"Stel, we hebben werk voor honderd man. Het eerste wat ik ga doen, is aan de medewerkers vragen: ‘vertel mij wanneer en op welk tijdstip zou je willen werken?'." De NS is een van de Nederlandse bedrijven die experimenteert met zelfroosteren.
"Mensen hechten steeds meer aan een goede balans tussen werk en privé, terwijl van bedrijven steeds meer dynamiek en flexibiliteit wordt verwacht. Het maatschappelijke tij is rijp voor zelfroosteren, oftewel individuele roosters", zegt Koos Oegema, senior adviseur Human Resources management bij NS in het blad P+.
Uitgangspunt
Het uitgangspunt van zelfroosteren is de wens van de mensen centraal stellen bij het toewijzen van diensten. "Met het nieuwe systeem willen we het werk matchen met individuele wensen", verklaart Oegema. "Stel, we hebben werk voor honderd man. Het eerste wat ik ga doen, is aan de medewerkers vragen: ‘vertel mij wanneer en op welk tijdstip zou je willen werken?' Mensen kunnen elk individueel hun wensen aangeven. Ze kunnen rekening houden met bijvoorbeeld hun hobbyclub, met hun kinderen."
Puzzelwerk
Het klinkt leuk voor uw werknemers, maar als manager kost het invoeren van zelfroosteren een hoop extra werk, zegt Oegema. "Het is een behoorlijk puzzelwerk. Je moet ervoor zorgen dat het een optimaal rooster wordt. Het gaat om heel veel wensen en je moet je houden aan ingewikkelde regelgeving. We hebben voor driehonderd machinisten voor een periode van dertien weken een proefrooster gemaakt. De wensen verschillen van dag tot dag. Dat betekent dat je vierduizend weekroosters moet maken."
Voordelen
"De belangrijkste voorwaarde is dat mensen het moeten ervaren als een vooruitgang. Hiermee willen we het stuur aan de medewerkers geven." En niet alleen de medewerkers maar zeker ook bedrijven hebben voordeel bij het systeem. Het aantal medewerkers kan precies worden afgestemd op de hoeveelheid werk. In Zweden is het productieniveau gestegen van 5 naar 10 procent. Het ziekteverzuim is behoorlijk gedaald. Oegema ziet daar de voornaamste winst in. "Maar ook in het feit dat je er tevreden en betrokken personeel van krijgt. Bedrijven met betrokken personeel doen het beter. Uiteindelijk is het personeel het gezicht van het bedrijf naar buiten toe."



