Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Advertorial: Van Lanschot Bankiers

Vermogensregie binnen private banking

Van Lanschot Bankiers is specialist in private banking. Met een toegewijde vermogensregie creëert de bank een naadloze aansluiting op de persoonlijke wensen en het vermogen van zijn cliënten. Een centrale rol is hierbij weggelegd voor de advisering op basis van geavanceerde scenarioanalyses.

Private banking richt zich op het realiseren van de doelstellingen die een cliënt met zijn kapitaal nastreeft. Het is volgens directeur private banking Joost Rietvelt een specialisme dat een persoonlijke benadering richting de cliënt vereist. Hij ziet echter dat de meeste banken deze vorm van bankieren als een van hun reguliere diensten beschouwen. "Ze stellen hun advies samen aan de hand van algemene profielen en generieke planningsmodellen. Vervolgens wordt elke portefeuille beheerd op basis van de eigen marktvisie. Een cliënt ziet in deze vorm van vermogensbeheer dan ook nauwelijks iets terug van zijn persoonlijke wensen."

Als tweede tekortkoming noemt Rietvelt de neiging van banken om het verwachte vermogensverloop op gemiddelde rendementen te baseren. Volgens hem leidt dat voor een cliënt die op enig moment geld aan zijn vermogen gaat onttrekken tot een verkeerde voorstelling van zaken. "Stel, een cliënt heeft een startkapitaal van één miljoen euro. Hij wil dit vermogen de komende twintig jaar in stand houden, maar er tegelijkertijd jaarlijks zestigduizend euro als inkomen aan onttrekken. Met een statisch rendement van zeven procent krijgt deze cliënt een te rooskleurig beeld voorgespiegeld – namelijk een lichte vermogensgroei. Door sterke koersfluctuaties van jaar tot jaar kan het vermogen bij dit gemiddelde rendement echter ook dalen. Een cliënt heeft hier vanuit de gestandaardiseerde benadering van de meeste banken weinig zicht op. Wij maken dit soort situaties wél transparant. Hetzelfde geldt overigens voor het vaak onderschatte effect van inflatie op de haalbaarheid van doelstellingen."

Scenarioanalyse

Private banking heeft zich bij Van Lanschot ontwikkeld tot een hoogwaardige dienstverlening. Volgens Rietvelt is dit vooral toe te schrijven aan de gehanteerde vermogensregie. "We zijn als een van de weinige partijen in Europa in staat om een directe relatie te leggen tussen de verschillende vermogenscomponenten van onze cliënten en hun individuele financiële doelstellingen. We gebruiken hiervoor een gecertificeerd en objectief model dat oorspronkelijk voor de pensioensector is ontwikkeld. Vanaf het moment dat dit model beschikbaar kwam voor de particuliere sector, hebben wij het omarmd. Met deze techniek analyseren we maar liefst vijfhonderd economische scenario's, waaruit de haalbaarheid van die individuele doelstellingen kan worden afgeleid. Ons advies is een staaltje van ambachtelijk maatwerk."

Rietvelt noemt als grote kracht van de scenarioanalyse dat deze de invloed van een veelvoud aan factoren kan berekenen en daarmee beslissingen objectief kan onderbouwen. "Neem de directeur-grootaandeelhouder", legt hij uit. "Zijn kapitaal bestaat vaak uit verschillende componenten, waarvan een deel in het bedrijf zit. Het is een complexe taak om die componenten met inachtneming van wetgeving en fiscale regels goed te structureren en te managen. Wij kunnen die taak aan en tegelijkertijd kunnen we ook voorrekenen wat het effect is van bijvoorbeeld de aankoop van een boot of kunstwerk op de haalbaarheid van de oorspronkelijke financiële doelstellingen en de optimale inrichting van het vermogen."

Ken je cliënt

Van Lanschot betrekt een cliënt nauw bij het beheer van diens kapitaal. Dat begint met een inventarisatie van de doelstellingen van de cliënt. "We stimuleren onze cliënten om zo gedetailleerd mogelijk te vertellen hoe ze hun vermogen voor de toekomst willen gaan inzetten", vertelt Rietvelt. "Zo vragen we bijvoorbeeld of ze ooit een tweede huis willen kopen of een stichting willen oprichten. Dan blijkt vaak dat een cliënt niet geleerd heeft zijn toekomstwensen zo zorgvuldig te formuleren."

Alle informatie die financieel is te kwantificeren wordt vervolgens in de eerste scenarioanalyse verwerkt. Waarna Van Lanschot weer met de cliënt aan tafel gaat zitten. "We leggen de cliënt precies uit wat onze analyse voor hem betekent", verklaart Rietvelt. "Hij krijgt daarmee een veel concreter inzicht in de haalbaarheid van zijn doelstellingen. Een cliënt verzucht nogal eens dat hij na zo'n analyse eindelijk overzicht over zijn financiële leven heeft. Om daarna zijn wensen in meer of mindere mate nog eens aan te passen. Juist door deze wisselwerking komen we tot de beste inrichting van de portefeuille."

Doorlopende advisering

Uiteindelijk zit Van Lanschot meerdere keren met een cliënt aan tafel. "We voeren soms wel vijf keer een scenarioanalyse uit voordat het plaatje rond is", lacht Rietvelt. "Dat hoort bij onze taak. We nemen graag de verantwoordelijkheid voor een adequate dienstverlening, maar wel bij voorkeur in relatie tot een goed geïnformeerde en kritisch beslissende cliënt. Immers, iedere verandering in zijn gedragspatroon beïnvloedt zijn financiële toekomst."

Bovendien is het door privé- of marktontwikkelingen noodzakelijk om gemiddeld één keer per jaar voor iedere cliënt een nieuwe scenarioanalyse uit te voeren. "Het gaat dan om echt substantiële verschuivingen", benadrukt Rietvelt. "De kleinere fluctuaties zijn al in het model verweven, die hebben nauwelijks invloed. Door iedere keer de terugkoppeling te maken van de gewijzigde situatie naar de haalbaarheid van de oorspronkelijke doelstellingen, zorg je voor consistentie in de advisering. Ook voorkom je hiermee dat je je in de beslissing over een portefeuille al te veel laat leiden door een actuele marktvisie."

Van Lanschot Bankiers

Hooge Steenweg 29, 5211 JN 's-Hertogenbosch

Postbus 1021, 5200 HC 's-Hertogenbosch

Telefoon: (073) 548 35 48

Fax: (073) 548 81 36

E-mail: [email protected]

Dagelijks de nieuwsbrief van Management & Leiderschap ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

www.vanlanschot.com

Wat jij kan leren van de genante AI-flaters van Starbucks en Meta

Starbucks verwoestte zijn reputatie in Zuid-Korea door blind AI-advies te volgen. Meta joeg duizenden medewerkers tegen zich in het harnas met een AI-reorganisatie die niemand zag aankomen. Onverschilligheid komt duur te staan, schrijft columnist Simone van Neerven.

Foto: Getty Images

Op 18 mei van dit jaar lanceert Starbucks in Zuid-Korea de campagne ‘Tank Day’ om hun nieuwe koffie thermobeker te promoten. Een paar uur later staat het hele land op zijn kop. Klanten slaan hun Starbucks-bekers en -mokken kapot en de loyaliteitsapp wordt massaal verwijderd.

Overheidsinstanties breken de banden met de koffieketen en zelfs de president bemoeit zich er mee en noemt Starbucks ‘goedkope sjacheraars’. De omzet daalt in één week met 26 procent en de ceo van Starbucks Korea wordt gedwongen om ontslag te nemen.

Wat bleek? Starbucks lanceerde de campagne op de nationale herdenkingsdag die in Zuid-Korea bekendstaat als 5/18. Op 18 mei 1980 begon in de stad Gwangju een volksopstand tegen het militaire regime van Chun Doo-hwan. Het leger sloeg de protesten met grof geweld neer, wat uitmondde in een tiendaags bloedbad. Volgens officiële cijfers kwamen daarbij ongeveer 170 mensen om het leven, maar onafhankelijke schattingen lopen uiteen van 500 tot 2.000 doden.

Niet alleen de gekozen lanceringsdatum leidde tot ophef. Ook de slogan van de Starbucks-campagne ‘thwack on the desk‘ (klap op het bureau) bleek uiterst ongelukkig gekozen. De slogan riep herinneringen op aan een beruchte uitspraak van de Zuid-Koreaanse autoriteiten na de marteldood van studentenactivist Park Jong-chul in 1987. De politie beweerde destijds aanvankelijk dat Park was overleden nadat een agent “met een klap op het bureau had geslagen”, een verklaring die symbool is komen te staan voor de doofpotaffaire rond zijn dood.

Lees ook: Je dacht slim te zijn met je AI-tools? Collega’s vinden je dommer, blijkt uit onderzoek

Klakkeloos overnemen van AI advies

Het bleek dat de marketeers een AI-tool hadden gebruikt om tot de campagne en slogan te komen. De suggesties waren klakkeloos overgenomen zonder enig historisch en cultureel besef. Daarbij kwam dat het management de promotie goedkeurde zonder de bijlage met het marketingmateriaal te openen en checken.

Het is een veelgemaakte fout om je scherpte te verliezen als je AI om advies vraagt zonder de output goed te controleren en te factchecken. Het voorbeeld van Starbucks Korea maakt pijnlijk duidelijk dat onverschilligheid je heel duur kan komen te staan.

Starbucks blunderde nog meer

In september 2025 introduceerde Starbucks in meer dan 11.000 vestigingen in de Verenigde Staten een AI-tool voor voorraadbeheer. Met een tablet konden medewerkers hun schappen scannen, waarna de software automatisch melkpakken, siropen en andere producten telde. Volgens Starbucks was de tool 99 procent nauwkeurig en kon hij voorraadtellingen tot acht keer sneller uitvoeren dan medewerkers. Maar alweer een paar maanden later, in mei 2026, trok Starbucks de stekker uit het initiatief.

De AI was getraind en getest onder ideale omstandigheden: overzichtelijke schappen, goede verlichting en een perfect opgeruimd magazijn. Maar zo is het natuurlijk nooit in de praktijk. De software labelde producten verkeerd, verwarde verschillende soorten melk, sloeg artikelen over en registreerde voorraden onjuist. Het gevolg was een chaotisch voorraadbeheer, lege schappen en steeds meer frustratie onder barista’s die misgrepen tijdens hun werk.

Door de drang om mee te willen doen met de AI-hype willen veel organisaties laten zien dat ze vooroplopen. Dit voorbeeld maakt duidelijk dat het te snel invoeren van een AI-tool zonder voldoende praktijkervaring op te doen en naar medewerkers te luisteren, al snel kan uitmonden in chaos.

Lees ook: AI-agents zijn makkelijker te misleiden dan gedacht

Chaos en onvrede bij Meta

Ook bij Meta kunnen ze er wat van. Midden juni 2026 stuurt Meta cto Andrew Bosworth een interne memo rond en gaat daarin met de billen bloot. Hij geeft ruiterlijk toe dat het managementteam een vreselijke blunder heeft begaan met de ‘AI-reorganisatie’ die het bedrijf doorvoerde.

In mei van dit jaar schrapte Meta ongeveer 8.000 banen, zo’n 10 procent van het personeelsbestand. Volgens het bedrijf was de reorganisatie nodig om de miljardeninvesteringen in AI te financieren. Vrijwel tegelijkertijd ontvingen 7.000 andere medewerkers een heel ander bericht. In een e-mail kregen zij te horen dat ze waren geselecteerd voor een nieuw AI-initiatief binnen het bedrijf. Die overplaatsing was echter zonder hun medeweten of instemming besloten.

Deze reorganisatie komt bovenop een andere blunder van een maand eerder, waarbij Meta software installeerde om alle toetsaanslagen en muisbewegingen van medewerkers te registreren en zo data te verzamelen om hun AI-modellen te trainen. Dit leidde tot grote onvrede onder de medewerkers. Velen uitten hun ongenoegen op de interne kanalen: ‘This makes me super uncomfortable. How do we opt out?’ werd het meest gelikete bericht. Waarop Bosworth simpelweg reageerde met: ‘Er is geen opt-out op bedrijfslaptop.’

Meta-medewerkers kwamen in opstand en er werd een petitie opgezet tegen het tool, dat massaal werd ondertekend. Meta krabbelde terug en besloot eind juni om het programma voorlopig te pauzeren.

Lees ook: De AI-godfather die niet gelooft in chatbots als Claude en ChatGPT: ‘Niet eens slimmer dan een kat’

Moreel dieptepunt

Ook over de herstructurering lieten medewerkers flink van zich horen. Op Reddit schreef een medewerker dat de selectie voor de nieuwe AI-unit willekeurig leek te zijn verlopen. Anderen waren nog uitgesprokener en omschreven het werk in die unit als ‘een geestdodende hel’ en ‘alsof je in een strafkamp werkt’. Op interne Slack-kanalen werden massaal cynische memes gedeeld en meerdere medewerkers spraken van een ‘gevoel van diepe, groeiende angst’ binnen het bedrijf.

Tijdens een van de wekelijkse Tuesdays with Boz-chats erkent Bosworth dat het moreel van de medewerkers op een bijna historisch dieptepunt is beland: ‘Misschien niet het allerlaagst in de afgelopen 20 jaar, dat was denk ik tijdens het Cambridge Analytica schandaal in 2016, maar het komt daar wel dicht bij in de buurt.’

Menselijke maat

Meta wilde razendsnel opschalen in AI om de concurrentie voor te blijven. Maar de combinatie van een haastige reorganisatie en een gebrek aan transparantie leidde tot verwarring, onzekerheid en groeiende weerstand onder medewerkers. Het vertrouwen in het leiderschap kreeg daardoor een flinke deuk.

Meta’s AI-strategie struikelt dus niet zozeer over de technologie, maar over de menselijke kant van verandering. Het voorbeeld laat zien dat gebrek aan transparantie, slechte communicatie en beslissingen die van bovenaf worden opgelegd een recept zijn voor voor chaos en ontevredenheid onder medewerkers.

Meedoen met de AI-gekte

De voorbeelden van Starbucks en Meta laten zien dat de grootste mislukkingen niet worden veroorzaakt door de technologie zelf, maar door menselijke keuzes. AI-adviezen worden klakkeloos overgenomen, systemen worden uitgerold voordat ze in de praktijk zijn getest en medewerkers worden buitenspel gezet. De techniek is zelden het probleem; de manier waarop organisaties ermee omgaan des te vaker.

Maar we laten ons opfokken. Wim T. Schippers had het vast AI-gekte genoemd. De angst om achter te blijven zet organisaties ertoe aan om sneller te handelen dan verstandig is, met alle gevolgen van dien. Overhaaste beslissingen, kostbare blunders en vooral medewerkers die totaal over de kling zijn gejaagd. In een wereld die steeds harder rent, is vertragen soms de meest vooruitstrevende keuze. Maar wie durft er nog op de rem te trappen als iedereen vol gas geeft?

Lees ook: AI-FOMO: de angst om achter te lopen verlamt bedrijven