Onder Joop Janssen bouwde Heijmans de reputatie op van het meest integere bouwbedrijf van Nederland. Maar ook bij Heijmans bleek aan vooroverleg te zijn gedaan. Janssens opvolger Guus Hoefsloot mag de reputatie herstellen.
Er is één woord dat de gemoedelijke sfeer in het Brabantse Rosmalen wreed kan verstoren. Dat woord is 'bouwfraude'. Bouwfraude en vooroverleg. Daar moet je bij de directie en de ruim tienduizend medewerkers van Heijmans niet mee aankomen. Heijmans is clean. Super clean. Dat beeld werd door het bedrijf, onder leiding van de flamboyante topman Joop Janssen, althans altijd naar buiten gebracht. Zo zullen alle tienduizend werknemers binnenkort zelfs een gedragscode moeten tekenen. Daarin staat precies vermeld hoe de bouwer wil dat zijn personeel handelt en aan welke regels het zich moet onderwerpen.”Wij doen niet aan vooroverleg,” zo debiteerde Joop Janssen bij herhaling. “Maar we kunnen natuurlijk niet achter elke werknemer een agent zetten om dat te controleren.” Dat blijkt ook nergens voor nodig. Die agenten komen vanzelf wel. Onlangs werden er in het kader van de bouwfraude drie directieleden en een voormalig medewerker van Heijmans gearresteerd. Daarbij zaten geen leden van de raad van bestuur. Maar het blijft wrang. En het leidt tot twee prangende vragen: is Heijmans ooit eigenlijk wel clean geweest? En: geeft de aanstelling van de nieuwe topman Guus Hoefsloot (52) enige garantie voor de integriteit van Heijmans?
Concurrent
Guus Hoefsloot komt van de Hollandse Beton Groep (HBG), met 20.000 werknemers veruit de belangrijkste concurrent van Heijmans. Op het HBG-hoofdkantoor te Rijswijk geldt het uitspreken van de naam Heijmans als not done. Dat bedrijf dient omschreven te worden als 'die Brabantse boeren'. Ze vinden het te Rijswijk namelijk helemaal niet leuk dat Heijmans ondanks zijn veel bescheidener omvang aanzienlijk betere resultaten behaalt. En het feit dat Heijmans zich voortdurend als de braafste leerling van de klas afficheert, leidt ook tot wrevel in Rijswijk. Eind april presteerde Heijmans-woordvoerder Fons van Lith het nog om collega-bouwbedrijven van vooroverleg te betichten. Hij noemde geen namen, maar de wrevel was wederom gewekt. Ook bij HBG.Maar het meest steekt bij HBG wel het feit dat Guus Hoefsloot na zestien jaar HBG-dienstverband zomaar door concurrent Heijmans werd ingelijfd.
Vorig najaar werd hij lid van de raad van bestuur van Heijmans. Sinds 7 mei is hij officieel de hoogste baas.”Een onbegrijpelijk stap,” vernemen we vanuit Rijswijk. “Een beoogde fusie tussen onderdelen van HBG en Heijmans ketste in de zomer van 2001 af vanwege cultuurverschillen. Het is dan toch vreemd dat iemand uit onze raad van bestuur daar nu de hoogste baas is geworden.”Net als zijn illustere voorganger Joop Janssen begon Guus Hoefsloot in de financiële wereld. Hij werkte bij ABN Amro en Barclays Bank. In 1984 trad hij bij HBG in dienst, werd onder andere drie jaar in Engeland gestationeerd en belandde in 2000, één jaar voor de fusieperikelen, in de raad van bestuur. Nu is hij dan de hoogste baas van 'die Brabantse boeren'.
“Op zich minder vreemd dan zelfs financiële analisten denken,” verklapt een oud-collega. “Dat cultuurverschil gold niet voor Guus. Hij is een echte Brabander. Guus is net zo'n Bourgondiër als Joop Janssen en woont ook in Breda. Die synergie is er dus wel.”
Gezellig
Joop Janssen maakte van het Brabantse familiebedrijf een landelijk opererend bouwconcern met een jaaromzet van e 2,3 miljard. Onder zijn supervisie werden zo'n veertig bouwbedrijven overgenomen. En bij dat alles had hij één adagium: transparantie. Joop Janssen had een gruwel aan de in de bouwwereld gangbare praktijken van handjeklap. Najaar 2002, toen hij om gezondheidsredenen moest aftreden, gaf hij zijn opvolger dan ook een belangrijk advies: “Ga eerst de weg op, ga al onze vestigingen langs. Het is in deze wereld belangrijk om grip te houden op de activiteiten van al je vestigingen. Dat heb ik zelf destijds ook kunnen doen en daar heb ik daarna altijd profijt van gehad.” Dus gaat Hoefsloot najaar 2002 die vestigingen langs en maakt daar een opvallend positieve indruk. “Ondanks onze omvang,” zo vertelt een directielid van een van die vestigingen, “is Heijmans toch altijd een soort gezellig familiebedrijf gebleven. Er heerst hier een sterk wij-gevoel en Joop Janssen was immens populair. Niet alleen bij ons trouwens, hij is in Rosmalen tijdens het carnaval ook tot een soort ereburger uitgeroepen. Over het feit dat onze nieuwe topman van concurrent HBG komt, was niet iedereen even enthousiast, maar ook meneer Hoefsloot blijkt dat gemoedelijke, een tikkeltje Bourgondische, Brabantse over zich te hebben.” Gemoedelijk en Bourgondisch. Dat associeer je toch met vooroverleg onder het genot van een goed glas? “Nee,” corrigeert het Heijmans-directielid, “meneer Hoefsloot heeft tijdens zijn bezoek laten weten dat iedere Heijmans-medewerker die zich daaraan zondig maakt er onmiddellijk uitvliegt.
Dat is officieel beleid.”
“Guus is inderdaad een gezellige man,” beaamt zijn echtgenote Sonnie telefonisch vanuit Breda met gezellige Brabantse tongval. Leuk, maar dat zal – zo mogen we hopen – toch niet de reden zijn geweest voor Mister Clean om Hoefsloot als opvolger te benoemen? Waar het de bouwwereld aan ontbeert, zo mocht Janssen altijd graag poneren, is transparantie en visie. En die visie heeft zijn opvolger. Dat blijkt onder meer uit een recent artikel van zijn hand in het tijdschrift Bouwers. Hoefsloot constateert in dat artikel een internationale tendens naar public private partnership (pps) en refereert daarbij aan de positieve ervaringen die hij daarmee in Engeland heeft opgedaan. “Onze overheid gaat maar schoorvoetend die richting op. Het is zelfs de vraag of de ontwikkeling naar pps niet door de enquête tot stilstand is gekomen en dat bouwers en overheid uit elkaar gedreven worden.” Onze Guus heeft kortom heus nagedacht over de bouwwereld. Dat weet ook Joop Janssen. Het gaat lichamelijk niet goed met mister clean, maar psychisch blijkt hij nog altijd niet uit het veld te slaan.
“Ik ben volledig verantwoordelijk voor de aanstelling van Guus Hoefsloot,” laat hij monter weten. “We zochten iemand die nog tussen de vijf en tien jaar mee kon.
Hij heeft een financiële achtergrond en ervaring met risicomanagement. Daarnaast heeft hij buitenlandse ervaring en dat is belangrijk, want wij willen actiever worden in het buitenland. Hij past zeker in de Heijmans-cultuur. Die cultuur kenmerkt zich door rekening te houden met de menselijke factor. Heijmans staat alom bekend om dat wij-gevoel. We zijn met hem in contact gekomen via een headhunter.” Na een korte aarzeling: “Natuurlijk kan iedereen erop vertrouwen dat ook hij clean is. Heijmans is een integer bedrijf. Wij hebben, toen die soapserie rond Bos begon, ook als eerste maatregelen genomen. Ik ben er zeker van dat Heijmans ook onder Guus Hoefsloot een clean bedrijf zal blijven.”
CV Guus Hoefsloot
BURGERLIJKE STAAT Gehuwd, twee kinderen
WOONT In Breda
OPMERKELIJK Was mede verantwoordelijk voor slechte resultaten HBG
HOBBY'S Koken en zeilen
1950 geboren te Rotterdam
1978 doctoraal internationale economie, Tilburg
1978 kredietanalist ABN Amro
1983 account manager Barclays Bank
1984 finance manager HBG
1990 lid directie Kyle Stewart te Londen
2000 lid raad van bestuur HBG
