Volwassen

Semler leidt Semco, een democratische onderneming in Brazilië. Een van zijn principes is: wees geen kleuterjuf voor je medewerkers. Ze bepalen zelf hoeveel ze verdienen, wie hun baas wordt en waar en wanneer ze werken. Declaratieformulieren? Wat een onzin. Daarmee zeg je alleen maar dat je niet gelooft dat je medewerker een taxi heeft genomen in plaats van het geld in eigen zak te steken.

 

Nee, Semlers mensen krijgen vertrouwen en vrijheid. Geen onnodige bureaucratie en geen hr-afdeling. Want mensen, daar heb je geen aparte afdeling voor nodig. Dat gaat tenslotte het hele bedrijf aan.

 

Een utopie? Semlers bedrijf maakt al twintig jaar winst en heeft inmiddels vierduizend medewerkers in dienst. Ondanks het succes van Semco en de miljoenen boeken die wereldwijd over dit onderwerp zijn verkocht, zijn de meeste bedrijven nog steeds hiërarchisch en bureaucratisch ingericht. Waarom? Als plezier in het werk en winst zo makkelijk samengaan zou iedereen toch zo willen werken?

 

Ook managementprofessor Lynda Gratton van de London Business School is een overtuigd voorstander van de democratische onderneming waar medewerkers als volwassenen worden behandeld. Zij ziet het zelfs als absolute voorwaarde om in de 21ste eeuw optimaal van de talenten en kennis van medewerkers gebruik te kunnen maken. Zij merkt wel op dat een democratische onderneming alleen functioneert als ook de werknemers bereid zijn een bijdrage te leveren. Zij moeten ophouden zich als kleine kinderen te gedragen. Zoals de medewerkster van de HEMA in Amsterdam die op de vraag van de directeur waarom de beveiligingscamera in de winkel al maanden met de lens de verkeerde kant op hangt, antwoordt: “Onse baas hep hoogtevrees.”