Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Het antwoord op een gefrituurd brein, afhankelijkheid en middelmatigheid: slimmer AI gebruiken

Werken met AI levert risico's op, zo blijkt uit diverse onderzoeken. Je brein wordt gefrituurd, je wordt er afhankelijk van en je leert het kritisch denken af. MT/Sprout-columnist Aaron Mirck beschrijft vijf eenvoudige oplossingen, waardoor je zelf aan het stuur blijft. Je bepaalt nog altijd zelf of AI je sneller of slomer maakt. Al denkt AI daar zelf anders over.

aaron mirck columnist mt/sprout

Ik beschreef in een recente column op MT/Sprout alle voordelen van AI, zoals de productiviteitswinst en de groei die bedrijven kunnen maken met AI. En dat AI als contentfabriek, supercomputer en als sparringpartner gebruikt kan worden. Maar ik zie drie belangrijke problemen met AI: gebruikers die afhankelijk worden van AI, die middelmatig worden en niet meer kritisch kunnen denken.

Iets is pas een probleem als het een oplossing kent. Anders is het een ronduit vervelende situatie waarvan je je mee moet leren verzoenen. Deze vijf tips zijn de oplossingen voor de problemen die AI oplevert.

Blijf vaardigheden oefenen

‘Schrijven helpt je om je denken te verhelderen, je ideeën verruimen en tilt je leven, zowel persoonlijk als professioneel, naar een hoger niveau.’ Dat zijn niet mijn woorden, maar die van OpenAI-ceo Sam Altman.

Als je mij niet gelooft, geloof je dan de hedendaagse Messias van AI? Schrijf, programmeer of analyseer regelmatig zonder AI. Creativiteit ontstaat vaak juist door moeite en reflectie en het werkt dan heel goed om even offline te gaan.

Controleer AI-output kritisch

AI gebruiken heeft een grote uitdaging. AI-chatbots als Gemini en Le Chat geven hun antwoord met zelfvertrouwen, ook als ze de grootst mogelijke onzin verkopen. Mijn favoriet: wie het snelst het Kanaal heeft overgestoken, te voet.

Je chat niet met een professor, maar gebruikt een hele goede woordjesvoorspeller. Net zoals Signal en WhatsApp voorspellen welk woord je gaat gebruiken. Zie AI als een stagiair: nuttig, maar niet altijd betrouwbaar.

Lees ook: AI-gebruik afdwingen is makkelijk, maar is het ook effectief?

Begin zonder AI

Je kan AI op twee manieren gebruiken. Je kan AI gebruiken om je denken te versnellen. In dat geval vraag je het om een speech te schrijven, misschien is deze column wel bedacht door AI. Interessanter is het om je denken te vertragen met AI. Dan lever ik deze column over AI in bij een chatbot en vraag: wat zie ik over het hoofd? Leg me uit waarom ik ongelijk heb.

Denk eerst zelf na over een probleem of idee voordat je AI inschakelt. Laat AI meedenken of alternatieven aandragen. Vertraag je denken af en toe. Je werkt niet sneller, maar je werk wordt beter.

Gebruik AI als sparringpartner, niet als eindantwoord

Uit onderzoek blijkt dat als je AI blind vertrouwt, dat dit ten koste gaat van je zelfvertrouwen. De oplossing? Geef tegengas en wees kritisch. Vraag bijvoorbeeld waar de bron is voor de beweringen van AI.

Het grootste risico dat je organisatie kan lopen is wanneer je collega’s blind op AI vertrouwen, dan kan je ze meteen maar beter vervangen door een chatbot. Dat is een serieuzer risico voor je organisatie dan collega’s die niet aan de gang gaan met AI.

Lees ook: AI-agents, slimme collega’s of gewoon automatisering in een glitterjas

Investeer in digitale geletterdheid

We staan aan de vooravond van het massaal gebruik van AI. Het is niet raar dat je collega’s – jij niet natuurlijk – met AI gaan blunderen. Sterker nog: ook influencer Kim Kardashian en oud-NRC-hoofdredacteur en AI-journalist Peter Vandermeersch maakten al brokken met AI. Maar dat valt te voorkomen. Zorg dat je collega’s begrijpen hoe AI werkt en investeer in digitale geletterdheid.

Wat vindt AI er zelf van?

Heb ik bij het schrijven AI gebruikt om mijn denken te vertragen of om het te versnellen? Dat vraag je je misschien af. Ik heb AI gebruikt voor een spellingcheck; dat verbeterde de tekst en bespaarde me tijd. Het versnelde dus mijn denken.

Maar ik gebruikte AI ook om mijn denken te vertragen. Ik was benieuwd waar ik fout zat en waarom ik ongelijk had. Ik kreeg het volgende terug, inclusief kromme formuleringen:

‘Het “Efficiency-paradox”: Is vertragen wel een deugd? Jij pleit voor het vertragen van je denken. Een criticus zou kunnen zeggen: Het argument: In een kenniseconomie is snelheid een concurrentievoordeel. Terwijl jij “je denken vertraagt” om een perfecte column te schrijven, heeft je concurrent er al drie gepubliceerd met behulp van AI. De kern: De “middelmatigheid” waar je voor waarschuwt, is voor veel bedrijven goed genoeg. De markt vraagt vaak niet om diepgang, maar om volume en aanwezigheid.’

Nu maar hopen dat redacties geen genoegen nemen met middelmatigheid en dat de lezers wél vragen om diepgang.

Lees ook: Gratis AI-assistenten dreigen een arbeidsmarkt vol middelmatige en onzekere professionals te creëren