Ze bezorgen techliefhebbers al jaren kippenvel, robots met armen en benen die op filmpjes hun kunsten vertonen. Eerst was het al adembenemend als een humanoïde robot kon lopen, daarna maakten koddige dansjes indruk. Inmiddels springen humanoïds al koprollend over de moeilijkste circuits en durven ze zelfs een potje vechten aan met tegenstanders van vlees en bloed.

Dergelijke capriolen zijn waanzinnig knap werk van robotpioniers, het Amerikaanse Boston Dynamics voorop. Maar gaat de Atlas van Boston Dynamics ook een keer nuttig werk doen? Zeker wel: onlangs tilde Atlas een koelkast op. Het team achter dat kunstje raakt niet uitgepraat over de doorbraak die dat betekende. Atlas had zelf geleerd hoe hij zo’n zwaar en lomp object kon optillen.

De Atlas, klaar voor het echte werk?

Een saaier plaatje dan een vechtsporter, maar het geeft exact de fase weer waarin de humanoids zijn beland. Hyundai, tegenwoordig de eigenaar van Boston Dynamics, staat te popelen om de Atlas in zijn fabrieken aan het werk te zetten. Het bestelde er afgelopen mei maar liefst 25.000. In 2028 gaan die tussen collega’s van vlees en bloed aan de lopende band aan het werk.

Ooit waren mensachtige robots voer voor science-fiction en misschien wat kinderlijke toekomstfantasieën. Vervolgens demonstreerden ze wat je in het lab kunt bereiken met technologie. Ondertussen zijn robotarmen niet meer weg te denken uit de maakindustrie. In distributiecentra worden de orders door robotkarretjes verzameld en onze gazons en vloeren worden bijgehouden door robotjes. Allemaal ontworpen om hun taak zo goed mogelijk te verrichten. We hebben toch geen machines met mensachtige ledematen meer nodig?

Lees ook: Xpeng wil na auto’s ook humanoids en vliegende auto’s slijten in Europa

Chinees Unitree beurshit

De beleggers die woensdag de koers van Unitree omhoog joegen, denken daar anders over. Bij zijn beursdebuut steeg de Chinese humanoid-maker op de beurs van Shanghai 629 procent in waarde, wat tekenend is voor de robotgekte in het land. Vlak voor de beursgang presenteerde Unitree een nieuwe humanoid met de naam Superman. Volgens het bedrijf kan die vanuit stilstand twee meter hoog springen en rennen met een snelheid van 12,66 meter per seconde. Dat is sneller dan Usain Bolt op de 100 meter rent.

Het helpt het beeld te versterken dat humanoid robots snel praktischer en krachtiger worden. En in China hangen ze niet alleen technisch, maar ook strategisch nauw samen met AI: DeepSeek is niet toevallig een van de investeerders achter Unitree, dat in 2016 met de steun van Alibaba en Tencent werd opgericht. Dergelijke robots gelden tegenwoordig als dé belofte van physical AI: kunstmatige intelligentie die het harnas van de computerservers verlaat.

Intussen zijn de humanoïde robots van Unitree nog lang niet klaar om als collega de werkvloer op te gaan. Het topmodel kost rond de 7o mille en wordt tot nu toe vooral voor onderzoek gebruikt, demonstraties en dansjes op evenementen. Er is ook een consumentenversie van circa 15.000 euro.

Tesla worstelt met zijn Optimus

Dan is de Optimus Gen 3 van Tesla een serieuzere kandidaat, voor zowel de werkvloer als het huishouden. Elon Musk zet stevig in op humanoids en verbouwt momenteel zijn automaker Tesla radicaal zodat die massaal Optimussen kan gaan produceren. Over vijf jaar moeten er jaarlijks meer dan een miljoen van de band komen, voor de prijs van pakweg een auto. Maar de overambitieuze Musk gaf zelf al toe dat het opzetten van de productieketen de grootste uitdaging is uit de historie van Tesla.

Waarom doen zoveel techbedrijven hun best om de mens na te bouwen, terwijl robots zichzelf al zo nuttig maken? Omdat onze leef- en werkomgeving nu eenmaal voor mensen is gemaakt, zeggen de experts. En dankzij hun menselijke morfologie zijn humanoïde robots daarop optimaal afgestemd. Een robotstofzuiger kan geen traplopen of deuren openen, en aan een robotarm hoef je niet te vragen of hij even verderop een onderdeel van de band pakt.

De Physical AI-revolutie

Hun menselijke gedaante maakt de humanoid robots dus extra flexibel en aantrekkelijk om mee (samen) te werken, maar zorgt er tegelijkertijd wel voor dat ze eerst hebben moeten leren lopen. De menselijke hand is nog lang niet gekopieerd door de robotindustrie, en vergeet niet dat het gedoe met armen en benen energie kost. De razend knappe Atlas houdt het hooguit een uur vol op een acculading, dus zal regelmatig een rookpauze moeten nemen bij een wisselstation.

En dan het AI-gedeelte van de Physical AI-revolutie. De humanoids zullen hun omgeving moeten leren zien en ‘begrijpen’ en zichzelf nieuwe taken aanleren om echt zelfstandig aan het werk te kunnen. Dat vereist compleet andere modellen dan de taalmodellen die we kennen van OpenAI en Anthropic. De AI op basis van driedimensionale data zijn als World Models de nieuwe hype in AI-software, onder meer de Nederlander Pim de Witte ontwikkelt er een, met zijn bedrijf General Intuition.

Humanoïds bouwden BMW’s

Een hoop moet nog worden ontwikkeld, maar het schiet op met de toepassing. Sinds dit voorjaar rijden bij een BMW-fabriek in Leipzig menselijke robots rond, in een Centre of Competence for Physical AI in Production.

De autobouwer zet de 1,65 meter hoge en 60 kilo lichte AEON van het Zwitserse Hexagon bij wijze van pilot inzet. Eerst bij de assemblage van hoogspanningsaccu’s en de productie van componenten. ‘De robot neemt het over waar herhaling, precisie en ergonomie cruciaal zijn’, zegt BMW. ‘Maar in plaats van te focussen op één specifieke taak, draait het om de vraag hoe de mensachtige machine op een zinvolle manier geïntegreerd kan worden in de serieproductie.’

Lees ook: Hij haalt honderden miljoenen op: heeft Pim de Witte met General Intuition een Nederlandse AI-kampioen gebouwd?

De Figure sorteert pakketjes – 200 uur lang

Voor Duitsland is het een primeur, claimt BMW, maar in het Amerikaanse Spartanburg heeft een humanoid al meegewerkt aan de productie van 30.000 BMW X3’s. Dat deed de Figure 02, die is inmiddels met pensioen en zijn opvolger geldt als een van de serieus te nemen toekomstige robotcollega’s. Die is de dansjes voor publiek al duidelijk voorbij: in mei zette Figure drie exemplaren aan een lopende band om 200 uur onafgebroken pakjes te sorteren. En dat deden ze, zonder één hardware hapering.

The next big frontier in AI

Zakenbank JPMorgan noemt robots inmiddels de ‘next big frontier in AI‘ en verwacht dat de wereldwijde omzet aan mensrobots explosief zal stijgen: van ongeveer 2 miljard dollar in 2025 tot 300 miljard in 2035 – op een totale robotmarkt van 2500 miljard. China maakt voorlopig de dienst uit, blijkt uit het rapport, en is nu goed voor 75 procent van de omzet uit mensrobots en zelfrijdende voertuigen.

Dat lijkt ook niet onlogisch: van sensoren tot batterijen, alle schakelaars en elektromotoren die een robot tot leven brengen, de hele toeleveringsketen daarachter is al aanwezig in China. Dat kan leveren tegen lagere prijzen dan concurrentie uit het Westen, met een overheid die AI, en in dit geval fysieke AI, flink pusht. Unitree heeft bijvoorbeeld al 20 procent van de wereldmarkt in handen.

VS vreest revenge of the robots

Dat zit de VS dwars. Sinds deze maand geldt er een importverbod voor humanoïde robots van buitenlandse makelij. De Federal Communications Commission (FCC) verwijst daarvoor naar het gevaar van spionage of zelfs een aanval, als de robots op afstand worden aangestuurd door kwaadwillenden. Zo bezien is die in science-fictionfilms gevreesde revenge of the robots dus inmiddels verheven tot leidraad voor overheidsbeleid.

Dit artikel is geschreven door

Philip Bueters

Philip Bueters schrijft als financieel-economisch journalist over technologie, innovatie en ondernemen. Hij speurt voor MT/Sprout naar de beste startups, scaleups, jonge leiders en ondernemers. Mail Philip

Volg Philip op LinkedIn