Hoog tijd dat er rockstar-ceo's opstaan, zegt Boris Veldhuijzen van Zanten. 'We zitten te veel stilletjes in een hoekje.'
Het blijft stil als Boris Veldhuijzen van Zanten de vraag krijgt voorgelegd welke Nederlandse managers hij inspirerend vindt. Pijnlijk lang stil zelfs. Natuurlijk, ondernemers zijn nou eenmaal mensen die meer op de voorgrond treden, maar toch: echt opvallende Nederlandse ceo's ontbreken volgens Veldhuijzen van Zanten in Nederland. 'Er zijn hier weinig rockstar-ceo's, managers die indruk maken. Het is wel noodzakelijk dat die er zijn. NOG EEN PAAR WEKEN… #CHALLENGERDAY
Boris Veldhuijzen van Zanten, succesvol serial entrepeneur en mede-oprichter van The Next Web, geeft tijdens Sprout Challengerday 2013 op 31 oktober in Amsterdam mini-colleges over succesvolle ondernemers. Bekijk de lijst met alle sprekers.Misschien niet direct voor de bedrijven zelf, maar voor ondernemend Nederland zou het goed zijn. In Amerika zien studenten iemand als Larry Ellison van Oracle met zijn gevechtsvliegtuig. Hij is daardoor een voorbeeld, het is een flamboyante man om wie je moet grinniken. Hier zien ze niemand.'
Iedereen kent de bedrijven, niet de ceo's
Philips, DSM en ASML zijn volgens de ondernemer bedrijven die iedereen tot ver in het buitenland kent. Maar vraag wie de ceo's van deze bedrijven zijn en er moet een Google-zoekopdracht aan te pas komen. Bij wijze van spreken dan, zegt Veldhuijzen van Zanten: 'Ja, ik weet natuurlijk wel wie Frans van Houten is. Maar de bedrijven zijn vaak bekender. Dat is spectaculair als je erbij stilstaat. Nederland is klein, maar onze bedrijven maken wereldwijd zóveel indruk.'
Wij zijn gaaf
Toch is dat niet genoeg, zegt Veldhuijzen van Zanten. De ambitie om ook een Larry Ellison te worden, moet terug – als die ambitie er al ooit was in Nederland. 'We zijn in Nederland conservatief en voorzichtig, maar ondertussen bereiken we wel de hele wereld. Dus als we iets agressiever en flamboyanter worden, kunnen we nóg meer bereiken. We dragen het niet uit, in plaats daarvan zitten we te veel stilletjes in een hoekje. Het zou mooi zijn als beter wordt uitgelegd: wij zijn gaaf. Individuele personen spelen daar een rol in.'
Verbaasd zijn dat niemand iets doet
Ter illustratie van het probleem vertelt Veldhuijzen van Zanten een anekdote die hij hoorde van een Nederlandse ceo die leiding geeft aan 8.000 man. 'Hij wilde het allerliefst rijden in een Aston Martin, maar vertelde me dat hij dat niet kon maken tegenover zijn personeel. Ik zei: koop een zilveren Aston Martin, zet die voor de ingang en zeg dat iedereen zo'n auto kan kopen als-ie net zo hard werkt als jij. Zoiets kun je gebruiken als voorbeeld. In Nederland zijn we zuinig en terughoudend en vervolgens zijn we dan verbaasd als niemand iets doet. Het zou goed zijn om meer karaktervolle managers aan de top te zetten.'
Niemand wil nog opvallen
Helaas is boven het maaiveld uitsteken in Nederland nogal gevaarlijk. Veldhuijzen van Zanten: 'Het wordt je in Nederland heel moeilijk gemaakt. Als je veel verdient, wil je geen slapende honden wakker maken. De beloningsdiscussie vind ik zwaar overdreven. Het zorgt ervoor dat niemand meer wil opvallen. Ik vind het goed om goede bestuurders ook goed te belonen. Wat is 1 miljoen per jaar als een Amerikaanse bestuurder van een concurrerend bedrijf 4 miljoen verdient? Er ontbreekt de visie in Nederland dat we een wereldspeler zijn.'
Terug naar de achterkamers
Je zou bijna weer terugverlangen naar de achterkamertjes, waar vroeger moeilijke knopen werden doorgehakt zonder dat de buitenwereld het doorhad, vertelt de ondernemer: 'Ik denk dat die achterkamers wel weer terug mogen komen, zodat er weer goede beslissingen kunnen worden genomen. Nu word je op alles, ook in de politiek, direct afgerekend, waardoor niemand meer iets durft. Een politicus vertelde me laatst dat niet één politicus nadenkt over de lange termijn. Zo houdt het systeem zichzelf voor de gek. Vroeger werden de beste, maar ook de lastigste, beslissingen in achterkamers genomen. Ik vraag me af of dat zo slecht was.'
Wie dan wel? 5 ondernemende managers
Tijdens het interview noemde Boris Veldhuijzen van Zanten in ieder geval de volgende ondernemende managers, die voor hem een inspirerend voorbeeld zijn. (Of lees over de sleutelfiguren die hem een zetje in zijn loopbaan gaven).
# Reed Hastings (Netflix)
Reed Hastings, de topman van het online videobedrijf Netflix, was recent in ons land voor de Nederlandse lancering van zijn dienst. Management Team sprak hem, Boris ook (zoek de verschillen: MT versus Boris). Veldhuijzen van Zanten: 'Hastings heeft bedrijven opgericht, maar zijn hart ligt bij het runnen van een bedrijf. Hij is een ondernemer die goed is in managen. Zo heeft hij een corporate strategie die goed schijnt te werken: mensen die 'slechts' goed zijn, krijgen een uitstekende vertrekpremie.' Hastings zette in 2009 een slideshow online over de Netflix-cultuur.
# Sheryl Sandberg (Facebook)
Net als Marissa Mayer van Yahoo is Sheryl Sandberg de personificatie van een echte topvrouw. Sandberg is sinds 2008 chief operating officer en bracht eerder dit jaar het boek Lean In uit, over hoe vrouwen succesvol kunnen worden. Veldhuijzen van Zanten: 'Ze heeft karakter, is een persoonlijkheid en is daar ook niet terughoudend in. Ze laat haar dromen en angsten zien en doet ondertussen ook nog geweldig werk.'
# Jeff Bezos (Amazon.com)
Jeff Bezos, die kennen we natuurlijk allemaal. Het is volgens Veldhuijzen van Zanten iemand die niet alleen succesvol manager is, maar zijn bedrijf ook steeds opnieuw uitvindt. 'De meeste bedrijven zijn altijd op zoek naar meer marge, maar hij zoekt juist altijd naar manieren om minder marge te maken, omdat het in het belang van de klant is. Terwijl veel mensen zich verneukt voelen door veel bedrijven, zorgt Bezos voor het tegenovergestelde effect.'
# Steve Jobs natuurlijk
Veldhuijzen van Zanten: 'Ik weet niet hoe hij het op de lange termijn had gedaan, als Apple meer een doorsnee bedrijf was geworden. Jobs was toch meer een revolutieman, en dat gaat er op een gegeven moment vanaf. Ik heb de hoop dat er nog revoluties van Apple komen, er valt nog veel te innoveren. Het bedrijf heeft een ecosysteem opgebouwd dat erom vraagt om op verder te bouwen. Zo heeft het miljoenen creditcardgegevens, het is eigenlijk één van de grootste sociale netwerken op aarde. Dat is nog een onbenut potentieel.'
# Eentje uit Nederland: Michiel Muller
Niet verwacht, toch gekomen: een naam uit Nederland. Michiel Muller, die in het verleden onder andere Route Mobiel oprichtte, heeft volgens Veldhuijzen van Zanten de potentie om een inspirerende ceo van een flinke organisatie te worden. 'Hij is inderdaad meer een ondernemer, maar ik heb er nog de hoop op dat hij de Nederlandse Steve Jobs wordt, dat hij met een bedrijf komt dat uitgroeit tot iets groots.'
