Persbericht - Wie nu een nieuwe locatie zoekt voor productie, logistiek of datagedreven werk, loopt in de Randstad tegen dezelfde muur aan.

Grond is schaars, het elektriciteitsnet zit vol en op een zware aansluiting wacht je jaren.

Groningen en Friesland hebben precies wat daar ontbreekt: ruimte, energie-infrastructuur en een overheid die met miljarden klaarstaat.

Alleen bepaalt dat je vestigingsbesluit niet. De vraag die telt, is of je er je vacatures gevuld krijgt.

Een investeringsagenda die dertig jaar meegaat

Via Nij Begun krijgt het Noorden een economische agenda met een looptijd die je zelden ziet bij de overheid. Eenmalig komt er 250 miljoen euro vrij, en vanaf 2026 daar bovenop dertig jaar lang 100 miljoen euro per jaar. Tot 2055 gaat het om zo’n 4,5 miljard euro voor economisch perspectief in Groningen en Noord-Drenthe.

Een fors deel daarvan is bedoeld om bedrijvigheid aan te trekken. Honderd miljoen euro is gereserveerd voor het binnenhalen van strategische internationale bedrijven, vijftien miljoen voor het verbeteren van het ondernemings- en vestigingsklimaat. Daarbovenop investeren Rijk en regio samen 128 miljoen euro in een AI-fabriek, waar ondernemers, onderzoekers en overheden rekenkracht kunnen gebruiken.

Tel daar de Eemshaven bij op, inmiddels een van de belangrijkste energiehavens van Noordwest-Europa. Het beeld van een leeglopende periferie klopt al een tijd niet meer.

Lees ook: Tech scaleups veroverden Amsterdam, popt de volgende generatie groeiers weer op buiten de hoofdstad?

Ruimte is het makkelijke deel

De echte toets zit ergens anders. Vraag Groningse ondernemers naar hun knelpunten en je hoort stijgende materiaalkosten, netcongestie, regeldruk rond stikstof en schaarste aan vakmensen. Ruimte staat niet in dat rijtje. Personeel wel.

Uit het werkgeversonderzoek van UWV bleek dat in 2024 ruim de helft van de vacatures in Groningen moeilijk vervulbaar was, net als het jaar daarvoor. De werkloosheid in Noord-Nederland schommelt rond de vier procent, waardoor de groep die direct beschikbaar is voor werk klein blijft. In techniek, logistiek, productie en zorg blijft de vraag onverminderd groot, terwijl vergrijzing en beperkte instroom vanuit opleidingen de bodem verder wegslaan.

Dat heeft directe gevolgen voor je businesscase. Kijk je naar het aanbod van vacatures in Groningen, dan zie je vooral hoeveel werkgevers om dezelfde monteurs, planners en ICT’ers vechten. Een nieuwe vestiging voegt zich niet aan een wachtrij van kandidaten toe, maar aan een wachtrij van werkgevers.

Friesland rekent net even anders

In Friesland is het patroon vergelijkbaar, maar de rekensom anders. De beroepsbevolking is kleiner, de reisafstanden zijn groter en de instroom vanuit het beroepsonderwijs blijft achter bij de vraag in zorg, techniek en horeca. Je wervingsgebied is fysiek dus ruimer, maar demografisch krapper.

Tegelijk zit daar de kans. Werkgevers die zich zichtbaar in de regio verankeren, halen structureel meer op dan bedrijven die vanuit een hoofdkantoor elders af en toe een advertentie plaatsen. Wie de vacatures in Friesland naast elkaar legt, ziet dat regionale binding vaker doorslaggevend is dan salaris. Mensen blijven in de buurt van familie, school en vereniging, en kiezen de werkgever die daarbij past.

Lees ook: Verbinding tussen regio’s is de sleutel voor florerende startups

Reken je personeelsbehoefte door voordat je grond koopt

Een vestigingsbesluit wordt in de praktijk genomen op vierkante meters, megawatts en subsidiepercentages. Terwijl de factor die het rendement bepaalt vaak pas na oplevering zichtbaar wordt: kun je de tent bemensen, jaar na jaar, ook als een ploeg met pensioen gaat?

Behandel je personeelsbehoefte daarom als harde randvoorwaarde, niet als sluitpost. Breng in kaart welke functies je over vijf jaar nodig hebt en hoe die zich verhouden tot het regionale aanbod. Zoek aansluiting bij het mbo en de hogescholen in Groningen en Leeuwarden voordat je opent, niet erna. En kijk naar het onbenut arbeidspotentieel: deeltijders die meer uren willen, zij-instromers die op vaardigheden matchen in plaats van op diploma’s.

De miljarden liggen klaar en de ruimte is er. Wie het Noorden serieus overweegt, wint met de vraag die de meeste bedrijven te laat stellen: wie gaat hier straks werken?