Winkelmand

Geen producten in de winkelwagen.

Like en dislike: de social media-spagaat

Hoe gebruik jij social media? Bedrijven zitten in een social media-spagaat. Podiumauteur Karin Tempelaar geeft tips om daar uit te komen.

Vorige week maakte uitgever Wegener bekend 300 tot 350 banen te schrappen. Dit is een gevolg van de nieuwe ‘Digital First’-strategie, waarmee het concern zich wil gaan toeleggen op digitale uitgaven. Dergelijke veranderingen door social media en digitale technieken in de business (bijvoorbeeld van restaurants) staat bijna dagelijks in de aandacht van oude en nieuwe media.

We lezen deze berichten zelf ook in toenemende mate via nieuwe media: via Twitter lezen we het nieuwsbericht, op Facebook uiten we onze zorgen over onze eigen baan en via LinkedIn gaan we alvast op zoek naar een andere baan. We doen dus al wel van alles via social media, maar we zijn ons dat niet altijd bewust. Daardoor laten we ook kansen liggen om de samenwerking en kennisdeling te verbeteren, om voordeel te halen uit social media.

Like en dislike spagaat

Buiten het werk om doen we blijkbaar al van alles met social media, maar die ervaringen betrekken we nauwelijks op onze professionale ontwikkeling. En dat terwijl de organisaties waar we werken en de inhoud van ons eigen werk diepgaand aan het veranderen zijn door deze ontwikkelingen. Wat social media aangaat, zitten we in de (soms pijnlijke) spagaat van ‘like’ en ‘dislike’ en daar moeten we uit.

Een spagaat is maar op 1 manier op te lossen: door de ruimte tussen beide benen te verkleinen. De social media-spagaat kun je daarom alleen oplossen als je stap-voor-stap het verschil tussen social media thuis en op het werk kleiner maakt. Deze stappen zijn:

  1. Realiseer je wat je eigenlijk allemaal al met social media doet;
  2. Kopieer deze social media-ervaringen in een zakelijke context;
  3. Verbind deze zakelijke social media-ervaringen met de business van je organisatie;
  4. Zoek gelijkgestemden in je organisatie om hiermee praktisch aan de slag te gaan.

Ervaring met social media

Heb je een LinkedIn-account? Zit je op Facebook? Of heb je een Twitter-account? Als je een van deze vragen met ja hebt beantwoord, doe je al iets met social media. En je bent de enige niet. Volgens de laatste cijfers gebruiken 5.972.360 Nederlanders Facebook en heeft LinkedIn 3.135.000 Nederlandse gebruikers. De website van Twitter.com werd in januari door 4,2 miljoen Nederlanders bezocht en Hyves was in die maand goed voor 5,9 miljoen bezoekers. En dan hebben we het alleen over de meest voor de hand liggende activiteiten.

Social media is een containerbegrip, waaronder behalve de genoemde netwerken ook andere digitale diensten kunnen vallen. Wikipedia – ook social media – geeft de volgende omschrijving:

[Social media] is een verzamelbegrip voor online platformen waar de gebruikers, zonder of met minimale tussenkomst van een professionele redactie, de inhoud verzorgen.

De kans is groot dat je zelf dus allang gebruik maakt van social media, zonder dat je je dat bewust bent. Zoek je een boek en lees je eerst de recensies op BOL.com of ergens anders? Dat kan dankzij social media. Bekijk je eerst de ervaringen van eerdere vakantiegangers voor je een reis boekt? Dan gebruik je social media. Zoek je op een vergelijkingssite de beste stofzuiger met een snoer langer dan 9 meter? Ook dat is dankzij social media.

Social media in zakelijke context

Wat je in je vrije tijd met social media doet, kun je ook op je werk doen. Zo kun je via discussies in LinkedIn-groepen of op websites op de hoogte blijven van wat er speelt in jouw vakgebied. Onder andere Google Alerts, RSS-readers en twitterlijsten maken het bijhouden van deze informatie makkelijker dan ooit.

Social media bieden allerlei mogelijkheden om jezelf te ontwikkelen in je vakgebied. Zo zijn talentcommunities in opkomst, al worden ze vaak vooral ingezet als recruitment-tool. Daarnaast is het een laagdrempelig instrument om de ervaringen te peilen van de klanten van je organisatie.

Social media voor de business

Wat je als klant doet bij BOL.com of een vakantiesite en wat wordt bevestigd door de definitie van social media, is de veranderende rol van de klant. De reorganisatie bij Wegener is een van de voorbeelden die laten zien hoe social media bekende business modellen op zijn kop zetten. Deze ontwikkelingen hebben impact op werken, leren en samenwerken en op de onderliggende machtsbasis in organisaties.

Als lijnmanager of HR-professional heb je dus alle reden om je serieus te verdiepen in social media.  Het gaat niet alleen om dingen die je in je vrije tijd of voor de professionele ontwikkeling doet, maar om je bijdrage aan de organisatiestrategie. Daarom is het belangrijk het businessmodel van je organisatie te onderzoeken in relatie tot social media. Daarbij zijn deze twee vragen een goed begin:

  • Welke uitstraling heeft je bedrijf bij de klanten en past dat bij wat er in het missie-statement van je organisatie staat?
  • Hoe kun je kennisuitwisseling in je organisatie stimuleren?

Uit de antwoorden op deze vragen selecteer je de onderwerpen waarmee je aan de slag gaat. Om de social media-spagaat ook echt te kunnen oplossen is het belangrijk de focus te houden op duurzame waardecreatie voor je klanten en de organisatie.

Zoek gelijkgestemden

Aan social media kun je in je eentje veel hebben: ze houden je op de hoogte van wat je maar wilt en brengen je op nieuwe ideeën voor de business van je organisatie. Toch zijn social media op hun krachtigst als ze social zijn; als er interactie tussen mensen is. Als lid van een talentcommunity kun je veel opsteken over je vakgebied, maar juist door je kennis over te dragen ben je aan het leren. Dat kan met een bijdrage aan de discussie op LinkedIn of een blogpost waarop vakgenoten reageren. Zo bouw je kennis op en deel je je eigen ervaringen.

Is een organisatieverandering nodig om social media beter te benutten, dan red je dat niet alleen. Je hebt anderen nodig met wie je het voorbeeld kunt geven en de voordelen kunt laten zien. Bovendien heb je de interactie nodig om de sociale media te laten aansluiten bij de dagelijkse praktijk. 

De juiste cultuur is een van de belangrijkste succesfactoren voor een goed gebruik van social media in organisaties. Dat de macht verschoven is naar consumenten en medewerkers ervaren we wel in ons privégebruik van social media, maar dat vergeten we vaak als we aan het werk zijn. Door zelf social media bewust in de zakelijke context te halen, kunnen organisaties social media beter benutten. Verbeter de social media-cultuur, begin bij jezelf.

Wil je vervolgens proberen je hele organisatie mee te nemen, dan vind je hier een stappenplan voor de implementatie van social media. Daarbij kun je rekening houden met de verschillende drijfveren van waaruit mensen social media omarmen (of juist niet).

Heb je nog aanvullingen op deze blogpost over het gebruik van social media in een zakelijke context? Reageer hieronder, zodat ik mijn kennis weer verder kan verbeteren.

Wekelijks de nieuwsbrief van Werk en Leven ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Eerdere bijdragen:

Over de auteur:
Dit Podiumartikel is geschreven door Karin Tempelaar, adviseur communicatie en kennisdeling van on- en offline adviesbureau Lumax Producties. Zij organiseert op 13 maart een bijeenkomst over o.a. social media veranderen en de balans werk/privé.

Over het podium:
Ook uw visie geven op ontwikkelingen binnen uw vakgebied? Plaats een artikel op 
MT Podium. Log in op mt.nl/profiel en voeg onder 'activiteiten' uw artikel toe. Interessante bijdragen worden meegenomen in de nieuwsbrief en op home geplaatst. MT Magazine publiceert bovendien periodiek 'Het beste van MT Podium'

Wacht even voordat je die feedback opvolgt, dat maakt je geloofwaardiger

Krijg je feedback van een collega, dan is de verleiding misschien groot meteen te laten zien dat je hebt geluisterd. Maar pas op: razendsnelle verbetering kan juist wantrouwen wekken, blijkt uit onderzoek.

Omgaan met feedback van medewerkers
Wanneer een leider snel verandert naar aanleiding van feedback, zien medewerkers dat als onecht. Foto: Getty Images

Stel je voor: je krijgt als leidinggevende stevige feedback van een medewerker en de volgende dag heb je je gedrag al veranderd. Een goed signaal naar de collega die je wat aandachtspuntjes influisterde?

Waarschijnlijk niet, blijkt uit recent onderzoek. Medewerkers interpreteren zo’n razendsnelle omslag juist als onoprecht, alsof de leidinggevende alleen maar doet alsof.

Onderzoekers Danbee Chon en Francis Flynn publiceerden hun bevindingen in Academy of Management Journal. Hun centrale vraag: hoe beoordelen medewerkers veranderingen die hun leiders doorvoeren naar aanleiding van feedback?

Het antwoord is enigszins verrassend. Niet de verandering zélf bepaalt hoe die wordt ontvangen, maar het tempo ervan.

Snelle verandering is verdacht

Uit meerdere studies bleek consistent hetzelfde patroon: wanneer een leider snel verandert naar aanleiding van feedback, zien medewerkers dat als onecht. Ze omschrijven het als ‘kunstmatig’ of ‘dubieus’. Geleidelijke verandering wordt daarentegen beschreven als ‘het resultaat van een doordachte, oprechte wens tot verbetering’ en als een teken van ‘persoonlijke groei’.

Lees ook: Tegenspraak kan een cadeau zijn of je ondermijnen, maar herken jij het verschil?

De onderzoekers maakten ook onderscheid tussen makkelijke en moeilijke veranderingen. Bij eenvoudige aanpassingen — zoals het vooraf rondsturen van vergaderagenda’s — wordt snelheid niet als problematisch ervaren. Medewerkers zien dat vooral als slagvaardig en voelen zich gehoord.

Maar bij ogenschijnlijk moeilijke veranderingen, zoals een betere luisteraar worden, wekt diezelfde snelheid wantrouwen. En dat wantrouwen blijft niet zonder gevolgen. Medewerkers zijn daarna namelijk minder bereid om in de toekomst opnieuw feedback te geven.

Wat leiders beter kunnen doen

De onderzoekers geven drie praktische adviezen voor leiders die feedback serieus willen nemen zonder hun geloofwaardigheid te verliezen.

Dagelijks de nieuwsbrief van Management & Leiderschap ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Dagelijks de nieuwsbrief van Management & Leiderschap ontvangen?



Door je in te schrijven ga je akkoord met de algemene en privacyvoorwaarden.

Ten eerste: pauzeer bewust. Leiders zijn van nature actiegericht, maar juist een meer methodische aanpak overtuigt collega’s van oprechtheid. Stel jezelf vragen als: welke blinde vlekken legt deze feedback bloot? Wat is er echt voor nodig om dit te veranderen? Die reflectie hoeft niet lang te duren, maar moet wel zichtbaar zijn.

Lees ook: Die betweter is misschien wel je beste medewerker

Ten tweede: leg je redenering uit. Als een snelle reactie toch noodzakelijk is, vertel dan waarom. Licht toe waarom de verandering minder tijd kost dan verwacht, of dat je er al langer over hebt nagedacht. Onderzoek laat zien dat zo’n uitleg medewerkers eerder bereid maakt ook in de toekomst feedback te blijven geven.

Ten derde: let op toon en lichaamstaal. Behandel ontvangen feedback als een ‘geschenk’. Stel vervolgvragen, toon aandacht en spreek je dankbaarheid uit. Het zijn signalen die medewerkers laten voelen dat hun input serieus genomen wordt, los van hoe snel er iets verandert.

Het gaat er niet om verandering te vertragen of om de schijn op te houden, om maar een paar misverstanden te komen. De onderzoekers stellen dat leiders vooral duidelijk moeten maken dat hun nieuwe gedrag voortkomt uit een echte overtuiging, in plaats van sociale druk. En wanneer medewerkers dat geloven, ontstaat er een cultuur van vertrouwen.