Winkelmand

Geen producten in je winkelmand.

Collega’s aanspreken, met deze 10 tips heeft het effect

Een collega die zijn afspraken niet na komt, stelselmatig te laat komt, tijdens een belangrijke vergadering gaat zitten Whatsappen of achter hun rug om andere collega’s zwart maakt. Zeggen we er wat van, of laten we het zitten?

collega's aanspreken Getty Images
Je leest nu: Collega’s aanspreken, met deze 10 tips heeft het effect

Veertig procent van de Nederlandse managers zegt collega’s, medewerkers of de leidinggevende eigenlijk vaker te moeten aanspreken op gedrag en 60 procent vindt dat zijn collega’s dat vaker zouden moeten doen. We stellen lastige gesprekken uit. En als we het al doen dan zegt maar 20 procent in staat te zijn een blijvende gedragsverandering teweeg te brengen.

De reden; we willen de werkrelatie goed houden, we zijn bang de ander te kwetsen of slecht te scoren op het volgende medewerkerstevredenheidsonderzoek. En het zit gewoon niet in onze aard om elkaar ‘slecht nieuws’ te brengen.

Aanspreekgedrag

Dat vond Gytha Heins in haar onderzoek naar aanspreekgedrag in Nederlandse organisaties. Heins ondervroeg 500 managers online en sprak 31 leidinggevenden en commissarissen op verschillende niveaus in organisaties. Ze interviewde niet de minsten. De uitspraken van onder meer Ingrid Thijssen (rvb Alliander), Rijkman Groening (ex-ABN Amro), Alexandra van Huffelen (directeur GVB), Piet van Vugt (ceo Pink Elephant , Jaap van Manen (verantwoordelijk voor de nieuwe Corporate Governance Code) en Wessel Ganzevoort (oud-topman KPMG) staan geanonimiseerd in het onderzoek.

Alle geïnterviewden zijn het erover eens dat collega’s aanspreken ongelofelijk belangrijk is. De redenen die ze daarvoor noemen zijn dat het belangrijk is dat iedereen zijn verantwoordelijkheid neemt, dat het nodig is om te leren en om de sfeer in de groep te bewaken.

Te weinig

Toch meldt maar liefst 97 procent van de mensen die Heins sprak dat er in hun organisatie te weinig wordt aangesproken. Een van de topmanagers zei zelfs: ‘Dat we elkaar niet aanspreken en de daarmee ontstane waan van ‘onaantastbaarheid’ aan de top heeft ons bedrijf aan de rand van de afgrond gebracht.’

Aanspreken heeft een imagoprobleem. Het merendeel van de leidinggevenden, commissarissen en adviseurs die Heins sprak gaf aan dat ‘collega’s aanspreken’ een negatieve lading heeft. Het wordt ervaren als een opgestoken vingertje en belerend. Zo’n 40 procent van de geïnterviewden wil ervoor waken niet betuttelend over te komen.

Voorbeeldfunctie

Wel vonden alle deelnemers dat ze misschien niet genoeg, maar wel meer aanspreken dan hun collega’s. Reden om collega’s aan te spreken op hun gedrag is de voorbeeldfunctie die ze hebben, als jij het niet doet, wie doet het dan wel? Ook wordt de ontwikkeling van de ander als een belangrijke reden genoemd.

Dat klinkt allemaal heel nobel, maar aanspreken doen we ook voor eigen gewin. De helft van de geïnterviewden zei dat ze iemand aanspreken op gedrag als ze er zelf last van hebben, omdat ze willen dat iets op hun manier gebeurt, of om als een sterke leider over te komen.

Emoties

Rode draad was dat iemand aanspreken op zijn gedrag lastig is en blijft, ongeacht de rol die je hebt of het niveau in de organisatie waar je opereert. Want je emoties spelen mee en je weet nooit hoe een gesprek uitpakt.

Maar hoe doe je het dan goed volgens de geïnterviewden? Ten eerste met respect. Ongeveer 70 procent van de ondervraagden spreekt nooit ‘publiek’ aan, 30 procent zegt dat af en toe wel te doen om aan de groep te laten zien welk gedrag wel of niet gewenst is. Zo’n 80 procent zegt het zo snel mogelijk te doen, 20 procent kiest er expliciet voor om er nooit direct bovenop te springen. 40 procent van de deelnemers vermeldde dat het even belangrijk is ook complimenten te geven. Ongeveer de helft bereid aanspreken heel goed voor, de andere helft doet dat nooit. En 60 procent gaf aan dat het wel belangrijk is het gesprek op te volgen of er een vervolg aan te geven.

Tips om effectiever collega’s aan te spreken:

  1. Maak heldere afspraken, ook over gedrag.
  2. Zorg dat je je senang voelt in je positie.
  3. Zorg voor een gezonde zelfevaluatie en vraag zelf ook kritische feedback.
  4. Achterhaal wat de oorzaak is. Probeer te begrijpen. Vel dan pas je oordeel.
  5. Weet waar je alarmknop zit en manage je eigen emoties.
  6. Bewaak de juiste maat. Praat niet over elk wissewasje en spring niet overal bovenop maar ga ook niet downsizen.
  7. Vergeet de complimenten niet.
  8. Bereid het gesprek voor, zorg in ieder geval dat je voldoende munitie hebt in de vorm van feiten en voorbeelden en neem de tijd.
  9. Betrek feedback van je klanten.
  10. Zorg voor rugdekking en de mogelijkheid om er consequenties aan te verbinden.

Dit artikel is een herplaatsing van het artikel dat eerder bij MT verscheen.