EU Inc., dat is de naam van een nieuwe Europese ondernemingsvorm voor startups. Daarmee wordt het mogelijk om digitaal, binnen 48 uur, met 1 euro startkapitaal en zonder tussenkomst van een notaris een Europese vennootschap op te richten.
Voor deze nieuwe juridische entiteit zouden in alle 27 lidstaten dezelfde regels moeten gelden. Met zo’n centrale registratie maakt het dus niet uit in welk land de startup gevestigd is. EU Inc. valt onder het ’28ste regime’, en dat is weer onderdeel van de nieuwe strategie voor startups en scaleups die in mei vorig jaar is gelanceerd.
Met 26 concrete acties wil Brussel het ondernemen in Europa vergemakkelijken. Die zijn opgebouwd volgens de levenscyclus van opstart tot groei en succes in Europa. Talent aantrekken, financiering regelen, nieuwe technologieën goedkeuren: dat zou allemaal gemakkelijker en sneller moeten gaan.
Nationale silo’s
Dat is nu nog niet het geval, want in andere landen wacht een doolhof van notariële vereisten, verschillende belastingwetgevingen en arbeidsreglementen die niet compatibel zijn.
‘Founders raken verstrikt in nationale silo’s’, weet de beweging EU Inc., waarbij ruim 22.000 oprichters en investeerders zijn aangesloten. ‘Dat beperkt de opportuniteiten, vertraagt de financiering en belemmert de innovatie.’
De regels in andere Europese landen zijn vaak onduidelijk, niet uitvoerbaar, niet consistent en nemen alleen maar toe. Het is een wildgroei om moedeloos van te worden. Het IMF becijferde de kosten van de Europese interne handelsbarrières: rond de 44 procent voor goederen en 110 procent voor diensten.
Frictie eruit
Europa moet de gemakkelijkste plek worden om een startup op te richten, te financieren en te laten groeien, dat is het doel. ‘We leven in een tijdperk waarin kapitaal en data Europa in een seconde kunnen doorkruisen. En bedrijven moeten zich net zo vrij kunnen bewegen’, verwoordde commissievoorzitter Ursula von der Leyen het dinsdag op het World Economic Forum in Davos. En zo verklaarde ze haar steun aan EU Inc.
Lees ook: Eén jaar Trump maakt einde aan Europese bescheidenheid
Kan de vlag al uit? Nog niet, reageert Lucien Burm, voorzitter van de Dutch Startup Association. ‘Maar we steken ‘m wel steeds hoger.’ Waar hij vooral blij mee is, is de uniforme set regels voor kapitaal en governance. De eerste pijler van EU Inc.
‘Negentig procent van de venture capital investeringen gebeuren eigenlijk in eigen land’, vertelt hij. Voor internationale investeerders wordt met zo’n EU Inc. een ‘stuk frictie’ weggehaald. Het is veel gemakkelijker om startups te financieren zonder diepgaand onderzoek te doen naar 27 verschillende lokale wetgevingen.
Meer investeringen
Als de financieringsregels voor iedereen in elk land duidelijk zijn, zal er meer geld door heel Europa heen geïnvesteerd worden. Dit is dus een ‘breekijzer’ voor de interne markt, geeft Burm aan, maar ook voor de Amerikanen en de Aziaten wordt die markt in één keer duidelijk. En dat is meteen een stuk aantrekkelijker.
Elk land heeft dezelfde soort startups, schetst hij, maar daar zitten ook veel bedrijven tussen die het niet redden. De winnaars komen eigenlijk pas in zicht, wanneer ze groter worden en overnames gaan doen.
Lees ook: Europa doet het beter dan Europa zelf denkt
‘Nu zul je zien dat er eerder binnen die groep startups geïnvesteerd gaat worden en dat je daarnaast steeds eerder zicht op de winnaars gaat krijgen. Dan gaat er ook geen kapitaal meer naar bedrijven die eigenlijk geen kans maken.’
Uniforme regels voor aandelenopties
Daardoor komt er meer talent vrij dat zich bij die winnende bedrijven kan aansluiten. Op dat talent is de tweede pijler van EU Inc. gericht: uniforme regels voor werknemersparticipatie.
Voor startups die nog geen grote salarissen of bonussen kunnen betalen, zijn aandelenopties een oplossing. Zo kunnen ze talent uit elk EU-land aantrekken én behouden.
EU Inc. is geen belasting- of arbeidsregeling. Bedrijven moeten nog steeds belastingen betalen in het land waar ze gevestigd zijn. Ook het aannemen en ontslaan van werknemers blijft gebonden aan de lokale wetten.
Stok achter de deur
Ook goed om te weten: EU Inc. is ook geen vervanging van bestaande structuren. Startups worden niet verplicht om een EU Inc. op te richten, ze kunnen ook nog gewoon een Nederlandse vennootschapsvorm kiezen.
Nederland moet echter wel opletten, volgens de voorzitter, want de EU Inc. gaat wel concurrerend zijn op de belastingregels voor investeringen. Dat betekent dat de overheid ‘alle dingen die belangrijk zijn voor startups’ voor elkaar moet hebben.
Een goede digitale infrastructuur, aantrekkelijke medewerkersparticipatie en meer belastingaftrek voor angel investeerders, somt hij op. Wat dat betreft is EU Inc. een mooie stok achter de deur voor het nieuwe kabinet.
Al mogelijk in 2027
Hoe nu verder? De Europese Commissie komt in maart van dit jaar nog met voorstellen voor een verordening. Een afgezwakt voorstel, zoals een richtlijn in plaats van een wet die voor alle landen geldt, is niet de bedoeling. ‘Want met een richtlijn kan ieder land weer zijn eigen versie maken. Elke kleine afwijking zorgt dat EU Inc. niet gaat werken.’
Halverwege dit jaar starten de onderhandelingen met de lidstaten. In het eerste kwartaal van 2027 zouden de eerste EU Inc.’s al opgericht kunnen worden, verwacht Brussel. Dat is extreem ambitieus, beseft ook Burm. ‘Maar we zitten in een hele rare situatie wereldwijd en onder druk wordt alles vloeibaar.’
Lees ook: 2025 was op twee na het beste jaar voor investeringen
