Winkelmand

Geen producten in je winkelmand.

stilte meditatie

Management & Leiderschap

Waarom elke leider van stilte een gewoonte moet maken

Gaan bij het woord meditatie je hakken in het zand? Zonde, want stilte is niet alleen heel heilzaam, het kan...

author Patrizia Arena

clock 9 min

Tara Swart

Work & Life

Neurowetenschapper Tara Swart: je kunt wel degelijk een beter leven ‘manifesteren’

Niks geen zweverigheid: de nieuwste bevindingen uit de wetenschap onderbouwen dat we allemaal de kracht bezitten om het leven te...

author Hedwig Wiebes

clock 2,5 min

Brein, CEO-brein, managersbrein, leidinggeven, leidinggevende, manager, leiderschap

Work & Life

Neurowetenschap helpt bij betere beslissingen: ‘We vertrouwen te veel op onze intuïtie’

Wie accurate beslissingen wil nemen, moet grip krijgen op bewuste en onbewuste breinprocessen. ‘Nog te vaak nemen we beslissingen op...

author Lotte Elbrink

clock 3 min

Stress, brein, lichaam, gezond, stressgevoelig, stressbestendig, veerkracht

MT/Sprout Academy

4 delen van onze hersenen die kunnen zorgen voor stress

We hebben er allemaal wel eens last van: stress, vermoeidheid, drukte op kantoor. Schijnbaar ligt de oplossing voor deze problemen...

author Bjorn Cocquyt

clock 2 min

Poppy Crum pokerface technologie MT

Management & Leiderschap

Tedje van de week: Wat gebeurt er als technologie meer over ons weet dan wij?

Is het einde van de pokerface in zicht? Volgens neurowetenschapper en technoloog Poppy Crum wel, legt ze uit in dit...

author Redactie MT

clock 0,5 min

MT Erik Schoppen vertrouwen vakantie

Management & Leiderschap

Vertrouwen – een ongrijpbaar gevoel

Vertrouwen is ongrijpbaar, maar je kunt het wel degelijk voelen, schrijft neurowetenschapper en MT-columnist Erik Schoppen. Hierdoor weten we intuïtief...

author Erik Schoppen

clock 2 min

Vertrouwen column Erik Schoppen MT

Management & Leiderschap

‘Vertrouwen is grotendeels illusie’

Ons brein is een tijdmachine, schrijft columnist en neurowetenschapper Erik Schoppen. Het loopt namelijk constant achter de feiten aan, en...

author Erik Schoppen

clock 2 min

Aan het brein wordt de laatste decennia steeds meer zelfstandige eigenschappen toegedicht: het bestuurt ons door middel van onbewuste keuzes, vaak zonder dat we het door hebben en lang niet altijd in de richting die we zouden willen. Volgens neuropsycholoog André Aleman zijn we de laatste jaren doorgeschoten in de benadering van onbewuste keuzes. ‘We vertonen wel automatisch gedrag, maar vaak is daar eerst bewust over nagedacht.’ Als voorbeeld noemt hij de route die Aleman iedere dag naar zijn werk fietst, het breincentrum van het UMC Groningen. ‘Ik heb drie opties, allemaal zijn ze ongeveer even lang. Ik heb ooit een route uitgekozen en fiets die nu al zo lang, dat ik hem zou kunnen dromen. Dan kun je zeggen dat dat een onbewuste keuze is, maar de eerste keer dat ik een keuze maakte voor deze specifieke weg, was toch echt bewust.’ Het staat haaks op de ideeën die de laatste twintig jaar naar buiten kwamen over het onderbewustzijn. Wetenschappers als Dick Swaab, Ap Dijksterhuis, Victor Lamme kennen allemaal een grote rol toe aan het onbewuste. ‘De afgelopen twintig jaar zijn er veel onderzoeken geweest die benadrukten dat onbewuste processen veelal plaatsvinden in onze hersenen. Het was schokkend nieuws en ging volledig tegen ons gevoel in: als we op straat liepen en naar de winkel gingen, was dat iets wat we zelf besloten hadden.’ Veranderen Ook in situaties op de werkvloer worden keuzes volgens Aleman vaak onterecht als onbewust aangemerkt. ‘Ook gedrag - iets wat vaak voor lief wordt aangenomen - is met bewuste keuzes aan te passen. ‘Wil je graag veel sporten of meer sociale vaardigheden ontwikkelen, dan kun je daar bewuste keuzes in maken. Ga erop uit, dwing jezelf de sportschoenen na een lange dag werken aan te trekken. Het vergt veel moeite, maar met bewuste keuzes kun je gedrag veranderen.’ Die moeite, daar zit precies het probleem volgens Aleman. ‘We willen veel dingen veranderen, maar er gaan zo’n gemak uit onze dagelijkse routine dat we het idee hebben dat het niet kan.’ De onbewuste keuze lijkt een excuus voor bepaald gedrag. ‘Die zak chips gaat toch leeg als-ie voor je neus staat, mensen schrijven dat toe aan een onbewuste keuze. Maar dat is mij te makkelijk gedacht.’ Aleman ziet een grote rol weggelegd voor mindfulness bij dit soort veranderingen. ‘Door automatische gedachtepatronen te doorbreken en je aandacht opnieuw te focussen, kun je veel dingen veranderen.’ Onderzoek Wetenschappelijk onderzoek dat Aleman in zijn boek aanhaalt laat zien dat de bewuste keuze een grotere rol speelt in onze gedachtegang dan vaak wordt gedacht. ‘Neem bijvoorbeeld emoties. Lang werd aangenomen dat die onbewust op ons afkomen, maar ze zijn door bewuste keuzes te beïnvloeden.' Als voorbeeld noemt hij een vervelende opmerking van een collega. ‘Je kunt daar boos of teleurgesteld op reageren, maar als je je daarna bedenkt dat hij misschien zijn dag niet heeft of niet begrijpt waar de situatie over gaat, dan is het mogelijk om je emoties te temperen.’ In het wetenschappelijke onderzoek veranderden fysiologische kenmerken als hartslag en zodra er op een andere manier naar een probleem gekeken werd. ‘Daar kun je jezelf in trainen aan de hand van bewuste keuzes om de situaties anders te bekijken.’ Ander onderzoek toont aan dat hersenactiviteiten te sturen zijn door bepaalde gedachten. ‘Ons brein bestaat uit miljarden cellen, die veelal hun eigen gang gaan. Maar door een EEG te laten zien aan proefpersonen - waarin elektronisch hersenactiviteit wordt gemeten - kunnen zij hun eigen gedachtengang bewust beïnvloeden. Denk je aan een vakantie, dan voel je je automatisch positiever en meer ontspannen.’ Aleman benadrukt dat hij niets tegen het onderbewuste heeft. ‘Het is heel nuttig dat we niet over iedere keuze na hoeven te denken. Maar aan de meeste onbewuste keuzes is ooit een bewuste keuze voorafgegaan. Door te focussen op die bewuste keuze en die zo nodig te veranderen, is het mogelijk om onbewuste processen in betere banen te leiden.’

Management & Leiderschap

André Aleman: ‘Over onbewuste keuzes is vaak eerst bewust nagedacht’

Anders dan veel neurowetenschappers beweren, spelen bewuste keuzes een grote rol in ons leven. Neuropsycholoog André Aleman pleit in zijn...

author Loeka Oostra

clock 2,5 min

MT/Sprout Academy

Margriet Sitskoorn: ‘Wees geen slaaf van je to-do list’

Doelen stellen lijkt makkelijk, maar in een wereld waarin we constant in verbinding staan wijken we daar al snel af....

author Loeka Oostra

clock 2 min

De beste ideeën komen tot ons op momenten dat we er niet bewust naar op zoek zijn. Waarom blijven we dan creativiteit toch zo forceren? Chris Lewis legt in Too Fast To Think uit hoe het wél kan. Waarom schreef u dit boek? Als economisch journalist voor verschillende Engelse media hield ik me veel bezig met bedrijven. Bij de bedrijven waar ik over de vloer kwam, zag ik vaak dat ze op de verkeerde manier met creativiteit bezig waren. Veel mensen zeggen een idee te krijgen in de douche, tijdens het hardlopen of het uitlaten van de hond. Het is vooral belangrijk dat ze niet bewust bezig zijn met het bedenken van een oplossing. Al deze gegevens worden tijdens een brainstorm volledig in de wind geslagen. Deze mythe wilde ik met het communicatiebedrijf dat ik begon en dit boek doorbreken. Wat is de belangrijkste les die mensen uit dit boek kunnen trekken? Dat werk bovenal plezier op moet leveren. Veel mensen lijken dat vergeten te zijn en zijn vooral met geld bezig. Natuurlijk kan er niet de hele dag gelachen worden, maar je kunt alleen ergens goed in worden als je het ook leuk vindt om te doen. Veel mensen denken op de korte termijn en willen zo snel mogelijk resultaat, maar zo haal je zeker niet het meeste plezier uit je werk. Stel je voor dat je houdt van eten, maar je wordt verwacht om binnen vijf minuten een lasagneschotel naar binnen te werken, dan is de lol er snel vanaf. Zo werkt het ook met werk: neem de tijd voor waar je goed in wilt worden, dan beleef je er het meeste plezier aan. In het boek gaat het over de enorme informatiestroom die we iedere dag moeten verwerken. Op wat voor manier heeft dat ons veranderd? Ieder mens wordt tegenwoordig overladen met informatie. We weten dat onze neef een taart heeft gebakken, maar ook iedere aanslag die gepleegd wordt en wie zijn kat dit jaar voor Halloween als Hitler heeft verkleed. Het is kortom nodig om te filteren. Maar wat je ziet gebeuren in het menselijk brein is dat opinies als eerste worden gefilterd: mensen die het niet met ons eens zijn, worden eruit gefilterd en horen we niet meer. Ook goed nieuws verdwijnt al snel naar de achtergrond. Daardoor denken nogal wat mensen dat het slechter gaat met de wereld dan ooit tevoren, terwijl het tegendeel waar is. Economisch gezien is de wereld nog nooit zo veilig geweest, er is minder armoede en ziekte dan pakweg vijftig jaar geleden, maar er zijn maar weinig mensen die dat zullen zien. Hoe is deze stroom informatie op gang gekomen? De iPhone is de grootste aanstichter van deze stroom informatie. Sinds acht jaar is het mogelijk om al je sociale contacten, toegang tot internet en je e-mail altijd in je broekzak te hebben. Niemand verspilt hierdoor meer enige tijd: we zijn altijd bezig met onze mobiel als we een moment tijd te doden hebben. Doodzonde, want juist in deze momenten komen soms de beste creatieve ideeën boven tafel. Albert Einstein beschreef creativiteit lang geleden als de restanten van verspilde tijd. De overload aan informatie maakt ons in zekere zin minder creatief: creativiteit komt vaak op de momenten dat we niet bezig zijn met het bedenken van een oplossing. Wie zijn brein geen rust gunt, komt hierdoor minder op nieuwe ideeën. Hoe beïnvloedt deze informatiestroom onze hersenen? Stel dat je 50 keer per dat je e-mail checkt, wat je iedere keer één minuut kost. Dat betekent niet alleen dat je bijna een uur kwijt bent aan je mail checken iedere dag, maar ook dat je iedere keer als je onderbroken wordt van je werk overschakelt naar je linkerbrein. Dit terwijl je creativiteit zich juist in je rechterhersenhelft afspeelt. Wie de hele tijd met z’n telefoon bezig is, kan dus niet tegelijkertijd de rust opbrengen om op creatieve ideeën te komen. Hoe is het mogelijk om die rust te vinden? Allereerst moet gezegd worden dat het bedenken van creatieve ideeën niet gestuurd kan worden: vaak kom je op de beste oplossingen op de momenten dat je daar niet bewust mee bezig bent. Dat gezegd hebbende zijn er natuurlijk wel dingen die helpen: voldoende beweging en het uitschakelen van je telefoon en email zijn daar bekende voorbeelden van. Voor de rest is het belangrijk om af en toe te ontspannen en vooral niet bang te zijn om tijd te verspillen. Dat brengt niet alleen creativiteit, maar ook rust in je brein. Wat voor rol kan de manager hierbij spelen? Het is belangrijk om als manager te erkennen dat niet alle belangrijke dingen meetbaar zijn. Blijdschap bijvoorbeeld, of humor op de werkvloer. Niemand zal iemand aannemen tijdens een sollicitatiegesprek omdat hij zo grappig is, maar het zegt wel iets anders over iemand. Hij heeft intellect, gevoel voor timing en brengt een goede sfeer: dat is iets wat in een bedrijf heel belangrijk kan zijn. Natuurlijk gaat het ook om geld en het maken van winst, maar het geluk van mensen wordt te vaak weggezet als een bijproduct.

Management & Leiderschap

‘Technologie staat creativiteit in de weg’

De beste ideeën komen tot ons op momenten dat we er niet bewust naar op zoek zijn. Waarom blijven we...

author Loeka Oostra

clock 3,5 min

psychologie en je brein

MT/Sprout Academy

Zes tips voor een betere breinprestatie

De manier waarop onze werkdagen zijn ingedeeld, zijn niet alleen hopeloos ouderwets maar zorgen er ook voor dat we ons...

author Loeka Oostra

clock 3,5 min

multitasken hersenen

MT/Sprout Academy

Drie tips om te multitasken en je hersenen toch rust te geven

Eigenlijk zijn we niet gemaakt om te multitasken, en in het tech-tijdperk wordt dat alleen maar moeilijker. Voor wie het...

author Loeka Oostra

clock 3,5 min