Wij leven met zijn allen in een hele slechte aflevering van The Office. Alleen kijkt er niemand naar ons real life satirisch programma, wij zitten er tenslotte zelf middenin.
Systeemplaten, tl-buizen, in plastic verpakte kaas in de kantine, karnemelk of airconditioning. En dan hebben we het alleen over de werkomstandigheden en niet over kantoorpolitiek, absurde regeltjes – kijk voor pijnlijk vermaak naar het tv-programma Terug naar de werkvloer – en de alles vernietigende onderliggende omgangsvormen.
Feedback over het functioneren verzandt in vage algemeenheden en de altijd zieke collega moeten we maar weer even ontzien. Eindeloze vergaderingen gecombineerd met slechte automatenkoffie kunnen zelfs welwillende medewerkers tot de rand van waanzin drijven. Termen als ‘eigen verantwoordelijkheid’ en ‘leiderschap’ bewaren we even voor een cursus op kosten van de zaak. Hebben we weer wat om over te zeiken. En een dagje uit.
Het is toch om helemaal gek van te worden.
De cultuur in bedrijven propageert middelmatigheid. Alles is prima, gezellig of leuk. Zo kan je toch nooit excellent worden als persoon, laat staan als bedrijf? Wat is er dan gebeurd met de menselijke behoefte om ergens verschil te maken, erbovenuit te steken en successen te behalen? Wij hebben passieloze bestuursvoorzitters aan onszelf te danken en roepen tegelijkertijd om meer daadkrachtig leiderschap. Dat kan toch niet waar zijn?
Waar blijft al het talent dat van nature in ons zit? Waarom betalen we goud geld voor consultants die ons alleen vertellen hoe laat het is? Leiderschap gaat over beweging, in actie komen en de wereld net iets beter achterlaten. Eigen verantwoordelijkheid heeft niets te maken met managementcursussen, maar is een state of mind. Oorzaak zijn in plaats van gevolg. Wij kunnen op elk moment van elke dag alles anders gaan doen. En dat is geen tegeltjeswijsheid.
Dominique Haijtema
Deze column verscheen eerder in MT 19-2005.
