Stel, je bent een Nederlandse mkb’er met gewaagde plannen in het buitenland. Een vestiging openen in Ecuador bijvoorbeeld, een fabriek bouwen in Vietnam of een exportdeal sluiten met een afnemer in Mozambique. Dan loop je al snel tegen financieringsuitdagingen aan. Voor nieuwe plannen in dergelijke opkomende markten haken banken doorgaans snel af. Té risicovol.
De partij waar je als ondernemer dan nog wél kunt aankloppen in ons land heet Invest International. De organisatie bestaat nu precies vijf jaar en heeft een duidelijk doel: een markt opbouwen waar Nederlandse bedrijven met sterke businessplannen internationaal kunnen groeien en bijdragen aan hun eigen ontwikkeling en onze economie.
Kweekdoeken voor resistente gewassen
‘Nederlandse bedrijven die in het buitenland willen uitbreiden, helpen we met leningen of een andere financieringsvorm. Daarvoor werken we regelmatig samen met de bank. Soms nemen we zelf een belang in het bedrijf, in ruil voor kapitaal. Voor exportkredietverzekeringen is er een nauwe samenwerking met Atradius Dutch State Business’, aldus Melanie Maas Geesteranus. Zij staat sinds een jaar aan het roer van Invest International. ‘Als de markt nog erg onzeker is, dan kunnen ondernemers meestal niet bij hun reguliere bank terecht. Daar komen wij in beeld’, aldus de topvrouw.
Zo zijn de afgelopen jaren tal van ondernemers geholpen. Eén van hen is Yousef Yousef uit Delft, de oprichter van LG Sonic. Dat bedrijf gebruikt ultrasoon geluid om algen op de bodem van water te houden. Met als doel? Vervuiling tegengaan. ‘Een prachtige technologie! Voor de uitrol naar het buitenland was voorfinanciering nodig en daarvoor klopte deze ondernemer bij ons aan.’ Een ander voorbeeld is Iribov (foto).

Dat is een biotechnologiebedrijf in plantenveredeling en weefselkweek om gewassen resistenter te maken. Toen zij een fabriek in Ghana wilden bouwen, sprong Invest International bij met financiering.
En zo is verder bijvoorbeeld nog Mosa Meat, het Limburgse bedrijf in kweekvlees. Invest International verstrekte een ontwikkelingsbijdrage om internationale markten te verkennen en de stap van innovatie naar commerciële toepassing mogelijk te maken. ‘En wat te denken van Milence’, zegt Maas Geesteranus. ‘Zij ontwikkelen een Europees laadnetwerk voor elektrische vrachtwagens. In deze vroege fase kan de bank die ambities nog niet financieren en springen wij in.’
Bijna 2 miljard in vijf jaar
En dan is er nog een tweede tak. Naast het financieren van Nederlandse bedrijven, speelt Invest International een rol bij de Nederlandse ontwikkelingsprojecten over de grens. ‘We werken samen met landen bij grote transities op het gebied van energie, water, voedsel en gezondheidszorg’, vertelt de topvrouw.
‘We doen dat met directe subsidies aan projecten en dus niet via een overheid. Ook hier spelen Nederlandse bedrijven vaak een rol. Neem een kustversterkingsproject in het Afrikaanse Togo. Daarin werken we samen met de Wereldbank en de Franse ontwikkelingsbank Agence Française de Développement (AFD) en Boskalis als uitvoerder.’
Hoe ziet vijf jaar Invest International er eigenlijk uit in cijfers?
Aan bedrijven werd via leningen, aandelenbelangen en andere kapitaalconstructies bijna 1 miljard euro uitgezet. Voor internationale ontwikkelingsprojecten geldt ongeveer eenzelfde bedrag. Zo’n 400 Nederlandse bedrijven ontvingen financiering, waarvan meer dan de helft mkb’ers. Dat aantal blijft trouwens groeien. Zo kwamen er vorig jaar maar liefst 100 bij. Winst maakt Invest International nu vier jaar op rij.
‘Een derde van ons BNP wordt internationaal verdiend. Vorig jaar kwam zelfs de helft van de economische groei uit export van diensten en goederen’, zegt Maas Geesteranus. Dit verklaart volgens haar waarom de vraag naar de dienstverlening van Invest International blijft toenemen.
Toch draait het niet bij elk project om harde cijfers. Zo werd Philips bijvoorbeeld geholpen met de levering van MRI-scanners aan Oekraïne. Want ook dat is een risico dat een gewone bank niet snel kan nemen. En in de halfgeleiderindustrie praat Invest International met allerlei partijen, met als doel om Nederland en Europa minder afhankelijk te maken van landen als China. ‘We willen niet alleen kijken naar wat een investering voor een bedrijf betekent, maar ook naar wat het maatschappelijk teweegbrengt.’
Strategische weerbaarheid
Sinds Maas Geesteranus ruim een jaar geleden aantrad, schoof de organisatie een nieuwe strategie naar voren. Het financieren van bedrijven en internationale overheidsprojecten blijft de basis. Wel wordt er nóg scherper gelet op het rendement van investeringen voor de BV Nederland. ‘Als we ergens geld steken in infrastructuur, dan kan dat de opmaat zijn voor een gesprek over grondstoffen of voedselketens. In Ivoorkust bijvoorbeeld hebben onze deelnames in projecten geleid tot betere contacten met de regering. Daarmee bevorderen we de handelsrelaties. Ivoorkust is voor Nederland weer erg belangrijk als leverancier van cacaobonen.’
Maar de grootste verandering staat nog te gebeuren. Invest International werkt nu namelijk toe naar een fusie met Invest-NL, de andere staatsdeelneming die Nederlandse bedrijven in Nederland helpt groeien met leningen en het aantrekken van privaat geld. Zo moet binnen twee jaar een nieuw nationaal investeringsinstituut ontstaan, al staat die naam overigens nog niet vast. Maar belangrijker dan die naam is het idee dat erachter schuilt. Een bedrijf haalt eerst start- of scale-upgeld op, wil dan uitbreiden naar het buitenland en moet daarvoor bij een andere partij aankloppen.
De integratie moet zorgen voor één loket en daarmee meer duidelijkheid voor ondernemend Nederland. En zo schuilt er ook een financiële ambitie achter de fusie. Door budgetten samen te voegen, hoopt de nieuwe organisatie meer privaat kapitaal te mobiliseren.
Risicokapitaal
En ja, dat gaat in bijna alle gevallen om risicokapitaal. Dit gaat ook wel eens mis, zo geeft Maas Geesteranus toe. Wat niet wil zeggen dat de organisatie zo maar overal instapt. Elk voorstel gaat eerst langs de investeringscommissie. Daarvoor gelden strenge criteria over management, balans en landenrisico.
Daarnaast doen de teams van Invest International zelf due diligence onderzoek. Medewerkers controleren ter plekke of projecten op tijd worden opgeleverd en aan ESG-principes voldoen. Denk aan klimaatdoelen en de juiste arbeidsomstandigheden. ‘Als we altijd kunnen voorspellen dat iets heel goed gaat, dan was er wel een gewone financier voor te vinden geweest. Maar als je geen risico neemt, gebeurt er ook niets.’



