De concurrentie in Nederland is sinds 1993 niet toegenomen, maar juist licht afgenomen. Alle marktwerkingoperaties onder de paarse kabinetten ten spijt, zijn bedrijven in Nederland elkaar niet heftiger gaan bevechten.
Deze conclusie trekt het Centraal Planbureau (CPB) in een studie die maandag verscheen. Het planbureau zegt niet dat alle marktwerkingoperaties (waarmee bijvoorbeeld de makelaardij, de taxichauffeurs, de notarissen, de apothekers en anderen tot concurrentie werden gedwongen) hebben gefaald.
De verklaring voor de afnemende concurrentie is de veranderende structuur van de Nederlandse economie. Sinds de jaren negentig is Nederland steeds meer een diensteneconomie geworden in plaats van een industriële economie. In de dienstensector is minder concurrentie dan in de industrie, stelt het CPB. Als voorbeeld van rustige sectoren noemt het CPB accountancy, consultancy of sommige sectoren in de bouw.
Meeprofiteren
Een andere verklaring voor de tegenvallende concurrentie is het feit dat de vraag in de Nederlandse economie harder is gestegen dan het aanbod. Hierdoor is de relatieve machtspositie van bedrijven niet kleiner, maar juist groter geworden. Het CPB denkt dat toetredingsbelemmeringen in Nederland voorkomen dat nieuwkomers kunnen meeprofiteren van de gestegen koopkracht.
Niet in alle sectoren is het beeld gelijk. Het CPB turft dat in grofweg de helft van alle bedrijfstakken de concurrentie nauwelijks is veranderd. In een kwart van de sectoren is de concurrentie zelfs afgenomen. Slechts in een kwart van de sectoren is sprake van meer concurrentie dan in het verleden. Voorbeelden hiervan zijn volgens het CPB de apothekers en fabrikanten van auto-onderdelen.
Als aanbeveling aan een nieuw kabinet suggereert het CPB dat vooral ‘toetredingsbelemmeringen’ moeten worden afgebroken.
(Volkskrant)
