Toen ik heb haar gebeld om te vragen of zij me het eerste jaar wilde helpen.

‘Je hebt in je carrière af en toen een godfather of godmother nodig die in je gelooft op het moment dat je helemaal vastloopt. Iemand die de moeite neemt om je liefdevol op blinde vlekken te wijzen.’

Die ervaringen hebben haar een belangrijk inzicht verschaft. ‘Deze mensen zeiden niet wat ik wilde horen, maar waren wel betrokken. Ik durfde het hen ook te zeggen als ik iets niet goed had gedaan. Dat getuigt van zo’n vertrouwensbasis. En dat wil ik zelf heel graag aan het bedrijf uitstralen: vertrouwen.’

Lees meer interviews in de serie Route naar de top: