De een zal het meer herkennen dan de ander. Je staat op het punt om een zakelijke e-mail te versturen. Maar voor je op ‘verzenden’ klikt, loop je het bericht nog een keer na op interpunctie: staan er niet te veel uitroeptekens in? Oei, drie stuks, welke haal je weg? Sluit je af met ‘bedankt!’ of toch maar ‘bedankt,’ – met een komma dus?
De Amerikaanse onderzoekers Cheryl Wakslak (USC Marshall School of Business), Yidan Yin (Smeal College of Business, Penn State University) en Gil Appel (George Washington University School of Business) – twee vrouwen, één man – vroegen zich af waar die reflex vandaan komt.
Niet alleen uit academische, maar ook uit persoonlijke interesse, schrijven ze op Harvard Business Review. Van de drie is er namelijk eentje dol op uitroeptekens, ze strooit er te pas en te onpas mee in e-mails.
Maar ze merkte ook dat haar liefde voor het leesteken gepaard ging met twijfel. Want hoe kwamen die uitroeptekens over op de ontvanger? Doel was om warm en betrokken over te komen. Lukte dat ook, of namen haar collega’s en studenten haar door haar uitroeptekengebruik juist minder serieus? En kon ze dan niet beter overschakelen op punten en komma’s in haar mails, of leek ze dan weer koud en afstandelijk?
Grotere mentale last
Dat zijn veel vragen rondom iets simpels als een leesteken. En dan is de belangrijkste nog niet gesteld. Want bovenal vroeg deze onderzoeker zich af of haar mannelijke collega’s ook met deze twijfels rondliepen.
Het korte antwoord is nee. Onze communicatiestijl wordt gevormd door een veelvoud aan kleine, alledaagse keuzes. Vrouwen ervaren bij het maken van die keuzes een grotere last, blijkt uit hun onderzoek. Het gebruik van uitroeptekens in mails staat daarmee voor iets veel groters, namelijk dat vrouwen – inderdaad – meer bezig zijn met hoe ze in hun communicatie overkomen dan mannen.
Lees ook: Pleasen is niet zo onschuldig, je wordt er doodmoe, chagrijnig en gestrest van
Vrouwen gebruiken vaker uitroeptekens in berichten dan mannen, omdat ze het gevoel hebben dat ze dat hóren te doen. Mensen associëren het gebruik ervan namelijk sterk met gender, blijkt uit de studie. Een mail met (veel) uitroeptekens? Die zal wel van een vrouw zijn, dacht 61 procent van de respondenten. Bij een tweede mail die inhoudelijk niet van de eerste verschilde, maar alleen punten en komma’s bevatte, dacht slechts 21 procent dat.
Vrouwen zijn zich volgens het onderzoek ook bewuster van hun interpunctie. Ze vinden, vaker dan mannen, dat ze te veel uitroeptekens in hun communicatie gebruiken. De mannen hadden daar geen last van. Die gebruikten er ‘precies genoeg’.
Warmer en enthousiaster
Ook de invloed van het uitroepteken is onderzocht. De onderzoekers zagen hun vermoeden bevestigd: dat effect is er wel degelijk. Ontvangers keken over het algemeen positiever naar de afzender als zijn of haar bericht uitroeptekens bevatte. Ook wilden ze liever met die persoon samenwerken.
De schrijvers kwamen namelijk warmer en enthousiaster over, al werden ze ook als minder analytisch en krachtig gezien. Het uitroepteken-gebruik had verder geen invloed op hoe de competenties van de schrijver werden beoordeeld.
Belangrijk is dat die positieve en negatieve effecten zowel bij mannelijke als vrouwelijke schrijvers werden genoemd. Vrouwen die in hun mails alleen maar punten en komma’s gebruiken, werden daar niet harder op afgerekend dan mannen, en dat was andersom net zo.
Overkoepelend is het effect waarschijnlijk eerder positief dan negatief, is de conclusie. Probeer het leesteken dus wat meer te omarmen en er minder over na te denken. Uitroepteken.
Lees ook: Nieuwe baan? ChatGPT raadt vrouwen aan tot 120.000 dollar minder salaris te vragen
