Nee, het lek is nog niet boven bij Alfen. Vorige week maakte de beursgenoteerde fabrikant van laadpalen zijn beleggers weer eens chagrijnig met een omzetwaarschuwing.
De halfjaarcijfers zagen er nog relatief solide uit. Met de nadruk op relatief. Het nettoverlies daalde van ruim 11 miljoen euro in de eerste helft van 2024 naar nog slechts 1,3 miljoen euro afgelopen halfjaar.
De marges verbeterden, deels door kostenbesparingen en deels doordat eenmalige voorzieningen uit 2024 nu niet opnieuw hoefden te worden genomen. Het beeld was daarmee dat van een bedrijf dat de bodem had bereikt en langzaam weer boven water probeert te komen.
Verwachte omzetgroei gehalveerd
Maar dan de omzet. Die daalde in de eerste zes maanden met 14 procent naar 211,5 miljoen euro. Vooral de divisie laadsystemen kreeg rake klappen: de omzet zakte er met 23 procent naar 61,8 miljoen euro. Het aantal geproduceerde laadpunten viel met bijna een kwart terug ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder.
In België en Duitsland, belangrijke afzetmarkten na Nederland, speelden beleidswijzigingen een rol, maar ook gebrek aan netcapaciteit, personeel en materialen. Subsidies verdwenen, en dat drukte de vraag verder.
Het noodzaakte ceo Marco Roeleveld om opnieuw met een forse domper te komen. Voor 2025 voorziet hij nog een omzet van 430 tot 480 miljoen euro, met een winstmarge van 5 tot 8 procent. Maar voor 2026 moest hij de prognose naar beneden bijstellen.
Waar eerder nog 5 tot 10 procent groei werd voorspeld, rekent het bedrijf nu op hooguit 5 procent. Het herstel is dus op zijn minst broos. Voor 2027 durft Alfen al helemaal geen doelstelling meer te geven.
En dat is een tegenvaller, voor wie dacht dat Alfen na annus horribilis 2024 op weg terug omhoog zou gaan.
Hoogtijdagen voor Alfen tot en met 2023
Alfen, met hoofdkantoor in Almere, produceert laadpalen, energieopslagsystemen en slimme netoplossingen en stond enkele jaren geleden nog symbool voor de succesvolle transitie naar elektrische mobiliteit. Tot 2023 beleefde het nog hoogtijdagen.
De omzet werd dat jaar opgestuwd tot boven de 500 miljoen euro, terwijl beleggers de aandelenkoers opdreven tot ruim boven de 100 euro. De energietransitie kwam op stoom, de elektrische auto zou in hoog tempo de brandstofauto vervangen en laadinfrastructuur was dé groeimarkt.
Voor Alfen, dat zich had ontwikkeld tot een internationale speler, was dat de perfecte voedingsbodem. De koers van het aandeel verdubbelde in korte tijd en verwachtingen van analisten waren unaniem positief.
Maar eind 2023 en vooral in 2024 werd duidelijk dat de groeicurve zijn piek had bereikt. Dat half miljard omzet werd in 2024 niet meer gehaald. De meter bleef steken op 487,6 miljoen euro. Belangrijker nog: er was een nettoverlies van 27 miljoen euro.
Van beurslieveling naar zorgenkind
De oorzaken lagen zowel in de markt als binnen het bedrijf zelf. De verkoop van elektrische auto’s verliep in 2024 door het wegvallen of beperken van overheidstimulering minder vlot dan gehoopt, waardoor de vraag naar laadpalen afnam. Tegelijkertijd kelderden de prijzen van batterijsystemen voor energieopslag met rond de 40 procent, wat ertoe leidde dat veel klanten hun investeringen uitstelden.
En alsof dat nog niet genoeg was, kreeg Alfen in rampjaar 2024 ook te maken met een technisch probleem: zijn transformatorstations bleken last te hebben van vochtproblemen. De kosten voor herstel en garanties liepen in de miljoenen.
Die cocktail van tegenvallers raakte niet alleen de winstgevendheid, maar zette ook de relatie met de banken onder druk. In 2024 moest Alfen opnieuw om tafel met Rabobank om de kredietafspraken te herzien. De bank eiste een hogere vergoeding voor het risico dat het bedrijf inmiddels vertegenwoordigde.
Daarmee was de sfeer rond Alfen in korte tijd omgeslagen: van beurslieveling naar zorgenkind. Van de koers, op een hoogtepunt nog meer dan 117 euro, is inmiddels iets meer dan een tientje overgebleven. Anders gezegd: wie in 2018 bij de beursgang had ingetekend voor 12,50, is volkomen terug bij af.
Roeleveld vertrekt na een leven bij Alfen
Ceo Marco Roeleveld, bijna drie decennia lang het gezicht van Alfen, trok dit voorjaar al het boetekleed aan. Begin juli kondigde hij vervolgens volkomen onverwachts aan vervroegd met pensioen te gaan, om ‘gezondheidsredenen die een medische behandeling noodzakelijk maken’. Zijn opvolger, Michael Colijn, start in oktober.
Valt de aftredende ceo veel te verwijten? Roeleveld werkt al zijn hele leven bij Alfen. Na zijn studie is hij er in dienst getreden, vanaf 1997 was hij algemeen directeur en sinds 2015 prijkt er ceo achter zijn naam. Hij leidde zijn bedrijf door de groei-jaren en was daarmee onmiskenbaar de architect van Alfens succes.
Maar hij stond ook aan het roer van een bedrijf dat investeerde in nieuwe markten, landen en productlijnen die uiteindelijk te veel kosten met zich meebrachten. De beslissing om in het Verenigd Koninkrijk, Italië en Polen actief te worden, pakte achteraf bezien niet goed uit.
Toen de vraag in die markten verslapte, moest Alfen zich noodgedwongen terugtrekken en een reorganisatie doorvoeren waarbij 15 procent van het personeel vertrok. Ook moest het miljoenen afboeken op R&D-projecten en voorraden.
Energietransitie vertraagt behoorlijk
En waar moet vervolgens de groei vandaan komen? De vraag naar laadinfrastructuur groeit op lange termijn nog altijd stevig, maar de politieke tegenwind vertraagt op dit moment de energietransitie behoorlijk. Het gebrek aan netcapaciteit en personeel laat zich ook niet zo snel oplossen, net als de traagheid waarmee vergunningen worden verleend voor de beste locaties.
Daarbij blijft de concurrentie hevig, zeker in het segment van EV-charging, waar veel aanbieders elkaar verdringen. EVBox, nog niet zo lang geleden een grote naam in Nederland, werd door eigenaar Engie grotendeels ontmanteld na jarenlange verliezen. Nieuwe spelers als Wallbox, afkomstig uit Spanje, winnen terrein, Ecotap en Mennekes zijn vertrouwde namen.
Lichtpuntjes: EU-regels en netcongestie
Ook internationaal is de markt druk. Naast Europese spelers zijn er Amerikaanse concurrenten zoals ChargePoint en Blink, en Aziatische bedrijven die met goedkope producten proberen voet aan de grond te krijgen. Voor een bedrijf als Alfen, dat niet de schaalgrootte heeft van een ABB of Schneider Electric, betekent dit een voortdurende uitdaging.
Lichtpuntjes zijn er ook. De Europese Commissie heeft aangekondigd dat vanaf januari 2026 nieuwe regels ingaan voor alternatieve brandstoffen en laadinfrastructuur, de zogeheten AFIR-regelgeving. Dat kan de vraag naar laadpunten opnieuw aanwakkeren. Tegelijkertijd groeit de behoefte aan slimme technologie die netcongestie kan tegengaan.
Energieopslag voldoet aan verwachtingen
Het Alfen-onderdeel dat batterijsystemen levert (Energy Storage Systems) om energie tijdelijk op te slaan, bijvoorbeeld bij zonne- en windparken, springt daarop in en verdient op dit moment hogere marges op een omzet die lager uitpakt door de dalende batterijprijzen. Maar er zitten voldoende bestellingen in het orderboek om dit jaar uit te komen op een omzetdoelstelling van zo’n 115 miljoen euro.
Lees ook: 5 batterij-innovaties waar de hele wereld reikhalzend naar uitkijkt
Wat de modernisering van de stroomnetten aangaat, heeft Alfen sowieso een sterke uitgangspositie. Energieopslag geldt als noodzakelijk om de elektriciteitsnetten beter in balans te krijgen, zodat de energietransitie de volgende fase in kan gaan.
\Maar in de boeken van Alfen lijkt de echte witte raaf de divisie Smart Grid Solutions. Dat liet dankzij de transformatorstations die het levert het afgelopen halfjaar als enige zelfs groei zien – 4 procent tot ruim 97 miljoen euro – ondanks de uitdagingen van personeelstekort en vergunningsvertragingen waarmee netbeheerders worstelen.
Nieuwe ceo moet sturen op marges en cash
Roeleveld heeft al met al niet lijdzaam toegekeken en draagt in oktober aan zijn nieuwe ceo een bedrijf over dat is afgeslankt, niet langer als ambitieus groeibedrijf wordt neergezet en is gefocust op kernmarkten Nederland, België, Duitsland, Frankrijk en Denemarken.
Zijn opvolger Colijn, die de afgelopen vijf jaar aanbieder van laadinfrastructuur Heliox leidde, zal nog scherp moeten sturen op marges en cashflow. Om het vertrouwen van beleggers en banken terug te winnen en de tijd te overbruggen tot de energietransitie weer aanwakkert.
.
