Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Zeewater ontzilten in 1 dag in plaats van 80 dagen: dat doet deze biotechstartup slim met bacteriën

In Chennai, de Indiase miljoenenstad waar Anirudh Rajesh opgroeide, kwam 's zomers soms maar één uur per dag water uit de kraan. Die ervaring was de inspiratie voor biotech-startup Aestuarium, die bacteriën ontwikkelt om zout uit zeewater te halen. Energiezuiniger en goedkoper dan bestaande methodes, belooft de 21-jarige ceo.

aestuarium anirudh rajesh
Anirudh Rajesh, ceo en medeoprichter van Aestuarium. Foto: Marc Cornelissen Brightlands Award

Wat is Aestuarium?

Aestuarium heeft een methode ontwikkeld om zeewater te ontzilten met behulp van genetisch aangepaste bacteriën. Deze bacteriën werken als een soort biologische spons: ze nemen zout op uit zeewater en geven dit later weer af in een gesloten systeem.

Het bijzondere is dat dit proces wordt aangestuurd met licht. ‘Als we groen licht op de bacteriën schijnen, absorberen ze het zout’, legt ceo en medeoprichter Anirudh Rajesh (21) uit. Rood licht moet straks voor de bacteriën het signaal zijn om het zout weer af te geven. ‘We zijn daar nog mee bezig’, zegt Rajesh. ‘Maar in theorie moet dat gewoon kunnen.’

De bacteriën zitten veilig opgesloten in bolletjes – vergelijkbaar met de balletjes in bubbletea of haribo-snoepjes – met een diameter van ongeveer 1 centimeter. Water en zout kunnen naar binnen, de bacteriën kunnen er niet uit.

Gebeurt dat toch, dan wil Aestuarium een veiligheidsmechanisme inbouwen. Dat moet wettelijk gezien ook, omdat er strenge EU-regels zijn voor genetische modificatie. Zo’n ‘kill switch’, zoals Rajesh dat noemt, kan bijvoorbeeld het beschijnen met blauw licht zijn. ‘Dat zorgt er dan voor dat het DNA in de bacteriën wordt vernietigd. Het werkt als een zelfvernietigingsknop.’ Ook deze genetische aanpassing aan de micro-organismen is nog in ontwikkeling.

Het belangrijkste voordeel van de technologie is de snelheid. Waar natuurlijke bacteriën ongeveer tachtig dagen nodig hebben om 40 procent van het zout uit water te halen, doen de aangepaste bacteriën van Aestuarium dit in één dag. Dat maakt het proces 2,5 keer energiezuiniger dan de huidige standaardtechniek bij ontzilting, omgekeerde osmose – een methode waarbij water onder hoge druk door een filter wordt geperst. Ook de kosten liggen naar verwachting 50 procent lager.

De technologie is specifiek ontwikkeld voor natriumchloride – gewoon keukenzout. Dat vormt 80 procent van alle zouten in zeewater. Aestuarium ziet de bacteriën daarom vooral als voorbehandeling voor bestaande ontziltingsinstallaties. ‘Onze technologie kan een pre-treatment zijn om het grootste deel van het zout eruit te halen, zodat het hele systeem veel energiezuiniger werkt’, zegt Rajesh.

Wie zitten erachter?

Het verhaal van Aestuarium begint in Chennai, India. Daar groeide Rajesh op in een stad waar tijdens de zomer maar één uur per dag water uit de kraan kwam. ‘Het was gewoon iets waar ik groot mee ben geworden’, vertelt hij. ‘Maar toen ik naar Europa verhuisde, zag ik: dit hoeft dus niet zo te zijn.’ Die ervaring bleef aan hem knagen.

Als student moleculaire biologie aan de Universiteit Maastricht kreeg Rajesh de kans om zijn idee uit te werken. In 2022 deed hij mee aan iGEM, een prestigieuze internationale competitie waarbij studenten biologische oplossingen ontwikkelen voor wereldproblemen. De competitie is opgezet door MIT.

‘Je bedenkt een idee, dan moet je financiering ophalen, bijvoorbeeld via crowdfunding. Daarna koop je materiaal en probeer je het uit in het lab’, legt hij uit. Het twaalfkoppige team won een zilveren medaille in Parijs.

Startups to Watch

Iedere maand lichten we een veelbelovende startup uit. De Startup to Watch dingt ook mee naar de titel Startup van het Jaar. Benieuwd wie er kans maken? Lees eerdere Startups to Watch terug »

tmf group

De reeks is mede mogelijk gemaakt door TMF Group, internationaal dienstverlener van bedrijfsadministratie. TMF Group helpt scaleups met HR & Payroll, Entity management en Accounting & Tax administratie.

Na de competitie besloten Rajesh en een deel van het team door te gaan. In oktober 2023 richtten ze Aestuarium officieel op als onafhankelijk bedrijf – geen spin-off van de universiteit. 

Het team bestaat uit zes personen. Naast Rajesh zijn dat Neha Silva (operationeel directeur) en Mathis Ben Harira (technisch directeur) als mededirecteuren. Daarnaast zijn er drie teamleden: Sinan Haciibrahimoglu (financieel directeur), Camilla Micheli (productontwikkelaar) en Lara Anderegg (veiligheid en compliance).

aestuarium team
Vlnr, het team van Aestuarium: Anirudh Rajesh, Camilla Micheli, Sinan Haciibrahimoglu, Lara Anderegg, Mathis Ben Harira en Neha Silva. Foto: Aestuarium

Alle drie de directeuren zijn begin twintig en hebben een bachelor in biologie of biochemie behaald in Maastricht. Silva en Ben Harira doen nu een master in Utrecht. Rajesh heeft een tussenjaar genomen om fulltime aan de startup te werken.

‘Het idee is dat we rouleren’, legt hij uit. ‘De andere twee zijn eerder afgestudeerd dan ik. Zij namen eerst een tussenjaar en werkten aan de startup terwijl ik nog studeerde. Nu doe ik het.’

Die master-diploma’s zijn belangrijk, geeft Rajesh aan. ‘Het laat zien dat we weten waar we het over hebben op technologisch gebied. We zijn allemaal nog jong. Bachelor-studenten richten normaal gesproken geen deeptech-startup op.’

Om met de businesskant te helpen, heeft Aestuarium een groep partners om zich heen verzameld, waaronder Rabobank, het Center for Entrepreneurship van de Universiteit Maastricht, Brightlands, Rockstart en de Limburgse regionale investeerder LIOF.

Wie zitten op Aestuarium te wachten?

De belangrijkste markt is het Midden-Oosten. Daar bevinden zich de grootste ontziltingsinstallaties ter wereld – sommige zuiveren tot een miljard liter zeewater per dag. ‘Dat is waar de grootste markt voor ontzilting is’, zegt Rajesh.

Maar de technologie is ook relevant voor andere regio’s. Rajesh noemt het voorbeeld van Nederlandse boeren in Zeeland. ‘We hebben gesproken met LTO Nederland. Zij vertelden ons over uientelers op Schouwen-Duiveland die last hebben van verzilting. Hun productie is de afgelopen jaren dramatisch gedaald, omdat zeewater in het grondwater sijpelt.’ Voor zulke agrariërs zou betaalbare ontzilting een uitkomst kunnen zijn.

Op langere termijn wil Aestuarium uitbreiden naar ontwikkelingslanden. ‘In India en Afrika is waterschaarste een enorm probleem. Die landen zijn juist afhankelijk van betaalbare oplossingen. We willen ervoor zorgen dat ontzilting toegankelijk wordt voor iedereen.’

De klanten van Aestuarium zijn niet zozeer de eindgebruikers, maar de grote spelers in de ontziltingsindustrie. Bedrijven als Suez, Veolia en Acciona bouwen en beheren ontziltingsinstallaties wereldwijd. Met dit soort partijen wil Aestuarium samenwerken.

Wat is het verdienmodel?

Aestuarium is niet van plan zelf overal ontziltingsinstallaties te bouwen. ‘Dat zou te veel tijd en investeringen kosten’, zegt Rajesh. ‘We willen dat de oplossing sneller beschikbaar is.’ Daarom kiest het bedrijf voor een licentiemodel. De technologie wordt in licentie gegeven aan grote waterbedrijven of overheden die water nodig hebben voor hun regio.

Daarnaast produceert Aestuarium de bacteriën zelf en verkoopt deze op abonnementsbasis. ‘De bacteriën hebben een levensduur’, zegt Rajesh. ‘Na een paar dagen moeten ze vervangen worden. We sturen een nieuwe batch, zoals een inktcartridge voor printers.’ Dit zorgt voor terugkerende inkomsten.

Tot slot vormt het zout dat uit het proces komt een extra inkomstenbron. Omdat de bacteriën specifiek keukenzout opnemen en afscheiden, is dit zout relatief zuiver en economisch interessant. Het kan in de supermarkt terechtkomen of dienen als strooizout voor gladde wegen.

‘Uit ons productieproces komt pekelwater. Dat kan een grondstof zijn voor bedrijven die nu zout winnen op de traditionele manier’, legt Rajesh uit. Hoe dat precies vorm moet krijgen, onderzoekt het bedrijf nog.

Hoever is Aestuarium?

Op dit moment werkt Aestuarium aan een prototype dat 50 liter zeewater per dag kan ontzilten. Het team huurt laboratoriumruimte bij CHILL op de Brightlands Chemelot Campus in Geleen. De volgende stap is een proefinstallatie van duizend liter per dag, waarschijnlijk op de watercampus bij Wetsus in Leeuwarden.

‘We willen stap voor stap opschalen’, legt Rajesh uit. ‘We hebben gezien dat veel biotechbedrijven falen, omdat ze stappen overslaan. Ze gaan van klein naar groot en dan werkt het ineens niet. Ze hebben geen geld meer en weten niet wat er is gebeurd. We nemen de tijd om elke stap goed te testen.’

Na de proefinstallatie van duizend liter volgt er een van tienduizend liter per dag. Het einddoel is een commerciële installatie van 200.000 liter per dag. ‘Dan werken we met een klant om een volledige installatie te bouwen’, zegt Rajesh. ‘Een groot ontziltingsbedrijf dat de engineering en bouwcapaciteit heeft. Wij zijn van de biotech, zij kunnen het opschalen.’

Rajesh verwacht dat de technologie over drie jaar op dat punt is. Daarna wil Aestuarium overstappen op het licentiemodel.

Nog geld nodig?

Tot nu toe heeft Aestuarium verschillende kleine prijzen gewonnen en financiering binnengehaald. Het begon met crowdfunding en competities zoals de Brightlands Startup Challenge. Daarna volgde een pre-seedinvestering van accelerator Rockstart.

Ook ontving het bedrijf 50.000 euro subsidie van LIOF via het project LimburgToekomstbestendig. Begin oktober kwam daar de winst van de Marc Cornelissen Brightlands Award bij, goed voor 35.000 euro.

anirudh rajesh aestuarium marc cornelissen brightlands award
Aestuarium won begin oktober de Marc Cornelissen Brightlands Award. Foto: Marc Cornelissen Brightlands Award

Binnenkort start het bedrijf de zoektocht naar nieuwe financiering. Rajesh mikt op een miljoen tot anderhalf miljoen euro, nodig om de technologie verder te ontwikkelen en op te schalen.

Dagelijks de nieuwsbrief van Startups & Scaleups ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Op dit moment krijgt niemand in het team salaris overgemaakt. ‘Alles gaat naar het lab, naar apparatuur en experimenten’, zegt Rajesh. ‘Dat is de belangrijkste reden waarom we zo lean hebben kunnen opereren.’

Om bij te verdienen, werkt Rajesh bij de Jumbo, maar alleen in de weekenden. ‘Het lab is alleen van maandag tot en met vrijdag open, van negen tot vijf’, legt hij uit. ‘Ik wilde een baan in het weekend zodat ik mezelf kan onderhouden. De Jumbo is nu de beste optie. Ik ben nog jong, dus ik maak me er niet zo druk om. Het is gewoon vakkenvullen. Dat is prima.’

Meer startups to watch: