Het ombouwen van de ictinfrastructuur tot een Service- Oriented Architecture (SOA) is geen panacee. De keuze voor Software As A Service (SAAS) brengt evenmin verlossing. "Het lukt alleen met standaardtoepassingen."
SOA en SAAS zijn beide het gevolg van het internet. Via dit computernetwerk komen bedrijven in contact met hun klanten, medewerkers en partners. Haast als vanzelf volgen de applicaties. Waarom zou een koerier 'savonds laat nog in de computer invoeren welke bestellingen met succes zijn afgewerkt als de handset, uitgerust met barcode- en handtekeningscanner dat automatisch kan? Waarom nog licenties nemen voor dure kantoortoepassingen als het klantenbeheersysteem net zo makkelijk te koppelen is aan onlinedocumenten? Alles wat je dan nog aan ict nodig hebt is een webbrowser. Een beetje personeelszakensysteem kan zelf de Arbodienst inseinen als een medewerker ziek is, toch?
In theorie is het opknippen van de bedrijfs-ict in zoveel mogelijk kleine en vooral herbruikbare onderdelen (SOA) heel snugger. Vooral financiële instellingen zijn bij uitstek geschikt voor dit soort operaties. De klant werkt via een webbrowser, op de laptops van de intermediairs zit misschien nog wat speciale software en de bankbediende kijkt misschien nog aan tegen de oude vertrouwde groene terminal; aan de achterkant echter zijn de processen gelijk geworden. Alle variatie in de mogelijk opdrachten van deze drie gebruikers is bestudeerd en waar dat kan vervangen door dezelfde kleine softwaredienst. Zodra het mogelijk is, kan zo'n dienst zelfs de deur uit worden gedaan naar een specialist (SAAS).
Het model is al enkele jaren onverminderd populair. Een kwart tot een derde van alle bedrijven heeft plannen om de ict op deze manier te verbeteren, meten de ict-onderzoeksbureaus.
Vliegtickets en hotel
Luchtvaartbedrijf KLM is voor SOA een aardig voorbeeld. Het bedrijf biedt via de websites uiteraard vliegtickets, maar bezoekers kunnen er ook terecht voor het reserveren van auto's, parkeerplaatsen en hotels, zo beschrijft in maart ictvakblad Computable. Heus niet al die diensten zijn onderdeel van KLM. De dienst op de website vergaart de nodige gegevens en communiceert met het achterliggende systeem van de hotelexploitant.
Salesforce en Google hebben dit door. De leverancier van het online klantenbeheersysteem is bezig met de koppeling met Google Apps. Mail versturen wordt in dat geval afgehandeld via Gmail, instant messaging gaat via Google Talk en collega's en klanten kunnen via Google zelfs documenten en agenda's uitwisselen.
Ook Microsoft aast op dergelijke klanten. Vanaf eind dit jaar begint het met het aanbieden van Sharepoint en Exchange als online-diensten. Het bedrijf neemt dan ook de zorg voor de data over, omdat desgewenst alles kan worden opgeslagen op de servers van de gigant uit Redmond.
E-mail te lijf
SOA en SAAS, dat is ook een manier om groei te realiseren in een softwaremarkt die allang verzadigd is. Dat geeft Martin te Dorsthorst, in Nederland directeur van Sun Microsystems, meteen toe. "Iedereen heeft het erover, niemand heeft ermee hetzelfde doel."
Volgens hem maakt de inrichting van een SAAS een prima kans in een sector waar bijna alles hetzelfde gaat. Te Dorsthorst denkt dat veel bedrijven het beheer van hun e-mail op die manier beter te lijf gaan. "Over vijf jaar hebben de meeste bedrijven dat echt wel uitbesteed." Standaarddiensten, dat kan een specialist beter en goedkoper.
Het tegenovergestelde geldt echter voor specifieke bedrijfsapplicaties. Te Dorsthorst verwacht niet dat een grote supermarktketen gauw de hele ict herinricht om SAAS mogelijk te maken. "Die moeten niet friemelen aan de data in hun bedrijfssysteem. Dat moet in de bunker blijven. Als ze willen weten wat ik als consument interessant vind, moeten ze de gegevens overhevelen naar een ander systeem."
De ene SOA of SAAS is de ander niet, zeggen ook andere ervaringsdeskundigen. "Even je systeem ombouwen tot een SOA, dat is iets voor de theorieboeken", meldt de ict'er van een groothandel in kantoorartikelen. Hij heeft net de productdatabases van alle Europese vestigingen aaneengesmeed. Zoveel landen, zoveel voorraadsystemen. De SOAbelofte van de overkoepelende leverancier bleek moeilijker dan verwacht, voor de koppelingen bleef maatwerk nodig.
Zo'n waarschuwing geeft ook KLM. In Computable vertelt Theo Maas, een van de bouwers van de SOA: "De integratiemogelijkheden tussen SOA-standaarden van verschillende leveranciers worden vaak mooier voorgespiegeld dan ze in de praktijk zijn."
Zijn voorbeeld maakt veel duidelijk. Een bezoeker op de website regelt een vlucht, een auto en een hotel. Dat zijn minstens drie SOA webdiensten die min of meer tegelijkertijd moeten worden afgehandeld, ondanks dat de diensten systemen aanroepen bij drie totaal andere bedrijven en in drie verschillende ict-systemen. "Als één van de drie transacties niet slaagt, moet je ervoor kunnen zorgen dat de andere twee teruggedraaid kunnen worden." Ook die actie is in een goede SOA-opzet voorzien, maar blijkt niet altijd op dezelfde manier te worden uitgevoerd. SAAS is op zijn beurt vooral goed voor het simpeler kantoorwerk. Bedrijven komen er desondanks toch mee in de problemen
als ze meerdere diensten op die manier bij verschillende leveranciers afnemen, schrijven Robert Mekking en Peter Stamps, twee Atos Origin-consultants, afgelopen maart in de Automatiseringgids. Dat komt omdat de leverancier van de SAAS dienst de meeste baat heeft bij het zo vaak mogelijk verhuren van zijn standaard dienst. Per klant andere taken uitvoeren verhoogt zijn kosten. Een SAAS-leverancier zal volgens de twee ict'ers daarnaast proberen de klant te verlokken tot meerdere diensten. Dat is dezelfde silovorming of vendor lock-in als altijd, alleen in een ander jasje.
Oefenen de twee ict-modes desondanks een grote aantrekkingskracht uit? Begin vooral klein, waarschuwen de meeste ict'ers. Alleen een ‘proof of concept' bewijst maar weinig. Dat soort tijdelijke projecten worden meestal zo uitgekozen dat ze altijd slagen; het gaat dan bijvoorbeeld om een dienst die voor alle afdelingen in een bedrijf nuttig is. Zo'n eerste succes wordt dan al snel omarmd, waarmee de volgende fase onder tijdsdruk komt te staan.
Het inrichten van een SOA zonder goede bouwplannen of zonder verantwoordelijkheden af te spreken, leidt tot een ramp. Eén afdeling moderniseert een SOA-dienst, en prompt breekt het ict-apparaat op andere bedrijfsonderdelen.
Maak de IT niet complex: een goede SOA concentreert zich op het verbeteren van het zakelijke proces. En tot slot:
test de nieuwe dienst tot je een ons weegt. De SOA-diensten vormen verbinding met meerdere applicaties, besturingssystemen, bedrijven en datahotels. Zelfs al lijkt het op het oog goed te gaan, een onverwachte reactie van een achterliggend systeem kan een hoop schade aanrichten.
Maatwerksoftware – profielen
Capgemini **
Directie: Henk Vermaas (algemeen directeur Capgemini Nederland)
Papendorpseweg 100, 3528 BJ Utrecht, T 030- 689 00 00
E [email protected] , www.nl.capgemini.com
Profiel: Capgemini heeft meer dan 83.000 werknemers en is naar eigen zeggen de mondiale marktleider in consulting, technologie, outsourcing en local professional services. Het hoofdkantoor van Capgemini is gevestigd in Parijs. De regionale kantoren bevinden zich in Noord en Zuid-Amerika, Europa, Azië en het Pacifisch gebied.
Kernactiviteit: Capgemini beschikt over een wereldwijd netwerk van Accelerated Delivery Centers (ADC) waar software engineers werken in een omgeving die volledig is afgestemd op technologieprojecten. Het doel is het snel en kostenefficiënt implementeren van innovatieve oplossingen op basis van de nieuwste technologieën. De nadruk ligt op componentgebaseerde ontwikkeling waarin hergebruik centraal staat op basis van frameworks en patronen. Capgemini beschikt over unieke koppelingen met de belangrijkste platformen van IBM, Microsoft, Oracle, Sun, BEA, JBoss en SAP.
Specialiteit: Capgemini is gespecialiseerd in Legacy Transformation (bestaande applicaties zodanig aanpassen dat er kostenbesparingen worden gerealiseerd, de prestaties verbeteren en de applicatieoplossingen geschikt zijn voor hergebruik) en in Systems Integration (integratiediensten).
Doelgroep: Capgemini is actief in tal van branches, waaronder Consumer Products, Financial Services, Gezondheidszorg, Telecom, Rijksoverheid, Woningcorporaties, Life Sciences en Energy & Utilities.
Getronics PinkRoccade **
Directie: Erik van der Meijden
Marconibaan 5, 3439 MR Nieuwegein, T 030-663 6630
E [email protected] , www.getronicspinkroccade.nl
Profiel: Op 23 oktober 2007 nam telecombedrijf KPN definitief het roer over bij Getronics. Topman Klaas Wagenaar trad af en werd opgevolgd door Erik van der Meijden, afkomstig van Hewlett-Packerd. In het persbericht na de overname meldde KPN dat de merknaam Getronics zal blijven bestaan en dat KPN Getronics' uiteengezette strategie zal voortzetten met een focus op de activiteiten in Nederland, België, het Verenigd Koninkrijk en Noord-Amerika. De twee bedrijven verwachten vanaf 2009 een jaarlijks ‘synergievoordeel' van tenminste EUR 50 miljoen. Als expert in workspace management services, applicatiebeheer en consultancy helpt Getronics organisaties bij het verbeteren van hun productiviteit door medewerkers op een veilige en efficiënte manier te laten samenwerken, waar en wanneer ze dat willen.
Kernactiviteit: Getronics biedt diverse ict-oplossingen, waaronder ook de levering van maatwerksoftware. Het bedrijf beschikt over het grootste JEE-expertisecentrum van Nederland, waar J2EE-applicaties worden ontworpen en ontwikkeld. Getronics heeft daarnaast expertise opgebouwd met het onwikkelen van Java applicaties. De klant kan terecht voor alle vormen van ondersteuning op het gebied van Java-applicatieontwikkeling, applicatie- en technisch beheer en opleidingen op het gebied van Websphere.
Specialiteit: Kern van de dienstverlening van Getronics is het op veilige wijzen ontsluiten van bedrijfskritische informatie voor de businessprocessen van de klant.
Doelgroep: Getronics bedient organisaties in de grootzakelijke markt en overheidsinstanties.
Accenture **
Directie: Anja Groenewoud (country Managing Director Nederland)
Gustav Mahlerplein 90, 1082 MA Amsterdam, T 020-403 83 83
E via formulier op de site www.accenture.com/countries/netherlands
Profiel: De dienstverlening van adviesorganisatie Accenture is breed en varieert van business consulting en technology services tot outsourcing. Wereldwijd zijn er ongeveer 146.000 medewerkers aan Accenture verbonden. In Nederland zijn dat er 2200. Accenture opereert onder het motto ‘High Performance. Delivered.'
Kernactiviteit: Accenture biedt maatwerkoplossingen via Avanade, een joint venture van Accenture en Microsoft. Avanade richt zich op bedrijven die rendabel willen groeien met behulp van het Microsoftplatform en levert bedrijfskritische oplossingen aan organisaties in alle mogelijke branches; bijvoorbeeld CRM, ERP, integratieoplossingen met backoffice-systemen, opzet, inrichting en migraties van infrastructuren, business intelligence oplossingen en security. Specialiteit: Accenture biedt hoogwaardige dienstverlening tegen een concurrerende prijs.
Doelgroep: Accenture bedient de sectoren automotive, bouw&infrastructuur, chemische industrie, communicatie&hightech, consumentengoederen en -diensten, energie, utilities & natuurlijke hulpbronnen, financiële dienstverlening, verzekeringen, gezondheidszorg, luchtvaart, media&entertainment, overheid, retail, transport&vervoer & logistiek.
Sogeti **
Directie: Jeroen Versteeg
Lange Dreef 17, 4131 NJ Vianen, T 088-660 6600
E [email protected] , www.sogeti.nl
Profiel: Sogeti is één van de top-5 ICT-bedrijven van Nederland. Het bedrijf heeft een historie van 37 jaar en 3.200 medewerkers. Het ontwerpen, realiseren, implementeren, testen en beheren van ICT-oplossingen behoort tot de core-business van Sogeti. Door Sogeti ontwikkelde methoden groeien regelmatig uit tot standaard: DYA®, Regatta®, TEmb®, TMap® TPI® en Inframe®.
Kernactiviteit: Sogeti ontwerpt, ontwikkelt, test en beheert technologisch complexe systemen met een focus op het .Net-, Java- en Oracle ontwikkelplatform. Het bedrijf heeft strategische partnerships met Microsoft, IBM en Oracle. Een sterk geprofessionaliseerde Global Delivery Centre draagt zorg voor het resultaat. In het jaarlijkse Outsourcing Performance onderzoek van Giarte beveelt 95% van de klanten Sogeti aan als partner voor deze dienstverlening.
Specialiteit: Sogeti omschrijft zichzelf als een bedrijf dat hecht aan een sterk partnership met de opdrachtgever. De diensten van Sogeti zijn gericht op aantoonbare resultaten op het vlak van kostenbeheersing, kwaliteitsverbetering en transformatie. Sogeti maakt gebruik van Delivery Centers, die er continu op gericht zijn zichzelf te verbeteren.
Doelgroep: Sogeti heeft klanten in uiteenlopende branches zoals telecom & media, finance, overheid & sociale zekerheid, dienstverlening & industrie en handel & transport. Voorbeelden van organisaties die door Sogeti bediend worden/werden zijn onder meer Gemeente Rotterdam, Ministerie van V&W, Nationale Nederlanden, Rabobank Nederland en Rijksuniversiteit Groningen.
Logica **
Directie: Paul Schuyt
Prof. W.H. Keesomlaan 14, 1183 DJ Amstelveen, T 020-5033 000
E [email protected] , www.logica.nl
Profiel: LogicaCMG heet sinds de presentatie van de voorlopige jaarcijfers van het bedrijf (februari 2008) simpelweg Logica. Na de fusie van Logica en CMG in 2002 is nu ook de integratie met de bedrijven Unilog en WM-data afgerond. Het bedrijf wil nu verder onder een wereldwijde merknaam. Logica is een internationale ICT-dienstverlener en biedt onder meer management- en ICT-consultancy, systeemontwikkeling en -integratie. Het bedrijf neemt tevens complete bedrijfsprocessen van de klant over.
Kernactiviteit: Onder de naam Application Development houdt Logica zich bezig met systeemontwikkeling. Logica behaalt door vergaande standaardisatie van projectaanpak, toenemend gebruik van bouwstenen en het betrekken van Logica's Offshore Centre (onder meer in India) structurele schaalvoordelen. Na het ontwikkelen van maatwerksoftware neemt Logica desgewenst het beheer van de software over, met als belangrijke voordelen minimale transitiekosten, verlaging van onderhoudskosten en optimaal kennisbehoud van de applicatie. Logica werkt samen met partners als IBM, Microsoft en Oracle.
Specialiteit: Logica bouwt aan langetermijnrelaties met opdrachtgevers en is klanten van over de hele wereld van dienst. Het bedrijf beschikt over een Global Service Delivery Organisatie en kan dus wereldwijd ICT diensten leveren, met overal dezelfde service en kwaliteit.
Doelgroep: Logica's klanten zijn actief in diverse markten, zoals telecommunicatie, bank- en verzekeringswezen, energie en utilities, industrie, distributie, transport en de overheid.
IBM **
Directie: Harry van Doorenmalen
Johan Huizingalaan 765, 1066 VH Amsterdam, T 020 – 513 5151
E via formulier op de site www.ibm.com/nl
Profiel: IBM is het grootste informatietechnologiebedrijf ter wereld. IBM heeft vestigingen in meer dan 70 landen waar in totaal zo'n 350.000 mensen werken voor klanten in zo'n 174 landen. Het bedrijf bestaat uit de divisies Sales & Distribution, Global Technology Services (gericht op On Demand business services), Global Business Services (advies, implementatie en outsourcing van bedrijfsprocessen) en Global Financing (IT-financieringen).
Kernactiviteit: IBM Software Group biedt veilige, schaalbare industriespecifieke software die eenvoudig te installeren, te gebruiken en te onderhouden is. Het aanbod is onderverdeeld in de categorieën Service Oriented Architecture/Business Flexibility, IT Service Management, People Productivity, Information Management en Business Driven Development.
Specialiteit: IBM heeft door de jaren heen methoden, tools, processen en intellectueel kapitaal opgebouwd die toegepast worden om een hoog serviceniveau te garanderen.
Doelgroep: MKB en grootzakelijk.
Atos Origin **
Directie: Rob Pols
Papendorpseweg 93, 3528 BJ Utrecht, T 088-265 5555
E [email protected] , www.nl.atosorigin.com
Profiel: Atos Origin is de grootste beursgenoteerde Europese ITdienstverlener, met een omzet van ruim vijf miljard euro. Atos Origin realiseert jaarlijks een omzet van € 5,8 miljard in veertig landen met een werknemers-aantal van 50.000 van wie circa 9.000 in Nederland, waar Atos Origin marktleider is. Atos Origin heeft haar naam aan de Olympische Spelen verbonden als wereldwijde IT-parnter. Het bedrijf integreert, beheert en beveiligt het IT-systeem dat scores, evenementinformatie en gegevens over de deelnemende atleten wereldwijd beschikbaar stelt aan toeschouwers en de media.
Kernactiviteit: Het Software Development & Maintenance Center (SDMC) van Atos Origin biedt een fabrieksmatige aanpak voor softwareontwikkeling, migraties en applicatiebeheer. Applicaties worden volgens een gestandaardiseerde werkwijze ontwikkeld en onderhouden. De fabrieksmatige aanpak van het SDMC staat garant voor een hoge productiviteit en kwaliteit. Dit leidt tot een gunstige time-tomarket en lage lifecycle kosten. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van een demand-supply model. Onder de naam Impress biedt Atos Origin de mogelijkheid tot het inrichten van software ontwikkelstraten op locatie. Dit is mogelijk voor o.a. Java/J2EE (met IBM of Oracle producten), Open Source, Microsoft .NET en Visual Studio Team System.
Specialiteit: Atos Origin stelt klanten in staat hun visie om te zetten in resultaten door de toepassing van consulting, systeemintegratie en managed operations. Het bedrijf ontwikkelt, implementeert en beheert ict-oplossingen.
Doelgroep: Top 500-ondernemingen in de sectoren Financial Services, Manufacturing, Public, Telelecom, Utilities, Healthcare, Media, Retail en Transport.
Ciber Nederland **
Directie: Tom van den Berg
Meerkollaan 15, 5613 BS Eindhoven, T 040-232 90 90
E Via formulier op de site, www.CIBER.nl
Profiel: CIBER is een fullservice IT dienstverlener met dertig jaar ervaring die zich specialiseert in het bouwen, integreren en beheren van kritische bedrijfsoplossingen en -systemen. CIBER biedt projecten, detachering en beheer aan voor pakket- en maatwerkoplossingen. Het Nederlandse hoofdkantoor is gevestigd in Eindhoven, het Europese hoofdkantoor staat in Londen.
Kernactiviteit: CIBER biedt advies, implementatie, beheer en onderhoud van standaard- en maatwerk oplossingen. Uitgaande van de bestaande situatie adviseren consultants van CIBER de klant over een applicatie op maat. Maatwerkoplossingen zijn altijd gebaseerd op standaard software. Zo blijven de mogelijkheden tot uitbreiding en koppeling met bestaande applicaties gewaarborgd. CIBER is gespecialiseerd in onder andere SAP, Oracle, Microsoft en JAVA.
Specialiteit: CIBER heeft dertig jaar ervaring met realiseren van ICT bedrijfsoplossingen en heeft veel kennis in huis van organisaties en branches.
Doelgroep: In Nederland richt CIBER zich op de branches hightech industrie, utilities, overheid, groothandel, telecom, media, financiële en zakelijke dienstverlening. Klanten zijn onder meer Essent, Dell, Heineken en Randstad.
Ordina **
Directie: Ronald Kasteel
Ringwade 1, 3439 LM Nieuwegein, T 030-663 7099
E [email protected] , www.ordina.nl
Profiel: Ordina is een gespecialiseerde dienstverlener in Consulting, ICT en Outsourcing. Ordina heeft ongeveer 5700 medewerkers in dienst. In 2007 heeft Ordina een autonome omzetgroei gerealiseerd van 14%. De omzet bedroeg EUR 665,4 miljoen, een toename van 27% ten opzichte van 2006.
Kernactiviteit: Ordina ontwerpt, construeert, realiseert en implementeert informatiesystemen. Schaarste in systeemontwikkelcapaciteit vangt het bedrijf op door delen van het werk offshore te laten uitvoeren. Ordina kiest bewust voor marktleidende technologie voor zowel maatwerk (Java, .Net, Oracle en Cobol) als standaard businessapplicaties (SAP en Oracle). Ordina werkt zowel in huis bij de klant als vanuit haar kantoorlocaties met geavanceerde ontwikkelstraten. Doel is om uiteindelijk te komen tot een probleemloze integratie van de nieuwe systemen in de bestaande IT-voorziening.
Specialiteit: Ordina beschikt over diepgaande kennis op het gebied van ontwerp, ontwikkeling en implementatie van informatiesystemen.
Doelgroep: Ordina wil duurzame groei realiseren en ziet hiervoor de beste kansen op lange termijn in de markten Finance en Public. Daarnaast is Ordina actief in de Industry markt.
